Bác sĩ nói về biến thể Covid "ve sầu" BA.3.2 đang lây lan khắp 23 quốc gia, trong đó có cả Việt Nam

Nguyệt Quang |

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) đã xác nhận một biến thể Covid mới đang lây lan trên toàn thế giới, và Việt Nam cũng không phải là ngoại lệ.

Đã sáu năm kể từ khi các biện pháp hạn chế do dịch COVID-19 bắt đầu được áp dụng ở nhiều quốc gia trên toàn cầu. Do mọi người được yêu cầu phải cách ly khỏi bạn bè và gia đình trong nhiều năm, mọi thứ chỉ bắt đầu trở lại bình thường khi các biến thể virus ngày càng yếu đi.

Tuy nhiên, giờ đây khi CDC đã cập nhật thông tin về biến thể SARS-CoV-2 BA.3.2 vào ngày 19/3, biến thể "khác biệt cao" này đã được cập nhật sau khi lây lan nhanh chóng kể từ lần phát hiện đầu tiên ở Châu Phi vào ngày 22/11/2024.

Hiện nay, tính đến tháng 2/2026, nó đã được tìm thấy ở 23 quốc gia. Theo số liệu từ Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật (CDC) Hà Nội, từ ngày 20-27/3, Hà Nội ghi nhận 17 trường hợp mắc COVID-19 tại 12 phường, xã. Cộng dồn từ đầu năm đến nay, toàn thành phố ghi nhận 29 ca tại 22 phường, xã, không có ca tử vong. Số ca mắc tăng so với cùng kỳ năm 2025 (5 ca).

Cũng theo CDC Hà Nội, biến thể mới BA.3.2 đang được theo dõi về khả năng lây lan. Trước thông tin này, người dân được khuyến cáo bình tĩnh, không hoang mang nhưng cũng không chủ quan.

Theo tờ The Independent, Kyle Enfield, một bác sĩ chuyên khoa phổi và chăm sóc đặc biệt tại Hoa Kỳ đã tiết lộ mọi điều bạn cần biết về biến thể được đặt tên là 'Cicada' (ve sầu), khi số ca mắc bệnh tiếp tục tăng.

BA.3.2 được xác định lần đầu tiên như thế nào?

BA.3.2 có nguồn gốc từ biến thể omicron, được phát hiện lần đầu vào cuối năm 2021.

Trong thông báo của mình, CDC cho biết virus Cicada được phát hiện ở Nam Phi sau khi một cậu bé 5 tuổi được lấy mẫu xét nghiệm virus.

Kể từ đó, phương pháp giám sát gen SARS-CoV-2 đa phương thức đã kết nối nó với ngày càng nhiều quốc gia hơn theo thời gian.

Vài tháng sau khi được phát hiện lần đầu, virus này sau đó được tìm thấy ở Mỹ, khi CDC báo cáo rằng một hành khách tại Sân bay Quốc tế San Francisco ở California đã mang virus từ Hà Lan sang vào ngày 27/6/2025.

Biến thể BA.3.2 khác với các chủng trước đây ở đâu?

Không giống như các chủng JN.1 mà vắc-xin đã được huấn luyện để nhận diện trong hệ thống miễn dịch của người, chủng JN.1 trong ve sầu có thể hoàn toàn không bị phát hiện do sự khác biệt lớn của nó so với các biến thể khác.

Tuy nhiên, Tiến sĩ Enfield viết rằng điều đó không có nghĩa là bạn không nên tiêm phòng, vì 'nhiều bằng chứng cho thấy chúng làm giảm số ca nhập viện và tử vong do COVID-19'.

Ông nói thêm: “Nhưng một loại vắc-xin không phù hợp sẽ không nhận ra biến thể mới nhanh chóng, điều đó có nghĩa là hệ thống miễn dịch cần nhiều thời gian hơn để phản ứng”.

Ông tiếp tục nói rằng "do các loại vắc-xin hiện tại có thể không hiệu quả bằng các loại khác, nên việc phòng ngừa vẫn rất quan trọng", và nói thêm: "Điều đó đặc biệt đúng đối với những người mắc các bệnh mãn tính, những người có thể bị bệnh nặng do nhiễm COVID-19. Và mặc dù số người mắc hội chứng hậu COVID đã giảm khi virus thay đổi kể từ giai đoạn đầu đại dịch, nhưng tình trạng này vẫn xảy ra ở khoảng 3 trên 100 trường hợp".

