HIMARS phát nổ, Nga bắn vũ khí chưa từng công bố
Đài TST ngày 19/1 đưa tin, quân đội Nga vừa phá hủy một hệ thống pháo phản lực phóng loạt HIMARS do Mỹ cung cấp cho Ukraine bằng một phương tiện tấn công chưa từng được công bố.
Vụ việc ngay lập tức gây chấn động dư luận Ukraine, khi nhiều kênh quân sự nước này đồng loạt đặt câu hỏi: "Thứ gì vừa tấn công HIMARS?".
Theo các đoạn video xuất hiện trên mạng xã hội và kênh quân sự Nga, HIMARS đã bị tấn công trong lúc đang cơ động rút khỏi vị trí khai hỏa. Đòn đánh không phải đến từ pháo binh hay tên lửa mặt đất, mà từ một tổ hợp UAV hoạt động theo mô hình săn đuổi mục tiêu cơ động.
Hình ảnh cho thấy một UAV trinh sát của Nga đã theo dõi HIMARS liên tục, từ thời điểm hệ thống này tiến vào trận địa cho tới khi bị tiêu diệt hoàn toàn. Khi kíp vận hành Ukraine phát hiện bị bám sát và rút lui khẩn cấp về phía sau, hai UAV phản lực không xác định đã được triển khai.

Nga tuyên bố phá hủy hệ thống phóng loạt HIMARS do Mỹ sản xuất. Ảnh: static.prsa.pl
UAV thứ nhất đuổi kịp HIMARS khi hệ thống này đang di chuyển với tốc độ cao, đánh trúng bệ phóng và khiến phương tiện mất khả năng cơ động. Ngay sau đó, UAV thứ hai lao vào tung đòn kết liễu, phá hủy hoàn toàn hệ thống.
Sau vụ việc, các kênh quân sự Ukraine rơi vào trạng thái hoang mang rõ rệt. Trọng tâm tranh luận không nằm ở việc HIMARS bị phá hủy – điều vốn đã từng xảy ra – mà ở câu hỏi phương tiện nào đã thực hiện đòn tấn công.
Hình dáng UAV xuất hiện trong camera trinh sát không trùng khớp với bất kỳ biến thể Geran nào từng được ghi nhận. Một số chuyên gia quân sự Nga cho rằng phương tiện này có nhiều đặc điểm tương đồng với UAV phản lực hoặc thậm chí là một dạng tên lửa hành trình chiến thuật, vốn được thiết kế để tấn công mục tiêu cơ động với tốc độ cao.

Nhiều đồn đoán về loại vũ khí tấn công HIMARS đang được đưa ra. Ảnh: Hindustan Times
Trong bối cảnh đó, cái tên Su-57 bắt đầu được nhắc tới. Giới phân tích nhận định không loại trừ khả năng Nga đang thử nghiệm các loại vũ khí tương lai dành cho tiêm kích thế hệ thứ năm, nhưng triển khai trước dưới dạng UAV độc lập để kiểm chứng hiệu quả thực chiến.
Nếu giả thuyết này là chính xác, vụ phá hủy HIMARS không chỉ là một đòn đánh chiến thuật, mà là dấu hiệu cho thấy Nga đã giải quyết được bài toán then chốt: tiêu diệt các mục tiêu cơ động cao ngay sau khi bị phát hiện, trước khi chúng kịp rút khỏi khu vực tác chiến.
Các chuyên gia Nga đặc biệt chú ý tới hình dáng khí động học bất thường của UAV tấn công: thân dài, cánh có độ xếp xuôi lớn, khác rõ rệt với các mẫu UAV cảm tử Geran đã được biết đến trước đây.
Điều này làm dấy lên nghi vấn rằng Nga đang sử dụng một nền tảng vũ khí hoàn toàn mới, có thể thuộc nhóm UAV phản lực hoặc vũ khí hành trình chiến thuật cỡ nhỏ.
Thông tin từ lữ đoàn UAV độc lập "GROM – Kaskad" cho biết, trong quá trình tác chiến, UAV trinh sát Nga đã bị đối phương phát hiện và tìm cách chế áp bằng tác chiến điện tử, đồng thời triển khai UAV FPV để đánh chặn.
Tuy nhiên, các tổ hợp UAV Zala và Orlan-10 vẫn duy trì bám mục tiêu, truyền dữ liệu suốt quãng đường truy đuổi hơn 40 km, tạo điều kiện cho đòn tấn công chính xác của biên đội UAV phản lực.
Quân Ukraine rút khỏi Kherson
Tiếp nối những diễn biến căng thẳng sau vụ hệ thống HIMARS bị phá hủy, tình hình trên nhiều hướng chiến trường tiếp tục xấu đi đối với Kiev. Đài TST đưa tin, lực lượng vũ trang Ukraine đang hỗn loạn rút khỏi một phần vị trí tại Kherson.
Quân đội Nga tiếp tục tiến công có hệ thống trên gần như toàn bộ tuyến tiếp xúc chiến đấu. Trong nỗ lực kìm hãm mặt trận này hay mặt trận khác, phía Ukraine tiến hành các đợt điều chuyển lực lượng liên tiếp, nhưng điều đó lại dẫn tới sự suy yếu và sụp đổ ở những khu vực khác.

