7 loại cá có hàm lượng thủy ngân thuộc hàng cao nhất: Thích đến mấy cũng phải dè chừng

Cá từ lâu được xem là một trong những thực phẩm tốt cho sức khỏe nhờ cung cấp protein chất lượng cao, axit béo omega-3 cùng nhiều vitamin và khoáng chất. Vì vậy, khi nhắc đến thủy ngân trong cá, nhiều người có thể lo lắng rằng nên hạn chế hoặc thậm chí tránh ăn cá. Tuy nhiên, theo chuyên gia dinh dưỡng Julia Zumpano của Cleveland Clinic (Mỹ), điều đó không cần thiết.

Điều quan trọng là biết lựa chọn đúng loại cá, bởi hàm lượng thủy ngân có thể khác nhau rất lớn giữa từng loài.

Vì sao thủy ngân đáng lo ngại?

Thủy ngân là kim loại tồn tại tự nhiên trong môi trường. Nếu cơ thể hấp thụ quá nhiều trong thời gian dài, thủy ngân có thể tích tụ và ở nồng độ cao có khả năng gây tổn thương não, hệ thần kinh và một số cơ quan khác.

Theo chuyên gia Zumpano, với phần lớn người trưởng thành khỏe mạnh, việc thỉnh thoảng tiếp xúc với một lượng nhỏ thủy ngân thường không gây vấn đề đáng kể vì cơ thể có khả năng đào thải một phần.

Điều đáng lưu ý là ăn thực phẩm chứa hàm lượng thủy ngân cao thường xuyên trong thời gian dài.

Phụ nữ mang thai, đang chuẩn bị mang thai hoặc cho con bú, cùng trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ là những nhóm cần đặc biệt chú ý đến lượng thủy ngân tiếp xúc.

“Thủy ngân là thứ chúng ta nên cố gắng hạn chế tiếp xúc. Nếu hấp thụ nhiều hơn khả năng cơ thể xử lý, nó có thể bắt đầu gây vấn đề”, chuyên gia Zumpano cho biết.

Vì sao một số loại cá chứa nhiều thủy ngân hơn?

Thủy ngân có thể đi vào sông, hồ và đại dương thông qua các quá trình tự nhiên cũng như hoạt động gây ô nhiễm môi trường. Khi đã có trong nước, thủy ngân dần đi vào chuỗi thức ăn. Những sinh vật và cá nhỏ hấp thụ một lượng nhất định. Cá lớn ăn nhiều cá nhỏ, khiến thủy ngân tiếp tục tích tụ trong cơ thể chúng theo thời gian.

Đó là lý do những loài cá kích thước lớn, sống lâu và nằm cao trong chuỗi thức ăn thường có xu hướng chứa nhiều thủy ngân hơn.

Chuyên gia Zumpano lưu ý, trong trường hợp này, kích thước và tuổi thọ của cá là những yếu tố đáng quan tâm.

7 loại cá có hàm lượng thủy ngân cao

Theo phân loại của Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA), có 7 loại cá nằm trong nhóm “Choices to Avoid” - những lựa chọn nên tránh do hàm lượng thủy ngân cao. Danh sách gồm:

1. Cá ngừ mắt to
2. Cá thu vua
3. Cá marlin (cá cờ xanh)
4. Cá tráp cam
5. Cá mập
6. Cá kiếm
7. Cá ngói

Cần lưu ý đây là những loại cụ thể trong phân loại của FDA, không có nghĩa tất cả cá ngừ, cá thu hay toàn bộ các loài cá cùng họ đều có hàm lượng thủy ngân cao như nhau.

FDA chỉ xếp cá ngừ mắt to và cá thu vua vào nhóm nên tránh, trong khi nhiều loại khác như cá ngừ vằn, cá ngừ vây vàng, cá thu Đại Tây Dương hay cá thu chub Thái Bình Dương vẫn nằm trong nhóm có thể lựa chọn. Sự khác biệt phụ thuộc vào từng loài, kích thước, tuổi thọ và vị trí của chúng trong chuỗi thức ăn.

Nếu muốn hạn chế thủy ngân nhưng vẫn tận dụng lợi ích của việc ăn cá, Cleveland Clinic khuyến nghị ưu tiên các loại nằm trong nhóm “lựa chọn tốt nhất” của FDA. Nhóm này gồm nhiều loại quen thuộc như cá cơm, cá tuyết, cá trích, cá minh thái, cá hồi, cá mòi, cá rô phi,...

Làm thế nào để hạn chế thủy ngân khi ăn cá?

Theo chuyên gia Zumpano, không cần loại bỏ cá khỏi thực đơn chỉ vì lo ngại thủy ngân. Điều quan trọng hơn là đa dạng loại cá và ưu tiên các loại có hàm lượng thủy ngân thấp.

Thay vì tuần nào cũng ăn một loại, có thể luân phiên nhiều loại cá khác nhau. Cách này vừa giúp đa dạng dinh dưỡng, vừa hạn chế việc liên tục tiếp xúc với thủy ngân từ một nguồn duy nhất.

Với người trưởng thành khỏe mạnh, FDA khuyến nghị lựa chọn cá ít thủy ngân và duy trì lượng ăn phù hợp trong tuần. Phụ nữ mang thai, cho con bú và trẻ nhỏ cần tuân thủ hướng dẫn riêng về loại cá cũng như khẩu phần.

Theo chuyên gia Zumpano, cá vẫn là một trong những thực phẩm giàu dinh dưỡng nhất, cung cấp protein chất lượng cao và omega-3 có lợi cho sức khỏe tim mạch.

Vì vậy, thông điệp không phải là “đừng ăn cá”, mà là nên biết loại nào có hàm lượng thủy ngân cao để hạn chế, đồng thời ưu tiên những lựa chọn an toàn hơn.

Nguồn: Cleveland Clinic