Một buổi sáng bình thường của thiếu nữ 21 tuổi (Tây An, Trung Quốc) bỗng trở thành cơn ác mộng sức khỏe. Khi thức dậy, cô đột nhiên thấy đầu óc quay cuồng, bước đi loạng choạng như đang "dẫm trên bông". Soi gương, cô còn nhận ra khóe miệng mình hơi lệch.
Nhưng cô không hề hoảng sợ. Giống như rất nhiều người trẻ khác, cô chỉ nghĩ: chắc do thức khuya học bài, thiếu ngủ nên chóng mặt. Sau vài phút nghỉ ngơi, cô vẫn cố gắng sinh hoạt bình thường.
Thế nhưng cơn chóng mặt không hề biến mất!
Phải đến 44 giờ sau, khi đầu vẫn choáng váng và cảm giác bất thường ở khuôn mặt ngày càng rõ, cô mới cùng người nhà đến bệnh viện kiểm tra. Kết quả khiến ai nấy đều bàng hoàng. Không phải chóng mặt do thiếu ngủ hay mệt mỏi nhất thời, cô gái này bị nhồi máu não. Tức một dạng đột quỵ và tính mạng đang "ngàn cân treo sợi tóc".
Ảnh minh họa
Chụp cộng hưởng từ (MRI) cho thấy vùng hạch nền bên phải của não có tín hiệu bất thường. Tiếp tục chụp CT mạch máu não, các bác sĩ phát hiện ba động mạch quan trọng đã bị hẹp, trong đó động mạch não giữa bên phải hẹp nặng.
Theo bác sĩ Yang Xingkui, Trưởng khoa Thần kinh, Bệnh viện Y học Cổ truyền Tây An (Trung Quốc), đây là tình trạng cực kỳ nguy hiểm. " Nếu một trong những mạch máu này bị tắc hoàn toàn, bệnh nhân có thể tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề " - ông nói.
Điều khiến các bác sĩ tiếc nuối là bệnh nhân đã bỏ qua triệu chứng quan trọng trong gần 2 ngày. Càng tức giận thêm khi khai thác bệnh sử, phát hiện cô gái từng được chẩn đoán cao huyết áp từ một năm trước, nhưng gần như không theo dõi hay uống thuốc đều đặn.
Theo bác sĩ Yang; "Huyết áp cao kéo dài khiến thành mạch máu bị tổn thương, hình thành mảng xơ vữa và cuối cùng tạo cục máu đông gây tắc mạch não. Yếu tố cộng hưởng là cô gái này hay thức khuya, ngủ không đủ giấc và giờ giấc thất thường. Khi thấy cơ thể khác lạ kéo dài, khó chịu cũng chủ quan, suýt chút nữa thì khó mà cứu được" .
Bác sĩ cảnh báo: Kiểu chóng mặt rất có thể là dấu hiệu đột quỵ!
Nhiều người nghĩ chóng mặt chỉ là do thiếu ngủ, tụt huyết áp hay mệt mỏi. Tuy nhiên theo bác sĩ Yang, trong một số trường hợp, đây lại là tín hiệu sớm của nhồi máu não.
Ảnh minh họa
Ông nhấn mạnh, nếu chóng mặt xuất hiện cùng các biểu hiện sau, cần đi khám ngay:
- Chóng mặt kéo dài nhiều giờ: cảm giác đầu nặng, bước đi lảo đảo, giống như đi trên bông, nghỉ ngơi cũng không đỡ.
- Méo miệng hoặc lệch mặt: dấu hiệu cho thấy dây thần kinh kiểm soát cơ mặt đã bị ảnh hưởng.
- Tê hoặc yếu một bên tay chân: đặc biệt nếu xuất hiện đột ngột.
- Nói khó, nói ngọng hoặc khó hiểu lời người khác.
- Nhìn mờ hoặc mất thị lực thoáng qua.
Những dấu hiệu này thường được tóm tắt theo quy tắc BEFAST trong cấp cứu đột quỵ: B (Balance) mất thăng bằng, E (Eyes) rối loạn thị lực, F (Face) méo mặt, A (Arms) yếu tay, S (Speech) nói khó, T (Time) cần cấp cứu ngay lập tức.
"Đột quỵ là cuộc chạy đua với thời gian. Nếu được điều trị trong ‘giờ vàng’, não có thể tránh tổn thương vĩnh viễn" - bác sĩ Yang nói thêm.
Vì sao đột quỵ ngày càng dễ gặp ở người trẻ?
Trường hợp của cô gái 21 tuổi trên không phải cá biệt. Theo bác sĩ Yang và các chuyên gia thần kinh cùng bệnh viện, đột quỵ ở người trẻ đang tăng lên do nhiều yếu tố lối sống. Phổ biến như:
- Bỏ qua bệnh nền: Tăng huyết áp, tiểu đường hay rối loạn mỡ máu không còn là “bệnh của người già”. Nếu không kiểm soát, chúng âm thầm phá hủy mạch máu trong nhiều năm.
- Lối sống thiếu lành mạnh: Thức khuya kéo dài, chế độ ăn nhiều muối và đồ chiên rán, ít vận động hay béo phì đều làm tăng nguy cơ xơ vữa mạch máu và hình thành cục máu đông.
Ảnh minh họa
- Nhiều người trẻ chủ quan, không có thói quen kiểm tra sức khỏe định kỳ, khiến các vấn đề mạch máu chỉ được phát hiện khi đã xảy ra biến cố.
Các bác sĩ khuyến cáo người trẻ nên bắt đầu theo dõi huyết áp từ sớm, ngủ đủ giấc, ăn nhạt hơn và duy trì vận động ít nhất 150 phút mỗi tuần. Quan trọng hơn cả, đừng xem nhẹ những triệu chứng tưởng chừng rất quen thuộc như chóng mặt. Bởi đôi khi, đó không chỉ là dấu hiệu của một đêm thiếu ngủ, mà có thể là cảnh báo sớm của một cơn đột quỵ nguy hiểm.
Nguồn và ảnh: Sohu, EBC, Aboluowang