Thêm SOHA trên Google
Lá lốt có tên khoa học là Piper lolot C.DC, thuộc họ Hồ tiêu (Piperaceae). Đây là loại cây thảo sống lâu năm, ưa mọc ở những nơi ẩm ướt. Lá lốt có hình trứng rộng, gốc hình tim, đầu lá nhọn, phiến lá xòe to với các đường gân nổi rõ. Khi vò nhẹ, lá tỏa ra mùi thơm nồng đặc trưng.
Theo y học cổ truyền, lá lốt có vị cay, nồng, tính ấm, được quy vào các kinh tỳ, vị, can. Loại lá này có tác dụng ôn trung, trừ thấp, khu phong và hành khí. Dưới góc nhìn y học hiện đại, BS.CKI Lâm Nguyễn Thùy An (Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM, Cơ sở 3) chỉ ra trên báo Sức khỏe & Đời sống rằng lá lốt chứa nguồn dinh dưỡng vô cùng phong phú. Trung bình 100g lá lốt cung cấp 39kcal, 86.5g nước, 4.3g protein, 2.5g chất xơ, cùng các khoáng chất giá trị như 260mg canxi, 980mg photpho, 4.1mg sắt và 34mg vitamin C. Đặc biệt, tinh dầu lá lốt rất giàu hợp chất beta-caryophyllene, kết hợp cùng các alkaloid và flavonoid chống oxy hóa.
Lá lốt dễ trồng, cực quen thuộc với người Việt (Ảnh minh họa)
Do đó, nếu là một người yêu thích các món ăn chế biến từ lá lốt, bạn đang vừa ăn ngon vừa chủ động nạp vào cơ thể hàng loạt hoạt chất bảo vệ sức khỏe dưới đây đấy nhé:
Những lợi ích nổi bật của lá lốt
Nhờ sự đa dạng trong cách dùng như ăn sống, làm rau gia vị chiên xào, nấu canh, sắc nước uống hay chườm ngâm ngoài da, lá lốt mang lại rất nhiều công dụng tuyệt vời:
Trừ phong thấp, giảm đau nhức xương khớp
Đây là một trong những công dụng nổi tiếng nhất của lá lốt trong dân gian. Tinh dầu cùng hoạt chất flavonoid kết hợp với tính ấm tự nhiên của lá lốt có khả năng làm ấm các đường kinh lạc, hỗ trợ giảm đau và chống viêm hiệu quả. Dùng lá lốt thường xuyên trong các món ăn hoặc nấu nước chườm ngâm giúp đẩy lùi các chứng đau lưng, mỏi gối, đau sưng các khớp tay chân mỗi khi thời tiết chuyển lạnh.
Thải độc, bảo vệ gan và chống oxy hóa
Lá lốt có thể dùng chế biến nhiều món ăn ngon (Ảnh minh họa)
Các nghiên cứu y khoa chỉ ra rằng chiết xuất flavonoid và các hoạt chất sinh học trong lá lốt có khả năng chống oxy hóa mạnh mẽ. Chúng giúp làm giảm tổn thương tế bào, chống lại các gốc tự do và ngăn ngừa quá trình peroxy hóa lipid. Nhờ đó, việc tiêu thụ lá lốt hỗ trợ thanh lọc cơ thể, bảo vệ tế bào gan trước các tác nhân gây độc và tăng cường chức năng gan.
Cải thiện tiêu hóa, trị đau bụng do lạnh
Với đặc tính ôn trung tán hàn, lá lốt là bài thuốc tự nhiên tuyệt vời cho hệ tiêu hóa. Loại lá này giúp làm ấm dạ dày và đường ruột, kích thích sự co bóp nhẹ nhàng của hệ tiêu hóa. Nhờ vậy, lá lốt giải quyết nhanh chóng các tình trạng đầy hơi, khó chịu, chướng bụng, ợ chua, nôn mửa hoặc tiêu chảy do ăn uống đồ lạnh hay nhiễm lạnh bụng.
