Theo ấn phẩm The War Zone (TWZ) của Mỹ, 1 máy bay cảnh báo sớm và kiểm soát trên không (AWACS) loại Saab 340 AEW&C (ASC-890) vừa được Thụy Điển chuyển giao cho Ukraine đã được phát hiện trên bầu trời Ukraine.
Tác giả bài phân tích đã hướng sự chú ý đến đoạn phim cho thấy một chiếc phi cơ trông giống như "radar bay" đang hoạt động trên bầu trời. Đoạn video này đã được lan truyền mạnh mẽ trên Telegram, nhưng cho đến nay, chưa xuất hiện bằng chứng nào cho thấy Ukraine sử dụng ASC-890.
"Chúng tôi không thể xác minh tính xác thực của chính đoạn video, nhưng không có gì cho thấy hình ảnh đã bị chỉnh sửa", bài báo nêu rõ, đồng thời nhấn mạnh khả năng máy bay Saab 340 sẽ là mục tiêu chính của Nga.
Saab 340 có khả năng phát hiện tên lửa và máy bay chiến đấu ở tầm xa lên đến 400km. "Radar bay" này có thể truyền dữ liệu mục tiêu trực tiếp đến tiêm kích tích hợp hệ thống Link 16. Chiếc AWACS 2 động cơ cánh quạt này có thời gian bay khoảng 5 giờ.
Tuy vậy, đã lập tức xuất hiện lời cảnh báo về việc những "radar bay" này sẽ va chạm với chiến đấu cơ Nga được trang bị tên lửa tầm xa R-37M có cự ly tác chiến tối đa lên tới 400km.
Tên lửa R-37M là biến thể cải tiến từ loại R-37 ra đời từ thập niên 1980. Do kích thước rất "khủng" nặng tới 6 tấn và dài 4m mà chỉ có tiêm kích MiG-31 là đủ khả năng mang vác nó.
Phiên bản R-37M bắt đầu được nghiên cứu từ giữa những năm 2000, so với đàn anh thì kích thước của nó nhỏ hơn rất nhiều với trọng lượng chỉ 500kg nhưng vẫn duy trì tầm bắn 300km.
Nhờ sự cải tiến đáng giá trên mà vũ khí này giờ đây đã có thể tích hợp cho mọi loại máy bay chiến đấu của Không quân Nga, từ Su-27, Su-30, Su-35 cho tới MiG-29 và MiG-35
Cơ chế dẫn đường và vận động của R-37M cũng tương đối giống các loại tên lửa không đối không khác, khi mới phóng đi nó sẽ bay theo chế độ quán tính.
Bước tiếp theo, tên lửa sẽ liên tục cập nhật tham số về vị trí của mục tiêu do radar điều khiển từ máy bay mẹ truyền tới nó, lúc này tên lửa đã vẫn có thể thay đổi đối tượng tấn công.
Khi tiến sát mục tiêu, R-37M sẽ bật radar chủ động gắn trên tên lửa, động cơ phản lực được bổ sung lực để đẩy vận tốc lên tới Mach 6 (tức là trên 7.000km/h).
Vận tốc cực nhanh như vậy của tên lửa R-37M sẽ khiến máy bay đối phương gần như không có cơ hội lẩn tránh, nhất là những phi cơ ném bom hay AWACS có kích thước to lớn và nặng nề.
Thực tế trên có thể khiến những chiếc Saab 340 AEW&C phải hoạt động xa tiền tuyến, phần nào làm giảm mức độ quan trọng của nó đối với Không quân Ukraine.
