Mô hình tạo sinh kế, thu gần 700 triệu đồng mỗi năm
Mô hình kinh tế này tận dụng hiệu quả diện tích dưới tán rừng để trồng nấm, chăn nuôi và phát triển hệ sinh thái nông nghiệp. Giải pháp lấy ngắn nuôi dài đang tạo ra một cơn "địa chấn" trong ngành lâm nghiệp.
Trong khi nhiều chủ rừng vẫn phải chờ 5-7 năm mới đến kỳ khai thác gỗ, một số hộ dân ở Phú Thọ đã tìm ra cách biến khoảng thời gian "ngâm vốn" thành nguồn thu ổn định. Chỉ nhờ tận dụng khoảng trống dưới tán rừng để trồng nấm, chăn nuôi và phát triển mô hình sinh thái, có gia đình thu về hàng trăm triệu đồng, thậm chí gần 700 triệu đồng mỗi năm.
Tại xã An Bình (Phú Thọ), nhiều hộ dân đang chứng minh một hướng đi mới. Thay vì chỉ trông chờ vào cây gỗ, họ tận dụng không gian dưới tán rừng để phát triển nấm sò hữu cơ, chăn nuôi gia cầm và từng bước mở rộng sang trồng cây dược liệu. Nhờ đó, khu rừng không còn chỉ mang lại giá trị sau nhiều năm mà trở thành nguồn thu nhập gần như mỗi ngày.
Theo VTV, một trong những mô hình tiêu biểu là trang trại của anh Quốc Văn Hiếu ở xã An Bình (Phú Thọ). Dưới tán rừng, anh phát triển khu sản xuất với khoảng 150.000 bịch nấm sò hữu cơ. Nhờ thời gian sinh trưởng ngắn, nấm được thu hoạch liên tục. Tuy nhiên, để bảo đảm chất lượng, nấm phải được hái đúng thời điểm, tới ba lần mỗi ngày.
Hiện mỗi ngày gia đình anh xuất bán khoảng 3 tạ nấm, mang về doanh thu gần 10 triệu đồng. Sau khi trừ chi phí, lợi nhuận mỗi năm đạt khoảng 700 triệu đồng. Nguồn thu này giúp gia đình có kinh phí chăm sóc rừng lâu dài mà không còn chịu áp lực phải khai thác gỗ sớm.
Cộng sinh để tạo ra nguồn thu bền vững
Điều đáng chú ý là mô hình này được vận hành theo hướng cộng sinh. Tán rừng tạo bóng mát tự nhiên, giúp khu vực trồng nấm luôn duy trì nhiệt độ phù hợp, từ đó giảm đáng kể chi phí làm mát. Ngược lại, chất thải từ đàn gia cầm nuôi thả dưới tán rừng được tận dụng làm phân bón hữu cơ, cải tạo đất và hỗ trợ cây rừng phát triển.
Theo ghi nhận từ mô hình, cây rừng có thể sinh trưởng nhanh hơn khoảng 27% nhờ nguồn phân hữu cơ và điều kiện canh tác phù hợp. Không chỉ nâng cao hiệu quả kinh tế, cách làm này còn góp phần giảm sử dụng phân bón hóa học, hướng tới nền nông nghiệp xanh và bền vững.
Không dừng lại ở trồng nấm, nhiều hộ dân còn mở rộng sang phát triển các loại dược liệu dưới tán rừng. Với sự hỗ trợ của hợp tác xã và các chương trình tín dụng xanh, việc ứng dụng công nghệ vào quản lý sản xuất cũng đang được đẩy mạnh, mở ra cơ hội nâng cao giá trị sản phẩm và hướng tới thị trường xuất khẩu.
Mô hình "lấy ngắn nuôi dài" đang được xem là một lời giải cho bài toán lớn của ngành lâm nghiệp: tạo dòng tiền trong thời gian chờ cây gỗ đến tuổi khai thác. Thay vì chỉ có một nguồn thu sau nhiều năm, người dân có thể tạo thêm giá trị ngay trên cùng diện tích đất, vừa phát triển kinh tế, vừa bảo vệ và nâng cao giá trị của rừng.