Thêm SOHA trên Google
Ổi (Psidium guajava) là cây ăn quả nhiệt đới khá dễ trồng, có thể phát triển trong nhiều loại đất và cho quả nhiều lần trong năm nếu được chăm sóc phù hợp. Theo Đại học Florida (Mỹ), cây ổi thích nơi có nhiều nắng và có thể được duy trì ở kích thước nhỏ bằng cách cắt tỉa thường xuyên.
Với những gia đình đang trồng ổi, có một số điều đáng lưu ý sau.
1. Cây ổi có thể cung cấp nguồn trái cây tươi ngay trong vườn
Đây có lẽ là lợi ích thiết thực nhất của một cây ổi trong khuôn viên gia đình. Chỉ cần một cây được chăm sóc tốt, gia đình đã có thể thu hoạch quả ngay tại nhà thay vì phải mua mỗi khi muốn ăn.
Ổi cũng là loại quả có giá trị dinh dưỡng đáng chú ý. Theo dữ liệu dinh dưỡng của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA), ổi chứa vitamin C, chất xơ và nhiều dưỡng chất khác. Đặc biệt, hàm lượng vitamin C trong ổi khá cao so với nhiều loại trái cây phổ biến.
Quả ổi có thể ăn trực tiếp, làm nước ép, sinh tố hoặc kết hợp với các món ăn khác. Với những gia đình có trẻ nhỏ, một cây ổi trong vườn cũng tạo cơ hội để trẻ quan sát quá trình từ lúc cây ra hoa, đậu quả đến khi thu hoạch.
Hàm lượng vitamin C trong ổi khá cao so với nhiều loại trái cây phổ biến.
2. Đừng để cây ổi mọc quá rậm nếu muốn cây khỏe và dễ thu hoạch
Một sai lầm khá phổ biến khi trồng cây ăn quả tại nhà là để cây phát triển tự do trong thời gian dài.
Theo Khoa Khoa học Nông nghiệp, Đại học Florida (Mỹ), cây ổi có thể cao tới khoảng 6 m nếu không được cắt tỉa. Việc cắt tỉa chọn lọc giúp kiểm soát chiều cao, mở tán để ánh sáng lọt vào bên trong và tăng khả năng lưu thông không khí.
Điều này đặc biệt hữu ích với cây ổi trồng trong sân nhà. Một cây quá cao không chỉ khó thu hoạch mà còn có thể tạo tán quá dày, khiến việc theo dõi sâu bệnh và chăm sóc quả trở nên khó khăn hơn.
Vì vậy, thay vì đợi cây phát triển quá lớn mới cắt, nên chủ động tỉa những cành mọc không đúng vị trí, cành quá rậm hoặc những chồi mạnh làm tán cây mất cân đối.
3. Quả ổi nên được rửa sạch trước khi ăn, ngay cả khi là ổi nhà trồng
Nhiều người có tâm lý rằng trái cây hái trực tiếp từ vườn thì có thể ăn ngay. Tuy nhiên, ổi vẫn cần được vệ sinh trước khi sử dụng.
USDA khuyến cáo nên rửa trái cây và rau củ dưới vòi nước chảy trước khi ăn hoặc chế biến, ngay cả khi không ăn phần vỏ. Việc này giúp loại bỏ đất, bụi bẩn và một phần vi sinh vật có thể tồn tại trên bề mặt.
Nếu cây được chăm sóc bằng thuốc bảo vệ thực vật, cần tuân thủ đúng hướng dẫn sử dụng và thời gian cách ly của từng sản phẩm.
Nhiều người có tâm lý rằng trái cây hái trực tiếp từ vườn thì có thể ăn ngay. Tuy nhiên, ổi vẫn cần được vệ sinh trước khi sử dụng.
4. Lá ổi cũng chứa nhiều hợp chất thực vật, nhưng không nên tự coi là thuốc
Lá ổi là bộ phận thường bị bỏ qua. Một số nghiên cứu đã quan tâm đến thành phần hóa học và hoạt tính sinh học của lá ổi.
Một tổng quan đăng trên Journal of Integrative Medicine cho thấy lá ổi chứa nhiều hợp chất thực vật như quercetin, kaempferol, catechin, acid gallic và một số hợp chất phenolic khác. Các chiết xuất từ lá ổi đã được nghiên cứu về nhiều hoạt tính sinh học, bao gồm chống oxy hóa và kháng khuẩn. Tuy nhiên, các tác giả cũng nhấn mạnh cần có thêm các thử nghiệm lâm sàng để xác định hiệu quả trên người.
Vì vậy, nếu bắt gặp những thông tin dân gian về việc dùng lá ổi để chữa bệnh, không nên mặc nhiên xem đó là phương pháp điều trị đã được chứng minh. Đặc biệt, lá ổi được dùng làm trà hoặc chế phẩm thảo dược không đồng nghĩa với việc có thể thay thế thuốc điều trị.
Một vài lưu ý khi trồng cây ổi tại nhà
Nếu trồng ổi trong sân, nên chọn vị trí có nhiều nắng và tránh nơi thường xuyên ngập hoặc đọng nước. Đại học Florida khuyến nghị cây ổi nên được trồng cách các công trình, cây lớn và đường dây điện một khoảng phù hợp, bởi cây có thể phát triển khá lớn nếu không được kiểm soát.
Khi cây bắt đầu ra quả, có thể theo dõi thường xuyên và chủ động bảo vệ những quả non nếu khu vực có nhiều sâu bệnh. Việc cắt tỉa hợp lý cũng giúp cây giữ kích thước vừa phải và thuận tiện hơn cho việc thu hoạch.
Một cây ổi trong vườn vì thế không chỉ đơn giản là một cây ăn quả. Nếu được chăm sóc đúng cách, cây có thể cung cấp nguồn trái cây tươi, tạo thêm không gian xanh và mang đến cơ hội tận dụng nhiều bộ phận của cây. Quan trọng nhất vẫn là sử dụng quả, lá một cách có hiểu biết.
