Nga và Kazakhstan vừa ký kết các thỏa thuận về các nguyên tắc và điều khoản cơ bản hợp tác trong dự án xây dựng Nhà máy điện hạt nhân Balkhash (nhà máy điện hạt nhân đầu tiên tại Kazakhstan) trong khuôn khổ chuyến thăm cấp nhà nước của Tổng thống Nga Vladimir Putin tới quốc gia Trung Á này, phóng viên của hãng tin Interfax (Nga) đưa tin ngày 28/5.
Tổng thống Putin và Tổng thống Tokayev tại lễ ký kết các thỏa thuận hợp tác hạt nhân mới. Ảnh: Điện Kremlin
Nhấn mạnh tầm quan trọng của thỏa thuận, Tổng thống Putin nói: “Chúng ta không chỉ nói về việc xây dựng một nhà máy điện hạt nhân hay công trình xây dựng; chúng ta đang nói về việc tạo ra cả một ngành công nghiệp, bao gồm giáo dục, đào tạo nhân lực...”
Văn kiện này được ký tại Astana bởi ông Almasadam Satkaliyev - Chủ tịch Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Cộng hòa Kazakhstan, và ông Alexey Likhachev - Tổng Giám đốc Tập đoàn Năng lượng Nguyên tử Nhà nước Rosatom.
Chi tiết thỏa thuận: Theo Rosatom, dự án sẽ bao gồm hai lò phản ứng VVER-1200 - công nghệ xuất khẩu chủ lực của Rosatom. Tập đoàn này cho biết thêm rằng hơn 90% nghiên cứu về địa điểm xây dựng dự án đã được hoàn thành.
Lò phản ứng VVER-1200 của Rosatom. Ảnh: Rosatom
Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Kazakhstan cho biết, dự án sẽ có tổng chi phí là 16,4 tỷ USD. Trong đó, 14,4 tỷ USD sẽ được phân bổ cho việc xây dựng nhà máy, còn 2 tỷ USD sẽ được sử dụng cho “cơ sở hạ tầng, hệ thống an toàn và nhiên liệu cho thời gian bảo hành”.
Dự án sẽ được hỗ trợ bởi một khoản vay xuất khẩu của nhà nước Nga, được cho là sẽ chi trả tới 85% kinh phí xây dựng nhà máy.
Một ngày trước đó, ông Alexey Likhachev tuyên bố rằng Rosatom dự kiến sẽ bắt đầu xây dựng Nhà máy điện hạt nhân Balkhash vào năm 2027. Tốc độ xây dựng sẽ phụ thuộc vào khách hàng, và các thông số chính sẽ do chính phủ Kazakhstan đặt ra.
Hiệp hội Hạt nhân Mỹ (ANS) thông tin ngày 1/6, Kazakhstan là nước xuất khẩu uranium lớn nhất thế giới và nằm trong số 10 nước xuất khẩu dầu mỏ lớn nhất.
Mặc dù sở hữu nguồn nhiên liệu dồi dào, than đá chỉ chiếm khoảng một nửa tổng nguồn năng lượng của đất nước, và hiện tại Kazakhstan không sản xuất điện hạt nhân.
Ngoài kế hoạch xây dựng Nhà máy điện hạt nhân Balkhash, Kazakhstan cũng có kế hoạch xây dựng nhà máy điện hạt nhân thứ hai hợp tác với Tập đoàn Hạt nhân Quốc gia Trung Quốc.
Nước này cũng đang trong giai đoạn hợp tác ban đầu với Mỹ về các dự án lò phản ứng mô-đun nhỏ tiềm năng và mục tiêu rộng hơn là đến năm 2035, điện hạt nhân sẽ chiếm 5% tổng sản lượng điện.
Hiện nay có 34 quốc gia có nhà máy điện hạt nhân đang hoạt động quy mô toàn thế giới; trong khi đó có hàng chục quốc gia khác đang nỗ lực xây dựng nhà máy điện hạt nhân của riêng mình.
Điện hạt nhân đang được nhìn nhận là nguồn điện sạch, ít phát thải khí CO2, đóng vai trò quan trọng trong an ninh năng lượng của nhiều quốc gia trên toàn cầu.
Tham khảo: Hiệp hội Hạt nhân Mỹ, Interfax