Tại sao biến thể Covid mới lại được gọi là ve sầu?

Biến thể Covid mới nhất được đặt biệt danh là 've sầu' theo tên loài côn trùng bản địa ở nhiều vùng khí hậu trên thế giới, có thể nhận biết được nhờ hoa văn độc đáo của chúng.

Giống như ve sầu, biến thể Covid đã ngủ đông cho đến khi tái xuất hiện, giống như vòng đời định kỳ của loài côn trùng này.

Sau trường hợp đầu tiên được phát hiện ở Nam Phi, BA.3.2 đã xuất hiện ở những nơi như Mozambique, Hà Lan, Đức và Mỹ.

Theo báo cáo của CDC tính đến ngày 11/2/2026, biến thể này đã được tìm thấy ở 25 tiểu bang thông qua các mẫu dịch mũi tự thu thập từ bốn du khách Mỹ, cũng như các mẫu lâm sàng từ năm bệnh nhân, 132 mẫu giám sát nước thải từ 25 tiểu bang và ba mẫu từ nước thải máy bay.

Làm thế nào để bảo vệ bản thân khỏi BA.3.2?

Giống như hầu hết các biến thể khác, các triệu chứng của loại Covid này bao gồm sốt hoặc ớn lạnh, ho, khó thở hoặc thở gấp, cũng như đau họng, nghẹt mũi hoặc chảy nước mũi, mất vị giác hoặc khứu giác, mệt mỏi, đau nhức cơ thể, đau đầu, buồn nôn hoặc nôn mửa và tiêu chảy.

Theo bác sĩ, để bảo vệ bản thân khỏi chủng virus mới này cần phải hết sức cẩn trọng và tuân thủ nghiêm ngặt các biện pháp vệ sinh.

Ông viết rằng "mọi người có thể thực hiện những bước đơn giản này để tránh bị nhiễm hoặc lây lan bệnh, bao gồm những việc như rửa tay sau khi đi vệ sinh, trước khi chuẩn bị thức ăn hoặc ăn uống, và sau khi tiếp xúc với người bệnh".

Điều này là vì ông ấy khẳng định rằng "rửa tay làm giảm nguy cơ nhiễm trùng đường hô hấp từ 16-21%. Thứ hai, nếu bạn cảm thấy không khỏe, hãy ở nhà - không chỉ để chăm sóc bản thân mà còn để ngăn ngừa lây lan bệnh tật. Bạn có thể ngần ngại nghỉ làm hoặc nghỉ học, nhưng người ngồi cạnh bạn có thể mắc bệnh, chẳng hạn như ung thư hoặc bệnh phổi mãn tính, khiến họ có nguy cơ nhiễm trùng nặng, hoặc họ có thể sống chung với người mắc bệnh đó", bác sĩ khuyên. “Thứ ba, hãy ra ngoài. Giảm thời gian ở những nơi đông người sẽ làm giảm nguy cơ tiếp xúc với mầm bệnh".

Biến thể ve sầu gây ra những tác động gì?

Theo CDC, mặc dù SARS-CoV-2 nói chung gây ra "tỷ lệ mắc bệnh và tử vong đáng kể trên toàn thế giới", nhưng biến thể BA.3.2 cụ thể hơn có khả năng làm giảm khả năng bảo vệ từ nhiễm trùng hoặc tiêm chủng trước đó.

Mặc dù các loại vắc-xin Covid-19 hiện có cho năm 2025-2026 có khả năng bảo vệ cộng đồng chống lại các biến thể phổ biến nhất của virus tại Mỹ, các nghiên cứu trong phòng thí nghiệm cho thấy chủng BA.3.2 có khả năng né tránh kháng thể một cách hiệu quả.

CDC đã lưu ý rằng cần thiết phải tiếp tục giám sát và đánh giá hiệu quả của vắc-xin và thuốc kháng virus, cũng như theo dõi sự tiến hóa của SARS-CoV-2 và xác định tác động tiềm tàng của nó đối với sức khỏe cộng đồng.

Đường dây nóng: 0943 113 999

Soha
Báo lỗi cho Soha

*Vui lòng nhập đủ thông tin email hoặc số điện thoại