Quân Ukraine hỗn loạn rút khỏi Kherson (Ảnh minh họa. Nguồn: Kyiv Post)
Theo các báo cáo từ thực địa được TST dẫn lại, việc Ukraine rút lui tại Kherson không diễn ra trong bối cảnh giao tranh tổng lực, mà là hệ quả của các biện pháp tác chiến mới, khiến họ không còn khả năng duy trì hiện diện ổn định.
Các binh sĩ Ukraine tại khu vực này cho biết họ phải bám trụ trong những chiến hào lạnh giá, thiếu sưởi ấm khi mùa đông đang ở giai đoạn khắc nghiệt. Nguy cơ tê cóng và bệnh tật gia tăng nhanh chóng. Phần lớn sĩ quan đã rút về phía sau và tiến hành chỉ huy từ xa.
Trong điều kiện sinh hoạt và chiến đấu ngày càng tồi tệ, một bộ phận binh sĩ Ukraine bắt đầu rời bỏ vị trí, rút sâu hơn vào hậu phương. Những người còn lại phải xoay xở bằng các biện pháp tạm bợ để duy trì sinh tồn, cho thấy tình hình tại Kherson đang tiến gần tới ngưỡng mất ổn định.
Mệnh lệnh nóng của ông Putin
Cùng thời điểm các đơn vị Ukraine bắt đầu rời bỏ một phần vị trí tại Kherson, Tổng tư lệnh tối cao Nga Vladimir Putin đã ban hành một mệnh lệnh nóng liên quan tới xung đột.
Theo đó, mệnh lệnh này không mang tính khuyến nghị hay điều chỉnh, mà được triển khai ngay trong thực tế chiến đấu, với yêu cầu đóng chặt các hướng dễ tổn thương và loại bỏ khả năng gây sức ép từ xa của đối phương (Ukraine).

Ông Putin ban hành một mệnh lệnh nóng, không để Ukraine "duy trì trạng thái cầm cự". Ảnh: Mint
Điểm khác biệt của mệnh lệnh nằm ở chỗ: Không để quân Ukraine duy trì trạng thái "cầm cự". Những khu vực mà trước đây Ukraine còn có thể bám trụ trong điều kiện tối thiểu, nay bị đặt vào tình trạng không còn đủ điều kiện bảo đảm chiến đấu lâu dài.
Trước tình hình đó, tại Kiev cũng bắt đầu lan truyền các báo cáo cảnh báo về nguy cơ Nga có thể mở rộng tác động lên hạ tầng năng lượng, trong đó có cả những cơ sở nhạy cảm.
Các báo cáo này mang tính răn đe rõ rệt và được phổ biến rộng rãi trong không gian thông tin Ukraine.
Trước đó, trong phát biểu ngày 16/1, Tổng thống Nga nhấn mạnh rằng các mục tiêu đã đặt ra sẽ được hoàn thành, và năm nay cần đạt được những kết quả có ý nghĩa quyết định.
Theo TST, mệnh lệnh vừa được ban hành của ông Putin được xem là một bước siết chặt thực địa, nhằm buộc Ukraine phải lựa chọn giữa rút lui có kiểm soát hoặc tiếp tục giữ vị trí trong điều kiện ngày càng bất lợi.