Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) công bố năm 2025, bệnh tim mạch vẫn là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu thế giới với khoảng 19,8 triệu ca tử vong mỗi năm. Nghiên cứu đăng trên tạp chí JACC: Advances công bố 2025 cũng cho thấy có tới 22% ca nhồi máu cơ tim, suy tim xảy ra ở người từ 18 đến 54 tuổi. Những con số biết nói này cảnh báo tình trạng trẻ hóa báo động của các bệnh lý tim mạch.
Ảnh minh họa
Chuyên gia Dmitry Yaranov, Giám đốc Chương trình Suy tim cấp cao tại Bệnh viện Memphis Baptist Memorial (Mỹ) cho biết ông thường xuyên tiếp nhận các bệnh nhân chỉ mới 20 đến 30 tuổi mắc biến chứng suy tim. Giáo sư Anthony Mathur, bác sĩ tim mạch tại Anh, đại diện Tổ chức Tế bào Tim cũng cảnh báo, nhiều người nhìn bề ngoài rất khỏe mạnh, cơ bắp cuồn cuộn nhưng thực chất cơ tim đã suy kiệt nghiêm trọng vì những thói quen hằng ngày.
Nếu không muốn tim nhanh chóng kiệt quệ, thậm chí tử vong vì suy tim, có 4 thói quen mà bạn cần bỏ càng sớm càng tốt. Đáng lo là tất cả chúng đều rất quen với người Việt.
1. Ăn quá nhiều protein và lạm dụng các loại bột đạm
Xu hướng ăn nhiều đạm để tăng cơ, giảm cân cấp tốc thông qua các chế độ ăn khắc nghiệt đang cực kỳ thịnh hành trong giới trẻ Việt. Tuy nhiên, bác sĩ Yaranov chỉ ra rằng việc nạp protein vượt mức khuyến nghị hằng ngày sẽ tạo ra một áp lực khổng lồ, gây quá tải nặng nề cho hệ thống lọc của thận. Điều này dẫn đến tình trạng viêm nhiễm hệ thống trong thời gian dài và trực tiếp làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim.
Ảnh minh họa
Thực tế, các nghiên cứu lâm sàng đã chứng minh chế độ ăn quá nhiều protein và cholesterol (đặc biệt đến từ thịt đỏ hoặc sản phẩm sữa) khiến nguy cơ suy tim tăng đột biến đến 50%. Bác sĩ Yaranov cũng cảnh báo việc lạm dụng các loại bột đạm hoặc chất bổ sung chế biến kỹ khiến nhiều người có thể hình cường tráng, múi bụng săn chắc nhưng tiến trình suy tim đã diễn ra âm thầm từ bên trong do cơ tim bị yếu và các động mạch chủ bị tắc nghẽn nghiêm trọng.
2. Nhậu nhẹt thả ga, uống dồn dập vào dịp cuối tuần
Văn hóa "không say không về" và thói quen tích tụ tất cả các cuộc vui vào hai ngày nghỉ cuối tuần là lối sống rất điển hình của giới trẻ hiện nay. Nhiều người lầm tưởng cả tuần không uống rượu thì cuối tuần nhậu bù sẽ vô hại. Bác sĩ Mathur khẳng định đây là sai lầm chí mạng.
Uống rượu bia vào lúc nào cũng không tốt cho tim, nhưng nếu nạp một lượng lớn chất cồn dồn dập cùng một lúc (vượt quá 4 ly với nữ và trên 5 ly với nam mỗi cuộc nhậu) sẽ kích hoạt một cuộc tấn công cấp tính vào hệ tim mạch, làm tăng huyết áp đột ngột và gây rối loạn nhịp tim.
Thói quen này là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến bệnh cơ tim giãn nở, một biến chứng cực kỳ nguy hiểm gây suy tim. Lúc này, các buồng tim dưới bị kéo giãn rộng ra, thành tim mỏng đi và suy yếu cấu trúc nghiêm trọng. Trái tim không còn đủ lực co bóp để đẩy máu đi nuôi cơ thể, dẫn đến tình trạng suy nhược tuần hoàn toàn diện.
3. Thức khuya, càng nguy hiểm khi kết hợp với lạm dụng caffeine
Lịch trình sinh hoạt đảo lộn, thường xuyên thức xuyên đêm để chạy deadline, chơi game hoặc cày phim rồi bù đắp bằng các ly cà phê, trà đậm đặc vào ngày hôm sau là combo hủy hoại trái tim của rất nhiều người trẻ.
