Người đàn ông đang được nhắc đến là ông Lý (60 tuổi, sống tại Trung Quốc). Ông vốn có tiền sử mắc bệnh thận nhẹ mãn tính. Trong nhiều năm qua, tình trạng sức khỏe của ông vẫn duy trì ở mức ổn định, các chỉ số kiểm soát tốt và chưa cần đến sự can thiệp của máy móc. Tuy nhiên, chỉ sau một bữa ăn với đĩa rau bina lớn, cuộc đời ông đã hoàn toàn rẽ sang một hướng khác: suy thận cấp và phải chạy thận nhân tạo suốt phần đời còn lại.
Ảnh minh họa
Sai lầm khủng khiếp không nằm ở bản thân loại rau này, mà nằm ở một bước chế biến cực kỳ quan trọng mà ông Li đã bỏ qua trong suốt một thời gian dài. Thay vì chần sơ qua nước sôi để loại bỏ độc chất, ông lại chọn cách xào trực tiếp rau bina để giữ trọn vị giòn ngọt, dinh dưỡng.
Sau bữa ăn định mệnh, ông Lý xuất hiện các triệu chứng yếu mệt toàn thân và buồn nôn dữ dội. Kết quả xét nghiệm tại bệnh viện cho thấy nồng độ creatinine trong máu tăng vọt, xác nhận tình trạng tổn thương thận cấp tính. Khi tiến hành sinh thiết, các bác sĩ phát hiện hơn mười tinh thể oxalat hình đĩa đang găm chặt, gây tắc nghẽn hoàn toàn trong các ống thận của ông.
Đối với một người có hệ bài tiết khỏe mạnh, cơ thể có thể xử lý và đào thải một lượng nhất định axit oxalic. Tuy nhiên, với bệnh nhân đang mắc bệnh thận mãn tính, các đơn vị lọc vốn đã bị tổn thương một phần từ trước. Khi một lượng lớn oxalat từ đĩa rau bina chưa chần ập vào cơ thể, chúng nhanh chóng kết hợp với canxi tạo thành các tinh thể canxi oxalat sắc nhọn. Trên nền thận đã yếu sẵn, "cơn bão" tinh thể này đã phá hủy nốt những đơn vị lọc còn lại, khiến chức năng thận sụp đổ hoàn toàn và không thể hồi phục.
6 loại rau chứa "sát thủ" axit oxalic cần đặc biệt lưu tâm
Sau khi được bác sĩ giải thích ngọn ngành, ông Lý hối hận vô cùng nhưng cũng chẳng còn kịp nữa. Thông qua câu chuyện của ông. vị bác sĩ cảnh báo, việc tiêu thụ lượng lớn thực phẩm giàu oxalat trong thời gian ngắn là cực kỳ nguy hiểm, đặc biệt với những người có bệnh lý nền.
Ảnh minh họa
Không chỉ rau bina, có 6 loại rau phổ biến khác cũng có hàm lượng axit oxalic cao mà khi chế biến nhất định bạn phải xử lý kỹ:
- Rau dền: Hàm lượng oxalat cao. Dễ kết hợp với canxi tạo tinh thể. Nên luộc và bỏ nước đầu.
- Rau sam: Chứa nhiều axit hữu cơ, trong đó có oxalat. Ăn sống nhiều có thể gây kích ứng đường tiêu hóa.
- Cải bẹ xanh: Loại rau quen thuộc. Có oxalat ở mức đáng kể. Không nên ăn liên tục với lượng lớn.
- Củ dền: Cả củ và lá đều giàu oxalat. Dùng nhiều có thể làm tăng nguy cơ sỏi ở người nhạy cảm.
- Lá khoai lang: Hàm lượng oxalat không thấp. Nên nấu chín kỹ để giảm bớt.
- Đậu bắp: Có chứa oxalat tự nhiên. Ăn vừa phải, không nên lạm dụng trong thời gian dài.
Quy tắc chần rau: Bước ngăn cách giữa thực phẩm và độc tố
Axit oxalic là loại axit có đặc tính dễ tan trong nước. Vì vậy, các chuyên gia y tế nhấn mạnh rằng việc chần sơ thực phẩm trong nước sôi trước khi nấu là bước bắt buộc để loại bỏ phần lớn lượng axit này. Đối với ông Lý, việc quên đi thao tác đơn giản này đã khiến ông phải trả giá bằng việc gắn liền với máy chạy thận mỗi ngày.
Ảnh minh họa
Ngoài ra, bác sĩ cũng khuyến cáo những người đã có tiền sử bệnh thận hoặc sỏi thận cần duy trì chế độ ăn ít oxalat, ít chất béo nhưng vẫn phải đảm bảo lượng canxi bình thường. Canxi trong chế độ ăn khi kết hợp với oxalat ngay tại đường tiêu hóa sẽ giúp đào thải chúng qua phân, thay vì để chúng đi vào máu và kết tinh tại thận.
Bài học từ trường hợp của ông Li là lời cảnh tỉnh sâu sắc: Một thói quen nấu nướng sai lầm có thể biến món ăn bổ dưỡng thành "sát thủ" đối với những người có sức khỏe thận không tốt. Hãy luôn ưu tiên sự an toàn của nội tạng trước khi chiều chuộng vị giác của bản thân.
Nguồn và ảnh: Aboluowang, China Times
