Tờ EurAsia Times ngày 14/4 đưa tin, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran đang đứng trước nguy cơ đổ vỡ sau khi các cuộc đàm phán hòa bình lâm vào bế tắc, một trong những máy bay tiếp nhiên liệu của Không quân Mỹ (USAF) bị hư hại trong cuộc tấn công tên lửa của Iran được cho là đã "quay trở lại" Vương quốc Anh trong tình trạng không nguyên vẹn.
Một chiếc KC-135R Stratotanker 59-1444 có khả năng thuộc về một đơn vị Không quân Vệ binh Quốc gia Ohio (Mỹ) đã được phát hiện hạ cánh tại căn cứ không quân RAF Mildenhall ở Vương quốc Anh vào ngày 12/4.
Theo EurAsia Times, hình ảnh về chiếc máy bay đã được chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội. Các bức ảnh cho thấy hàng chục miếng vá kim loại không đều nhau để bịt các lỗ thủng trên khắp thân, cánh và đuôi máy bay.
Máy bay tiếp nhiên liệu KC-135 của Không quân Mỹ trở về từ Trung Đông với nhiều lỗ thủng đã được vá. Nguồn: X/@Osinttechnical
Theo báo cáo từ các nhóm tình báo nguồn mở (OSINT), những miếng vá được tiến hành ngay tại hiện trường này, hay còn được gọi chính thức là hoạt động "Sửa chữa hư hỏng trong chiến đấu" (Battle Damage Repair - BDR), đã cho phép máy bay tự di chuyển từ Trung Đông đến căn cứ không quân RAF Mildenhall, từ đó có thể tiếp tục hành trình đến Mỹ để sửa chữa và đại tu.
Đáng chú ý, hoạt động BDR đề cập đến việc đánh giá nhanh chóng và các biện pháp khắc phục tạm thời được áp dụng cho máy bay bị hư hại do mảnh đạn, tên lửa hoặc hỏa lực mặt đất. Mục đích của BDR, như được thấy từ các miếng vá trên KC-135R, là khôi phục khả năng bay cần thiết để máy bay bị hư hại có thể nhanh chóng quay trở lại chiến đấu, thay vì phải nằm im hoặc cần sửa chữa trong thời gian dài tại các xưởng bảo dưỡng xa chiến trường.
Hoạt động BDR là cần thiết trong các cuộc xung đột cường độ cao, nơi các máy bay trên mặt đất bị hư hại nhưng không bị phá hủy sẽ trở nên "hoàn toàn vô dụng" cho đến khi chúng được sửa chữa. BDR đặc biệt quan trọng đối với các máy bay hỗ trợ cỡ lớn, không tàng hình như máy bay tiếp nhiên liệu, vốn khó tìm nơi trú ẩn hơn và dễ bị hư tổn hơn trên đường băng so với máy bay chiến đấu.
Các đội sửa chữa và phục hồi máy bay (ABDR) như trong Không quân Mỹ thực hiện các công việc tương tự như xưởng bảo dưỡng tại chiến trường, tiết kiệm hàng triệu USD và giờ công lao động.
Tuy nhiên, EurAsia Times đưa tin, hành trình của chiếc KC-135 đến Mildenhall không phải là không gặp sự cố. Vào ngày 10/4, khi đang bay về hướng tây bắc trên Địa Trung Hải, máy bay đã phải thay đổi mã phát đáp (squawk) của mình thành 7700 - mã khẩn cấp toàn cầu. Sau đó, nó quay đầu và hạ độ cao xuống Sân bay Quốc tế Chania - một sân bay dân sự-quân sự chung gần Căn cứ Hỗ trợ Hải quân Souda Bay (Hy Lạp).
Các chuyên gia tin rằng nguyên nhân của sự cố khẩn cấp có thể là vấn đề về áp suất cabin liên quan đến các biện pháp khắc phục tạm thời, mặc dù nguyên nhân chính xác về sự cố vẫn chưa được tiết lộ.
Đáng chú ý, vị trí của các miếng vá trên chiếc KC-135R Stratotanker 59-1444 giống như trúng mảnh vỡ từ các vụ nổ tên lửa gần đó. Ảnh: EurAsia Times
Phi đội máy bay tiếp nhiên liệu đã cũ của Mỹ bị quá tải
EurAsia Times dẫn lời các chuyên gia cho biết, không thể loại trừ khả năng chiếc máy bay này là một trong năm máy bay tiếp nhiên liệu bị hư hại trong cuộc tấn công tên lửa của Iran vào căn cứ không quân Prince Sultan tại Ả Rập Xê Út. Cuộc tấn công của Iran đã gây thiệt hại cho nhiều khí tài Mỹ có giá trị cao khác, bao gồm cả máy bay cảnh báo sớm và kiểm soát trên không E-3 Sentry.
Mức độ thiệt hại đối với từng khí tài vẫn chưa được xác định rõ do thông tin hạn chế từ Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ (CENTCOM); tuy nhiên, việc này đã bộc lộ những điểm yếu trong việc bố trí các khí tài có giá trị cao ở tiền tuyến trong một cuộc xung đột.
Căn cứ không quân Prince Sultan nằm cách bờ biển Iran khoảng 600 km, đóng vai trò là một trung tâm quan trọng nhưng lại thiếu các hầm trú ẩn kiên cố cho các máy bay cỡ lớn như KC-135, có lẽ do kích thước và chi phí của chúng. Điều này có nghĩa là các máy bay đậu ngoài trời trên sân đỗ trở thành "mục tiêu dễ dàng" cho tên lửa và máy bay không người lái của Iran.
Theo EurAsia Times, ngoài năm chiếc KC-135 bị hư hại tại căn cứ Prince Sultan, hai chiếc khác cũng bị hư hại nghiêm trọng trong một vụ được mô tả là va chạm trên không giữa hai máy bay tiếp nhiên liệu. Một trong hai máy bay này đã rơi ở phía tây Iraq vào tháng 3, trong khi chiếc máy bay thứ hai liên quan đến vụ tai nạn đã hạ cánh an toàn.
Thiệt hại đối với máy bay KC-135 trong "Chiến dịch Epic Fury" cũng nhấn mạnh sự quá tải đối với phi đội máy bay tiếp nhiên liệu đã cũ của Mỹ trong các hoạt động cường độ cao. KC-135 là một nhân tố quan trọng để duy trì các hoạt động không quân tầm xa, cho phép máy bay chiến đấu, máy bay ném bom và các loại máy bay khác duy trì hoạt động trên không với khoảng cách xa. KC-135 tiếp nhiên liệu trên không cho máy bay của Không quân, Hải quân, Thủy quân lục chiến Mỹ, cũng như các quốc gia đồng minh.
Phi đội KC-135 (đã hoạt động hơn 60 năm) hiện nay phụ thuộc vào các bộ phận được tháo dỡ từ những máy bay đã ngừng hoạt động. Hơn nữa, loại máy bay thay thế nó là KC-46 Pegasus, vẫn nhỏ hơn phi đội KC-135, đã chậm tiến độ nhiều năm và gặp phải các vấn đề kỹ thuật dai dẳng.
Theo các nguồn tin, Mỹ đã ra lệnh phục hồi hoạt động của các máy bay tiếp nhiên liệu vốn đã ngừng hoạt động nhằm lấp đầy khoảng trống do thiệt hại gây ra và có thể tiếp tục các hành động quân sự nhắm vào Iran sau khi các cuộc đàm phán đi vào bế tắc.
