Tàu chiến Mỹ buộc rút lui sau đòn tấn công của Iran
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 7/4 tuyên bố, họ đã nhằm mục tiêu vào tàu đổ bộ tấn công LHA-7 của Mỹ, buộc chiến hạm này phải rút lui xuống khu vực phía nam Ấn Độ Dương.
Theo hãng tin Tasnim và Sky News, IRGC cho biết đã phóng loạt tên lửa tốc độ cao liên tiếp nhằm vào tàu đổ bộ kiêm tàu sân bay trực thăng LHA-7, tức USS Tripoli của Mỹ. Tuy vậy, phía IRGC không công bố cụ thể thời gian cũng như địa điểm xảy ra cuộc tấn công.
Đến nay, phía Mỹ vẫn chưa đưa ra phản hồi chính thức. Trước đó, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ thông tin rằng USS Tripoli – mang theo khoảng 3.500 quân cùng các máy bay vận tải và chiến đấu – đã được triển khai tới Trung Đông từ ngày 27/3.

Nhiều diễn biến nóng được ghi nhận gần thời điểm thời điểm “tối hậu thư” của ông Trump hết hiệu lực. Ảnh: Reuters
IRGC cho biết từ sáng 6/4, lực lượng hải quân và không quân Iran đã tiến hành các đòn tấn công phối hợp, có chủ đích nhằm vào hệ thống chỉ huy, hậu cần và các cơ sở quân sự – công nghiệp của Mỹ và Israel. Trong số đó, Hải quân Iran tuyên bố đã sử dụng tên lửa hành trình đánh trúng tàu chở hàng SDN7 của Israel, khiến con tàu bốc cháy mạnh.
Ngoài mục tiêu trên biển, IRGC còn nhắm vào nhiều khu vực trên lãnh thổ Israel, bao gồm cả phía bắc và nam Tel Aviv, các trung tâm chiến lược tại Haifa, những cơ sở công nghiệp – hóa chất ở Be'er Sheva, cùng các vị trí quân sự tại Petah Tikva.
Trong chiến dịch này, các lực lượng Tehran cũng sử dụng UAV và tên lửa để tấn công cơ sở sản xuất máy bay không người lái do UAE và Israel hợp tác, đồng thời nhằm vào một số máy bay đồn trú tại căn cứ không quân Ali Al-Salem.
IRGC đồng thời cảnh báo rằng Iran cùng các lực lượng vũ trang Hồi giáo trong khu vực sẽ tiếp tục mở rộng các đòn đánh nhằm vào mục tiêu của đối phương.
Bên cạnh đó, lực lượng hải quân IRGC đang theo dõi chặt chẽ hoạt động tại eo biển Hormuz và vùng Vịnh Ba Tư, nhấn mạnh rằng bất kỳ động thái nào cũng có thể vấp phải phản ứng quân sự mạnh mẽ từ Tehran.

àu đổ bộ tấn công USS Tripoli. Ảnh: Hải quân Mỹ
Iran dồn dập tấn công sát giờ G
Trong khi căng thẳng trên thực địa chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, Iran bất ngờ gia tăng nhịp độ tấn công, đẩy xung đột sang một nấc thang mới.
Trong ngày 7/4, Iran và các lực lượng đồng minh đã gia tăng hàng loạt đòn đánh nhằm vào mục tiêu của Israel và các cơ sở liên quan trong khu vực, trong bối cảnh xung đột tiếp tục leo thang. Các cuộc tấn công được triển khai trên nhiều hướng, từ hạ tầng năng lượng đến các vị trí quân sự, làm gia tăng đáng kể mức độ căng thẳng trên toàn khu vực Trung Đông.
Diễn biến này xảy ra khi thời hạn tối hậu thư do Mỹ đưa ra đang dần khép lại. Trước đó, Washington yêu cầu Tehran phải mở lại eo biển Hormuz – tuyến vận tải chiến lược chiếm tỷ trọng lớn trong lưu lượng dầu toàn cầu – nếu không sẽ đối mặt với các đòn tấn công quy mô lớn nhằm vào hạ tầng trọng yếu.

