Thêm SOHA trên Google
Cách đây không lâu, một khu dân cư tại Trung Quốc tổ chức khám sức khỏe miễn phí cho người nghỉ hưu. Chú Trương, một cư dân trong khu, cầm kết quả đo huyết áp đến gặp bác sĩ và cho biết khoảng nửa tháng nay ông thường xuyên bị đau nửa đầu, kèm cảm giác đau mỏi, nặng ở vai phải.
Ông nghĩ những triệu chứng này là do thường xuyên trông cháu, xách giỏ đi chợ nên bị quá sức. Ông đã thử dán cao giảm đau nhưng không cải thiện, nghỉ ngơi vài ngày cũng không đỡ. Sau khi hỏi kỹ về đặc điểm và thời gian xuất hiện cơn đau, đồng thời xem lại kết quả xét nghiệm mỡ máu những năm trước, bác sĩ lập tức chỉ định kiểm tra mạch máu não.
Kết quả khiến chú Trương giật mình: động mạch cảnh trong bên phải đã xuất hiện tình trạng hẹp nhẹ và việc cung cấp máu lên não bị ảnh hưởng. Nếu tiếp tục trì hoãn, tình trạng này có thể tiến triển thành nhồi máu não cấp tính.
Nhiều người vẫn nghĩ đột quỵ phải biểu hiện bằng những triệu chứng rõ ràng như đột ngột ngã quỵ, tê bì tay chân, méo miệng hoặc nói khó. Vì vậy, khi chỉ xuất hiện những cơn đau thông thường, họ thường cho rằng không liên quan đến mạch máu não.
Tuy nhiên, một số người có thể xuất hiện những tín hiệu bất thường trong thời gian trước khi xảy ra nhồi máu não, nhưng lại nhầm chúng với đau mỏi thông thường.
Đau đầu buổi sáng có thể cần được chú ý
Khi đau đầu, phản ứng đầu tiên của nhiều người là nghĩ mình thiếu ngủ, huyết áp tăng hoặc bị cảm lạnh. Họ thường uống thuốc giảm đau, nghỉ ngơi và chờ cơn đau qua đi.
Đau đầu liên quan đến tình trạng hẹp mạch máu não và thiếu máu lên não có thể khác với đau đầu thông thường. Cơn đau thường mang cảm giác nặng, âm ỉ, kéo dài và vị trí không cố định. Một số trường hợp có thể rõ rệt hơn vào buổi sáng sau khi thức dậy, kèm chóng mặt hoặc cảm giác trước mắt tối sầm.
Lý giải được đưa ra là khi chúng ta nằm trong thời gian dài vào ban đêm, tốc độ lưu thông máu có thể chậm hơn, khiến tình trạng thiếu máu trở nên rõ rệt. Vì vậy, nếu thường xuyên thức dậy với cảm giác đầu nặng, đau đầu mà không tìm được nguyên nhân rõ ràng, không nên chỉ mặc định đó là do ngủ không ngon.
Đau một bên vai kèm tê tay không nên chỉ nghĩ đến bệnh xương khớp
Đau vai thường dễ bị nhầm với các bệnh lý cơ xương khớp, đặc biệt ở người lớn tuổi. Nhiều người cho rằng đó là viêm quanh khớp vai hoặc do nhiễm lạnh, sau đó tự xoa bóp, châm cứu hay tập vận động.
Tại Trung Quốc, một phụ nữ từng bị đau vai trái gần một tháng. Sau khi thử nhiều phương pháp nhưng tình trạng không cải thiện, bà bắt đầu xuất hiện tê ở các đầu ngón tay trái, thậm chí cầm bát cũng khó.
Khi đến bệnh viện kiểm tra, nguyên nhân được xác định liên quan đến tình trạng thiếu máu ở mạch máu não.
