Lỗ hổng tiêu chuẩn
Thông tin này nhanh chóng gây tranh luận bởi formamide là chất đã được Liên minh châu Âu (EU) xếp vào nhóm độc tính sinh sản 1B - nhóm chất cần kiểm soát nghiêm ngặt do có bằng chứng về nguy cơ ảnh hưởng tới khả năng sinh sản . EU không đợi đến khi có ca ngộ độc thực tế mới cấm. Họ đã giới hạn và cấm ngặt nghèo Formamide trong đồ chơi trẻ em (nhất là đồ chơi bằng xốp/foam EVA) thông qua Chỉ thị An toàn Đồ chơi, thiết lập giới hạn nghiêm ngặt về cả hàm lượng (không quá 200 mg/kg) lẫn giới hạn phát thải trong không khí.
Trong khi đó, tại Trung Quốc, chất này cũng đã không còn được phép sử dụng trong ngành mỹ phẩm vì rủi ro hấp thụ qua da.
Điều khiến dư luận dấy lên lo ngại hơn cả là việc phát hiện tồn dư hóa chất trong các sản phẩm tả bỉm trẻ em này vẫn có thể vượt qua quy trình kiểm duyệt hiện hành.
Ba loại bỉm được phát hiện chứa chất độc.
Theo phân tích được dẫn trong bài báo, các sản phẩm tã giấy trẻ em tại Trung Quốc hiện được quản lý theo Tiêu chuẩn Quốc gia GB/T 28004.1-2021 – Tã giấy, Phần 1: Tã trẻ em. Bộ tiêu chuẩn này quy định khá chặt chẽ nhiều chỉ tiêu quen thuộc như độ thấm hút, độ pH, chất huỳnh quang dịch chuyển, giới hạn vi sinh vật, yêu cầu về ngoại quan cũng như một số giới hạn đối với kim loại nặng và các tiêu chí an toàn cơ bản.
Tuy nhiên, điểm đáng chú ý là formamide không nằm trong danh mục kiểm tra bắt buộc và cũng chưa có giới hạn nồng độ riêng trong bộ tiêu chuẩn này.
Điều đó đồng nghĩa, về mặt pháp lý, cơ quan kiểm nghiệm không có cơ sở để đánh trượt sản phẩm chỉ vì phát hiện chất này. Nói cách khác, doanh nghiệp có thể đáp ứng đầy đủ yêu cầu hiện hành, đạt kiểm định, lưu hành hợp pháp nhưng điều đó chưa đồng nghĩa mọi rủi ro sức khỏe đều đã được đánh giá.
“Đúng luật” và “nghịch lý” thực tế
Theo các chuyên gia được truyền thông Trung Quốc dẫn lời, điều gây lo ngại không chỉ là sự hiện diện của formamide mà là đặc tính tiếp xúc của sản phẩm.
Tã bỉm là mặt hàng có thời gian tiếp xúc kéo dài với da trẻ, thường trong môi trường kín và ẩm. Vì vậy, câu hỏi mà dư luận đặt ra là liệu những tiêu chuẩn hiện hành đã theo kịp các cảnh báo khoa học mới hay chưa.
Đây cũng chính là điểm tạo ra khoảng trống giữa tuân thủ quy chuẩn và đáp ứng kỳ vọng an toàn của người tiêu dùng.
Tiêu chuẩn Quốc gia GB/T 28004.1-2021
Một chất đã bị loại, cấm sử dụng trong nhóm mỹ phẩm nhưng lại chưa nằm trong danh mục quản lý của nhóm sản phẩm trẻ em có thể tiếp xúc nhiều giờ mỗi ngày.
Nghịch lý thứ hai đến từ sự khác biệt giữa các hệ thống tiêu chuẩn quốc tế. Trong khi EU đã đưa formamide vào nhóm chất có độc tính sinh sản cần kiểm soát nghiêm ngặt, thì tiêu chuẩn GB hiện hành đối với tã giấy của Trung Quốc vẫn chưa cập nhật nội dung quản lý riêng đối với hóa chất này.
Vụ việc đang làm dấy lên một câu hỏi rộng hơn cho ngành hàng tiêu dùng trẻ em, liệu việc một sản phẩm “đạt chuẩn” có luôn đồng nghĩa với việc đã được kiểm tra với mọi rủi ro mà khoa học hiện nay quan tâm?
Thêm SOHA trên Google