Ảnh minh họa
Theo bác sĩ Yaranov, thiếu ngủ kinh niên là tác nhân hàng đầu làm gia tăng các phản ứng viêm nội mạc mạch máu. Trạng thái mất ngủ ép cơ thể phải liên tục sản sinh hormone căng thẳng cortisol ở mức kiểm soát cực cao, trực tiếp đẩy huyết áp tăng vọt và thúc đẩy tích tụ mỡ nội tạng nguy hiểm.
Khi hệ thần kinh giao cảm bị bắt làm việc quá tải không ngày nghỉ, nhịp tim sẽ bị đẩy lên quá nhanh, làm kiệt sức các tế bào cơ tim. Qua thời gian, cấu trúc cơ tim bị tổn thương sâu sắc, tạo tiền đề cho các cơn rối loạn nhịp thất và làm bùng phát hội chứng suy tim ở độ tuổi còn rất trẻ.
4. Lười vận động, ngồi làm việc một chỗ quá lâu
Sự bùng nổ của các ứng dụng giao đồ ăn tận nơi kết hợp với tính chất công việc văn phòng, ngồi máy tính liên tục khiến giới trẻ Việt ngày càng lười vận động. Việc ngồi im một vị trí từ 8 đến 10 tiếng mỗi ngày khiến tốc độ tuần hoàn máu trong cơ thể bị trì trệ đáng kể, làm suy giảm nghiêm trọng khả năng chuyển hóa lipid và kích thích mỡ xấu bám vào thành mạch.
Ảnh minh họa
Bác sĩ Mathur nhấn mạnh rằng, việc đo lường tác hại của căng thẳng từ thói quen lười vận động khó nhìn thấy ngay như chỉ số cholesterol, nhưng nó tàn phá hệ mạch máu vô cùng tàn nhẫn. Khi cơ thể thiếu đi sự rèn luyện thể chất tối thiểu, các sợi cơ tim sẽ dần bị thoái hóa, giảm buồng co bóp và mất khả năng chịu đựng áp lực. Hệ quả là tim không thể đáp ứng được các hoạt động thể lực cơ bản nhất, đẩy nhanh tiến trình dẫn đến suy tim.
5 dấu hiệu cảnh báo sớm trái tim đang suy yếu
Theo các bác sĩ Yaranov, suy tim xảy ra khi trái tim trở nên quá yếu hoặc cứng, không thể hoạt động bình thường. Ông nhắc nhở bất cứ ai, ở độ tuổi nào cũng cần lưu ý 5 dấu hiệu suy tim giai đoạn đầu dưới đây để kịp thời can thiệp:
- Khó thở: Triệu chứng suy tim xuất hiện ngay cả khi nghỉ ngơi và tăng lên khi nằm xuống hoặc về đêm do máu bị nhớt hơn.
- Mệt mỏi bất thường: Cảm giác kiệt sức dai dẳng do bệnh suy tim khiến tim gặp khó khăn trong việc cung cấp oxy và dưỡng chất đến các cơ quan.
- Sưng tấy không rõ lý do: Cơ thể người bị suy tim dễ giữ nước khiến chân, mắt cá chân, bàn chân hoặc vùng bụng bị sưng phù.
- Rối loạn nhịp tim: Các xung điện hoạt động bất thường do suy tim làm tim đập quá nhanh, quá chậm hoặc không đều.
- Ho, thở khò khè: Bệnh suy tim làm tim lỗi nhịp dẫn tới tắc nghẽn phổi, dịch rò rỉ vào phế nang gây ho khan kéo dài, đôi khi ho ra đờm dính máu.
Nếu các triệu chứng suy tim này lặp lại quá 1 tuần, ông khuyên người bệnh cần đi khám ngay. Hiện nay, bên cạnh việc điều chỉnh lối sống, nền y học đã có bước tiến mới là liệu pháp tế bào gốc tự thân trong điều trị suy tim. Bằng cách lấy tế bào gốc từ tủy xương hoặc mô mỡ của chính bệnh nhân rồi đưa trở lại tim, phương pháp này giúp sửa chữa các mô cơ tim tổn thương, chống viêm, giúp cải thiện chức năng cho bệnh nhân suy tim một cách an toàn và giảm tối đa nguy cơ bị đào thải.
Nguồn và ảnh: Common Health, Express
Thêm SOHA trên Google