Chống viêm, kháng khuẩn và bảo vệ răng miệng
Có rất nhiều cách tận dụng lá lốt trong cuộc sống hàng ngày (Ảnh minh họa)
Các hoạt chất alkaloid như piperin, piperidin trong tinh dầu lá lốt có đặc tính kháng khuẩn rất mạnh. Chúng có khả năng ức chế nhiều loại vi khuẩn gây hại trong khoang miệng và trên da. Việc đun nước lá lốt làm nước súc miệng giúp làm dịu các cơn đau răng, giảm viêm nướu, chảy máu chân răng và mang lại hơi thở thơm tho.
Giảm tình trạng ra nhiều mồ hôi tay chân
Theo y học cổ truyền, chứng ra mồ hôi tay chân thường do tỳ vị hư hàn hoặc phong thấp gây ra. Nhờ tác dụng hạ khí, trừ thấp và làm ấm cơ thể, nước sắc lá lốt uống hoặc dùng nước lá lốt đun sôi thêm chút muối hạt để ngâm chân tay hằng ngày là phương pháp dân gian quen thuộc giúp kiểm soát và cải thiện triệt để tình trạng đổ mồ hôi tay chân dai dẳng.
Dùng lá lốt ngâm chân giúp giảm mùi hồi và chứng tằng tiết mồ hôi (Ảnh minh họa)
Hỗ trợ điều trị mụn nhọt, tổ đỉa và bệnh ngoài da
Lá lốt có đặc tính sát trùng, làm dịu và làm lành vết thương rất tốt. Việc sử dụng lá lốt giã nát đắp ngoài hoặc rửa vùng da tổn thương giúp gom khô các nốt mụn nhọt, giảm tình trạng sưng tấy, ngứa ngáy do dị ứng, viêm da cơ địa hay mụn tổ đỉa ở bàn tay, bàn chân.
Lợi ích làm đẹp của lá lốt
Bên cạnh các tác dụng trị bệnh, lá lốt còn mang lại nhiều công dụng trong chăm sóc sắc đẹp. Hàm lượng vitamin C cao cùng nhóm chất chống oxy hóa trong lá lốt giúp làm chậm quá trình lão hóa da, bảo vệ da trước tác hại của tia UV và gốc tự do. Đặc tính kháng khuẩn tự nhiên giúp kiềm dầu, hỗ trợ thu nhỏ lỗ chân lông và làm mờ các vết thâm sau mụn. Ngoài ra, lượng chất xơ dồi dào cùng các hoạt chất thúc đẩy trao đổi chất trong lá lốt còn hỗ trợ giảm tích tụ mỡ thừa, rất tốt cho quá trình giữ dáng.
Một số lưu ý quan trọng khi sử dụng lá lốt
Dù là thực phẩm quen thuộc và lành tính, việc dùng lá lốt vẫn cần tuân thủ một số nguyên tắc an toàn:
- Người cần cẩn trọng: Người đang bị nóng trong, nhiệt miệng, đau dạ dày thể nhiệt, táo bón hoặc mẹ đang cho con bú không nên dùng nhiều.
- Kiểm soát liều lượng: Mỗi ngày chỉ nên tiêu thụ 50 - 100g lá tươi (hoặc 8 - 12g lá khô), lạm dụng dễ gây cào ruột, ợ nóng.
- Sơ chế kỹ trước khi dùng: Rửa sạch từng phiến lá dưới dòng nước chảy để loại bỏ hoàn toàn vi khuẩn, bụi bẩn. Nhất là khi ăn sống hay giã đắp.
- Nấu chín ăn ngay: Các món chiên, xào, nấu canh lá lốt nên thưởng thức khi còn nóng để đảm bảo trọn vẹn dinh dưỡng và hương vị.
- Không để qua đêm: Nước sắc uống, nước ngâm chân hay các món ăn từ lá lốt đều phải dùng trong ngày, tránh để qua đêm gây biến chất.
