Gửi tiết kiệm từ lâu vẫn là một trong những hình thức quản lý tài chính được nhiều người lựa chọn. Tuy nhiên, gửi tiết kiệm không đơn giản là cứ cho tiền vào tài khoản tiết kiệm là xong. Trên thực tế, không ít người duy trì thói quen tiết kiệm nhiều năm nhưng hiệu quả chưa thực sự như mong đợi vì mắc phải những sai lầm khá phổ biến. Chỉ cần điều chỉnh một vài thói quen nhỏ, khoản tiền tiết kiệm có thể được quản lý tốt hơn và phát huy hiệu quả cao hơn.
1. Chọn kỳ hạn theo cảm tính
Một trong những sai lầm phổ biến nhất là chọn kỳ hạn gửi hoàn toàn theo cảm tính hoặc theo lời khuyên của người quen.
Nhiều người thấy bạn bè gửi 12 tháng thì cũng gửi 12 tháng, hoặc nghe nói kỳ hạn dài có lãi suất tốt hơn nên quyết định khóa toàn bộ số tiền trong thời gian dài mà không cân nhắc nhu cầu thực tế của bản thân.
Ảnh minh họa
Việc lựa chọn kỳ hạn cần dựa trên kế hoạch sử dụng tiền. Nếu có khả năng cần dùng đến khoản tiền trong vài tháng tới, việc gửi kỳ hạn quá dài có thể khiến người gửi gặp khó khăn khi phát sinh nhu cầu chi tiêu đột xuất. Ngược lại, nếu xác định chưa dùng đến tiền trong thời gian dài thì việc liên tục gửi kỳ hạn ngắn rồi tái tục cũng chưa chắc là lựa chọn tối ưu.
Kỳ hạn phù hợp là kỳ hạn giúp người gửi vừa yên tâm về tính thanh khoản, vừa đảm bảo kế hoạch tài chính cá nhân.
2. Dồn toàn bộ tiền vào một sổ tiết kiệm
Không ít người có thói quen gom toàn bộ số tiền tích lũy được vào một sổ tiết kiệm duy nhất để dễ quản lý. Cách làm này tuy đơn giản nhưng lại thiếu linh hoạt. Khi cần sử dụng một phần tiền, người gửi có thể phải tất toán hoặc điều chỉnh cả khoản tiết kiệm lớn dù nhu cầu thực tế chỉ là một phần nhỏ.
Thế nên việc chia tiền thành nhiều sổ hoặc nhiều khoản gửi với các kỳ hạn khác nhau sẽ tối ưu hơn. Đây cũng là cách nhiều người áp dụng để xây dựng các quỹ tài chính riêng như quỹ dự phòng, quỹ du lịch, quỹ mua xe hoặc quỹ học tập,...
3. Nhầm lẫn tiền tiết kiệm với tiền dự phòng
Một sai lầm khác là đem toàn bộ tiền nhàn rỗi đi gửi tiết kiệm mà không giữ lại một khoản dự phòng. Cuộc sống luôn có những khoản chi phát sinh ngoài dự kiến như sửa chữa đồ đạc, chi phí y tế, hiếu hỉ hoặc các tình huống khẩn cấp khác. Nếu không có quỹ dự phòng, bạn có thể buộc phải rút khoản tiết kiệm đang gửi.
Ảnh minh họa
Việc tách riêng một khoản tiền mặt hoặc tài khoản thanh toán cho các nhu cầu khẩn cấp sẽ giúp khoản tiết kiệm được duy trì đúng kế hoạch ban đầu. Nói cách khác, tiết kiệm hiệu quả không chỉ là gửi tiền, mà còn là chuẩn bị sẵn nguồn tiền cho những tình huống bất ngờ.
4. Không theo dõi các chương trình và sản phẩm tiết kiệm phù hợp
Nhiều ngân hàng hiện nay có khá nhiều sản phẩm tiết kiệm khác nhau như gửi tại quầy, gửi trực tuyến, tiết kiệm tích lũy định kỳ hoặc các gói tiết kiệm dành cho từng mục tiêu tài chính cụ thể. Tuy nhiên, nhiều người mở một sổ tiết kiệm từ nhiều năm trước rồi duy trì nguyên trạng mà không tìm hiểu thêm các lựa chọn khác.
Việc dành chút thời gian cập nhật thông tin có thể giúp bạn tìm được hình thức phù hợp hơn với nhu cầu hiện tại. Mục tiêu không phải là chạy theo mọi sản phẩm mới, mà là lựa chọn hình thức đáp ứng tốt nhất kế hoạch tài chính của bản thân.
5. Rút tiền tiết kiệm quá dễ dàng
Nhiều người xem sổ tiết kiệm như một chiếc ví thứ hai. Mỗi khi phát sinh nhu cầu mua sắm hoặc chi tiêu ngoài kế hoạch, khoản tiết kiệm lại trở thành nguồn tiền được nghĩ đến đầu tiên. Hệ quả là dù gửi tiết kiệm trong thời gian dài nhưng số dư không tăng lên đáng kể vì liên tục bị rút ra rồi gửi lại.
Việc xác định rõ mục đích của từng khoản tiết kiệm sẽ giúp hạn chế tình trạng "rút tạm rồi tính sau".
Suy cho cùng, gửi tiết kiệm không phải là việc quá phức tạp, nhưng để tối ưu hiệu quả lại cần một chiến lược phù hợp. Tránh được những sai lầm phổ biến như chọn kỳ hạn theo cảm tính, dồn toàn bộ tiền vào một sổ, không có quỹ dự phòng hay thường xuyên rút tiền trước kế hoạch sẽ giúp quá trình tích lũy trở nên bền vững hơn. Đôi khi, hiệu quả tài chính không đến từ việc kiếm được nhiều hơn, mà đến từ việc quản lý tốt hơn những gì mình đang có.