Sáng 8-1, đại diện Viện Kiểm sát Nhân dân (VKSND) TP Hà Nội đã công bố bản luận tội đề nghị mức án đối với bị cáo Nguyễn Thanh Phong, cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế), cùng 54 đồng phạm trong vụ án xảy ra tại đơn vị này.
Bị cáo Nguyễn Thanh Phong tại phiên toà
Theo đó, bị cáo Nguyễn Thanh Phong bị đề nghị 20 năm tù; cựu Cục trưởng Trần Việt Nga từ 12-13 năm tù; 2 cựu Cục phó Nguyễn Hùng Long bị đề nghị 11-12 năm tù, và Đỗ Hữu Tuấn bị đề nghị 5-6 năm tù cùng về tội Nhận hối lộ.
Các bị cáo khác, gồm: Đinh Quang Minh (Giám đốc Trung tâm Ứng dụng và đào tạo an toàn thực phẩm) bị đề nghị từ 8-9 năm tù; Phạm Văn Hinh (Trưởng phòng) từ 5-6 năm tù; Cao Văn Trung (Trưởng phòng Pháp chế - Thanh tra) từ 3-4 năm tù; Lê Mạnh Hùng (Trưởng phòng Quản lý sản phẩm thực phẩm); Lê Hoàng (cựu Cục phó Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế, chồng bị cáo Nga) bị 3-4 năm tù... Cùng tội danh, các bị cáo còn lại bị đề nghị từ án tù treo đến cao nhất là 5 năm tù.
Ở nhóm 21 người bị cáo buộc tội Đưa hối lộ, VKSND đề nghị từ 15-18 tháng tù nhưng cho hưởng án treo đến mức án cao nhất là 5-6 năm tù.
Theo bản luận tội, trong thời gian từ năm 2018-2025, lợi dụng các quy định về đăng ký, công bố sản phẩm với nhóm thực phẩm bảo vệ sức khỏe vẫn mang tính chất chung chung, nhóm lãnh đạo, chuyên viên của cục Cục An toàn thực phẩm đã gây khó dễ, "ngâm" hồ sơ của các doanh nghiệp. Sau khi trao đổi với các đơn vị, bị cáo Phong ra chủ trương nhận tiền ngoài lệ phí quy định khi thẩm xét hồ sơ công bố sản phẩm. Mỗi hồ sơ từ 5 - 10 triệu đồng.
Theo VKSND, hành vi của các bị cáo đã gây tác hại về mặt chính trị, xã hội, ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân. Các bị cáo là cán bộ Nhà nước đã lạm quyền để tạo cơ chế xin cho, buộc doanh nghiệp phải chi tiền. Bên cạnh đó, nhiều cá nhân cũng vì muốn được việc, xử lý hồ sơ nhanh hơn đã tự chủ động đề nghị đưa tiền.
Các bị cáo tại phiên toà
VKSND đề nghị Hội đồng xét xử khi tuyên án cần nghiêm trị những bị cáo chủ mưu, cầm đầu, giữ chức vụ. Những bị cáo có vai trò thứ yếu, làm theo chỉ đạo của cấp trên cần giảm nhẹ hình phạt khi lượng hình.
Theo cáo trạng, Cục An toàn thực phẩm là đơn vị chuyên ngành thuộc Bộ Y tế thực hiện chức năng tham mưu, giúp Bộ trưởng quản lý nhà nước và tổ chức thực thi trong lĩnh vực an toàn thực phẩm. Tuy nhiên, từ 2018 - 2025, một số lãnh đạo, chuyên viên của cục đã lợi dụng các quy định pháp luật để tạo cơ chế "xin, cho", đưa và nhận hối lộ.
Các sai phạm này diễn ra trong quá trình thẩm định cấp giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm; thẩm định giấy xác nhận nội dung quảng cáo; thẩm định, hậu kiểm, cấp giấy chứng nhận GMP (Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm đạt yêu cầu thực hành sản xuất tốt). Thông qua việc thẩm định xét hồ sơ cấp giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm, một số cá nhân, doanh nghiệp làm dịch vụ đã thống nhất với chuyên viên của cục về việc "chi tiền để xong việc".
Cáo trạng thể hiện, các quy định về đăng ký, công bố sản phẩm với nhóm thực phẩm bảo vệ sức khỏe vẫn mang tính chung chung, chưa cụ thể. Quy định cũng chưa kèm theo hướng dẫn chi tiết về quy trình, tiêu chí kỹ thuật và thành phần hồ sơ. Điều này dẫn đến việc doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn, lúng túng khi thực hiện thủ tục công bố sản phẩm.
Trên cương vị là Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, tháng 9-2018, bị cáo Nguyễn Thanh Phong chủ trì cuộc họp cấp ủy, lãnh đạo cục và thống nhất giao cho Trung tâm Ứng dụng và Đào tạo An toàn thực phẩm và Phòng Quản lý Tiêu chuẩn và Kiểm nghiệm thực hiện nhiệm vụ của Phòng Quản lý sản phẩm thực phẩm trong việc thẩm xét hồ sơ đăng ký bản công bố sản phẩm.
Sau cuộc họp trên và sau khi trao đổi với lãnh đạo các đơn vị, bị cáo Nguyễn Thanh Phong thống nhất chủ trương cho các chuyên viên nhận tiền, ngoài lệ phí quy định trong quá trình thẩm xét đăng ký hồ sơ công bố sản phẩm. Mức tiền từ 5 triệu đồng đến 10 triệu đồng/bộ hồ sơ và trung bình 7 triệu đồng/hồ sơ.
Bên cạnh đó, bị cáo Nguyễn Thanh Phong đồng ý chủ trương cho chuyên viên nhận tiền để giúp đỡ người nộp hồ sơ, song kèm theo đó là cơ chế ăn chia rõ ràng. Cục trưởng nhận từ 2,5 - 3 triệu đồng một bộ hồ sơ; còn lại chia theo các cấp, từ lãnh đạo phòng đến chuyên viên thụ lý.
Cơ quan tố tụng cho rằng lợi dụng quyền hạn, bị cáo Nguyễn Thanh Phong, Trần Việt Nga cùng 32 cấp dưới đã nhận hối lộ của 21 bị cáo là cá nhân, doanh nghiệp. Trong đó, tổng tiền nhận hối lộ trong hoạt động cấp giấy tiếp nhận là 93,7 tỉ đồng, cấp giấy xác nhận quảng cáo là 12,7 tỉ đồng và cấp GMP là 1 tỉ đồng.
Cáo trạng xác định cùng vai trò chỉ đạo, bị cáo Nguyễn Thanh Phong được hưởng lợi 43,9 tỉ đồng; bị cáo Nga hưởng lợi cá nhân 8 tỉ đồng. Cựu cục phó Nguyễn Hùng Long hưởng lợi 8,6 tỉ đồng, cựu cục phó Đỗ Hữu Tuấn hưởng 4,3 tỉ đồng.