Điểm cần chú ý là đau vai do vấn đề mạch máu não thường có cảm giác âm ỉ, nặng hoặc mỏi và có thể xuất hiện ngay cả khi đang ngồi yên. Nếu đồng thời có tê một bên cánh tay, yếu tay hoặc dễ làm rơi đồ vật, cần đặc biệt lưu ý.
Đau răng không rõ nguyên nhân cũng không nên bỏ qua
Đau răng thường khiến mọi người nghĩ ngay đến sâu răng, viêm lợi hoặc “nóng trong người”. Tuy nhiên, có những trường hợp kiểm tra răng không phát hiện bất thường, lợi không sưng đỏ, thuốc giảm đau cũng không giúp cải thiện.
3 kiểu đau có thể cảnh báo các vấn đề liên quan tới mạch máu não. (Ảnh do AI tạo)
Khi tình trạng thiếu máu não ảnh hưởng đến dây thần kinh sinh ba, người bệnh có thể xuất hiện cảm giác đau lan ở vùng mặt hoặc răng. Điểm khác biệt là cơn đau có thể không tập trung ở một chiếc răng cụ thể mà khiến cả một vùng răng cảm thấy đau.
Đặc biệt, những người có tăng huyết áp hoặc mỡ máu cao nếu xuất hiện đau răng không rõ nguyên nhân nên đi kiểm tra thay vì chỉ cho rằng đó là vấn đề răng miệng thông thường.
Cơn đau tự hết không đồng nghĩa với nguy hiểm đã qua
Một quan niệm sai lầm phổ biến là đột quỵ xảy ra hoàn toàn đột ngột và không có bất kỳ dấu hiệu cảnh báo nào. Trên thực tế, trước một số trường hợp nhồi máu não, người bệnh có thể xuất hiện những triệu chứng thoáng qua do thiếu máu não, sau đó tự biến mất.
Những cơn đau hoặc triệu chứng này đôi khi chỉ kéo dài vài phút đến khoảng nửa giờ rồi hoàn toàn thuyên giảm. Chính vì vậy, nhiều người nghĩ rằng “hết đau là không sao”.
Nhưng việc triệu chứng tự biến mất không có nghĩa nguyên nhân đã được giải quyết. Nếu tình trạng hẹp mạch máu tiếp tục tiến triển và mạch bị tắc hoàn toàn, nguy cơ nhồi máu não cấp tính sẽ tăng lên. Khi đó, người bệnh có thể đối mặt với những di chứng như liệt hoặc nói khó.
Không phải mọi trường hợp đau đầu, đau vai hay đau răng đều liên quan đến đột quỵ. Nếu cơn đau có nguyên nhân rõ ràng, chẳng hạn xuất hiện sau khi bị lạnh, thức khuya hoặc làm việc nặng và nhanh chóng cải thiện sau khi nghỉ ngơi, thường không cần quá lo lắng.
Ngược lại, những người có tăng huyết áp, mỡ máu cao, tiểu đường, hút thuốc, uống nhiều rượu bia hoặc thừa cân cần thận trọng hơn nếu cơn đau liên tục tái diễn mà không rõ nguyên nhân; đi kèm chóng mặt, nhìn mờ, nói khó, tê yếu một bên tay chân; hoặc kéo dài vài phút đến nửa giờ, tự hết rồi lại tái xuất hiện sau vài ngày.
Thay vì cố chịu đựng với suy nghĩ “tuổi cao thì đau nhức là bình thường”, người lớn tuổi nên chú ý đến những thay đổi bất thường của cơ thể. Kiểm soát huyết áp, mỡ máu và đường huyết, đồng thời kiểm tra sức khỏe định kỳ có ý nghĩa quan trọng trong việc phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng nguyên nhân gây đau rất đa dạng và không thể chỉ dựa vào một triệu chứng để kết luận có phải đột quỵ hay không. Khi xuất hiện những dấu hiệu bất thường, đặc biệt là triệu chứng thần kinh đột ngột, người bệnh nên được thăm khám y tế thay vì tự chẩn đoán hoặc tự điều trị.