Một vụ phóng tên lửa của Iran. Ảnh: ABC News
Phát biểu tại Nhà Trắng ngày 6/4, ông Donald Trump nhấn mạnh rằng tự do hàng hải qua Hormuz là điều kiện tiên quyết cho bất kỳ thỏa thuận nào. Ông cảnh báo nếu Iran không đáp ứng trước thời hạn 20h tối thứ Ba (giờ miền Đông), quân đội Mỹ sẽ tiến hành phá hủy diện rộng các mục tiêu như nhà máy điện, cầu đường và các công trình hạ tầng quan trọng.
Bất chấp cảnh báo từ các tổ chức quốc tế rằng việc nhắm vào cơ sở hạ tầng dân sự có thể vi phạm luật chiến tranh, ông Trump cho biết không lo ngại về khả năng này. Ông khẳng định Mỹ có đủ năng lực để "đánh sập" các mục tiêu chỉ trong một đêm, khiến nhiều cơ sở không thể phục hồi hoạt động.
Xung đột kéo dài đến nay đã khiến hơn 5.000 người thiệt mạng, chủ yếu tại Iran và Lebanon, đồng thời làm hàng loạt cơ sở năng lượng trong khu vực bị tấn công hoặc gián đoạn hoạt động.
Trước đó, từ cuối tháng 3, Washington đã nhiều lần đặt ra các mốc thời hạn nhằm gây sức ép buộc Tehran mở lại eo biển Hormuz, song liên tục gia hạn. Tuy nhiên, trong phát biểu mới nhất, ông Trump cho rằng khả năng tiếp tục kéo dài thời hạn là "rất thấp".
Tại một cuộc họp báo ở Washington D.C., ông tiếp tục đưa ra cảnh báo cứng rắn khi cho rằng Iran "có thể bị xóa sổ chỉ trong một đêm".
Đáp lại, Tehran tuyên bố sẽ leo thang bằng cách tăng cường tấn công vào hạ tầng năng lượng ở khu vực Vịnh Ba Tư – động thái có thể đẩy thị trường nhiên liệu toàn cầu vào tình trạng căng thẳng nghiêm trọng và gây áp lực lớn lên kinh tế thế giới.

Vị trí đảo Kharg. Đồ họa: CNBC
Hormuz "nín thở", Hội đồng Bảo an họp khẩn
Trước các "tối hậu thư" từ cả Mỹ và Iran, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc dự kiến triệu tập phiên họp khẩn để xem xét và bỏ phiếu một dự thảo nghị quyết liên quan đến việc khôi phục hoạt động qua eo biển Hormuz. Văn bản này đã được chỉnh sửa sau khi vấp phải sự phản đối từ Nga và Trung Quốc.
Bản dự thảo ban đầu do Bahrain đề xuất từng cho phép áp dụng "mọi biện pháp cần thiết", bao gồm cả phương án quân sự. Tuy nhiên, trong phiên bản mới, nội dung đã được thu hẹp, chỉ còn nhấn mạnh việc kêu gọi các quốc gia phối hợp các biện pháp phòng thủ, chẳng hạn như tổ chức hộ tống tàu thương mại.
Cuộc bỏ phiếu được lên kế hoạch diễn ra chỉ ít giờ trước thời hạn 20h ngày 7/4 – mốc thời gian mà Tổng thống Donald Trump đặt ra để yêu cầu Iran mở lại tuyến hàng hải chiến lược này.
Ngày 5/4, lực lượng hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố eo biển Hormuz sẽ không còn quay về trạng thái trước đây, đặc biệt là trong quan hệ với Mỹ và Israel.
IRGC cũng cho biết đang hoàn tất các bước chuẩn bị cuối cùng cho kế hoạch tác chiến, vốn được giới chức Iran mô tả là nhằm thiết lập một trật tự mới tại khu vực Vịnh Ba Tư.
Ông Ali Akbar Velayati, cố vấn của Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei, cảnh báo rằng chỉ cần một sai sót nhỏ từ bất kỳ quốc gia nào cũng có thể gây gián đoạn nghiêm trọng tới dòng chảy năng lượng toàn cầu và hoạt động thương mại quốc tế.
Trong khi đó, ông Mehdi Tabatabaei – phụ trách truyền thông tại văn phòng Tổng thống Masoud Pezeshkian – nhấn mạnh eo biển Hormuz sẽ chỉ được mở lại khi những tổn thất tài chính do các hành động quân sự của Mỹ và Israel được bồi thường đầy đủ.
Trước đó, phía Iran từng đề cập tới việc áp dụng phí đảm bảo an toàn đối với một số tàu chở dầu đi qua khu vực. Tuy nhiên, đề xuất này đã gặp phải sự phản đối từ nhiều quốc gia cũng như giới chuyên gia trong lĩnh vực hàng hải.
Kể từ khi xung đột bùng phát vào cuối tháng 2, Tehran đã siết chặt việc qua lại của tàu thuyền tại eo biển Hormuz. Truyền thông Iran cho biết lưu lượng vận tải qua khu vực này đã giảm hơn 90% so với thời điểm trước khi xảy ra xung đột.
