Sau nhiều thập kỷ thất lạc gia đình, một người đàn ông Việt kiều đã tìm được manh mối về nguồn gốc của mình nhờ xét nghiệm ADN tại Trung tâm Pháp y Hà Nội. Câu chuyện được Giám định viên Hoàng Thị Thu Hà chia sẻ như một minh chứng cho giá trị nhân văn của khoa học pháp y trong việc kết nối lại những mối quan hệ huyết thống tưởng chừng đã mất.
Theo chị Hà, người đàn ông này sinh ra trong một gia đình nghèo từ nhiều thập kỷ trước. Do hoàn cảnh khó khăn, cha mẹ ruột không có điều kiện nuôi dưỡng nên đã gửi con cho một gia đình khác nhận nuôi. Sau đó, gia đình nuôi chuyển vào miền Nam sinh sống, khiến mọi liên lạc với gia đình gốc hoàn toàn bị cắt đứt.
Lớn lên trong gia đình nuôi, ông được tạo điều kiện học hành và sau này đi du học, định cư ở nước ngoài. Trong suốt nhiều năm, ông luôn tin rằng mình là con ruột của cha mẹ nuôi. Chỉ đến khi trưởng thành, ông mới tình cờ biết được sự thật về thân phận của mình: mình là con nuôi.
“Sau khi biết chuyện, ông bắt đầu hành trình tìm lại gia đình ruột. Ở nước ngoài, ông đã làm xét nghiệm ADN và đưa dữ liệu lên một hệ thống chuyên dùng để tìm người thân thông qua so khớp dữ liệu di truyền. Tuy nhiên, do dữ liệu ADN của người Việt trên các hệ thống quốc tế còn rất ít nên ông không tìm được kết quả phù hợp”, chị Hà kể.
Giám định viên Hoàng Thị Thu Hà làm xét nghiệm ADN (ảnh: PV).
Không bỏ cuộc, người đàn ông quyết định trở về Việt Nam để trực tiếp lần tìm manh mối. Những ký ức ít ỏi về quá khứ cùng với câu chuyện cha mẹ nuôi từng kể trở thành đầu mối duy nhất giúp ông lần theo dấu vết.
Qua quá trình dò hỏi và tìm kiếm, ông dần khoanh vùng được một khu vực ở tỉnh Hưng Yên – nơi được cho là có liên quan đến gia đình ruột của mình. Tại đây, sau nhiều lần tiếp xúc và xác minh thông tin, hai gia đình được nghi ngờ có quan hệ huyết thống với ông.
Để làm rõ sự thật, họ tìm đến Trung tâm Pháp y Hà Nội để thực hiện xét nghiệm ADN. “Chúng tôi tiến hành lấy mẫu trực tiếp và thực hiện toàn bộ quy trình xét nghiệm từ đầu đến cuối tại trung tâm để đảm bảo độ chính xác”, chị Hà cho biết.
Kết quả phân tích cho thấy người đàn ông có quan hệ huyết thống theo dòng cha với một người trong gia đình nghi vấn. Nhưng để biết được là anh em ruột hay anh em họ thì cần phải đi sâu vào mối quan hệ gia đình.
Xét nghiệm ADN giúp tìm lại cội nguồn
Theo các chuyên gia pháp y, trong xét nghiệm ADN, quan hệ trực hệ như cha – con hoặc mẹ – con có thể xác định với độ chính xác rất cao. Tuy nhiên, với quan hệ ngang hàng như anh em, kết quả thường chỉ cho thấy họ có chung nguồn gốc huyết thống theo một dòng họ nhất định.
“Trong trường hợp này, kết quả chứng minh họ cùng chung dòng cha. Điều đó có nghĩa là họ có thể là anh em ruột, cũng có thể là anh em họ – chẳng hạn con chú, con bác. Nhưng dù thế nào thì ông ấy cũng đã tìm được gia đình gốc của mình”, chị Hà giải thích.
Do sự việc xảy ra từ nhiều thập kỷ trước, cha mẹ ruột của người đàn ông đã qua đời nên không thể tiến hành xét nghiệm trực hệ để xác nhận chính xác hơn. Tuy vậy, việc xác định được mối liên hệ huyết thống với dòng họ cũng đủ giúp ông lần ra cội nguồn của mình.
Theo chia sẻ của giám định viên Hoàng Thị Thu Hà, đây là một trong những trường hợp khiến chị và đồng nghiệp ấn tượng, không phải vì quá đặc biệt về mặt kỹ thuật, mà bởi ý nghĩa nhân văn phía sau.
“Ông ấy đã lớn tuổi, sống ở nước ngoài nhiều năm, có cuộc sống ổn định. Nhưng mong muốn tìm lại cội nguồn vẫn luôn thôi thúc ông. Khi tìm được dòng họ của mình, dù chưa thể xác định chính xác từng mối quan hệ, nhưng ông rất xúc động”, chị Hà kể.
Đối với những người làm công việc xét nghiệm ADN, các trường hợp như vậy không chỉ đơn thuần là một ca giám định. Đó còn là hành trình giúp con người giải đáp những câu hỏi lớn về thân phận và nguồn gốc.
“Có nhiều người mang theo nỗi băn khoăn về gốc gác của mình suốt cả cuộc đời. Khi khoa học giúp họ tìm được câu trả lời, dù chỉ là một phần, thì đó cũng là điều rất ý nghĩa”, chị Hà chia sẻ.
Theo chị, với nhiều người, việc biết được mình thuộc về dòng họ nào cũng đã là một niềm an ủi lớn. Ít nhất họ không còn cảm giác lạc lõng hay mang theo những thắc mắc chưa có lời giải cho đến cuối đời.
Câu chuyện của người đàn ông Việt kiều cũng cho thấy vai trò ngày càng quan trọng của xét nghiệm ADN trong việc xác định quan hệ huyết thống và kết nối lại những gia đình bị chia cắt bởi hoàn cảnh lịch sử hoặc điều kiện sống.
“Đôi khi, chỉ một kết quả xét nghiệm cũng có thể giúp một con người tìm lại được cội nguồn của mình”, chị Hà nói.
