Khoảng 50 xe tăng chiến đấu chủ lực (MBT) PT-91 Twardy của Ba Lan, có nghĩa là "Cứng rắn" đã có mặt tại chiến trường Ukraine. Lô đầu tiên gồm 20 chiếc đến vào năm 2022, trong khi 30 chiếc còn lại được giao vào năm 2023.
Mặc dù tổng số xe tăng loại này trong biên chế Quân đội Ba Lan chỉ khoảng 280 chiếc, nhưng số chiến xa nói trên đã chiếm một phần đáng kể trong gói viện trợ quân sự.
Trong Lực lượng Vũ trang Ukraine, những chiếc MBT này được biên chế cho Lữ đoàn Cơ giới Độc lập số 117. Tuy nhiên, việc sử dụng chúng rất hạn chế: Xe tăng không thường xuyên tham chiến, nhưng ngay cả khi đó, khoảng 12 chiếc đã bị hư hỏng không thể sửa chữa.
Theo các kíp lái Ukraine, PT-91 không có ưu điểm vượt trội nào đáng kể so với T-72AV và T-72B từ thời Liên Xô. Điểm khác biệt đáng chú ý duy nhất là sự hiện diện của thiết bị ảnh nhiệt, nhưng đó là khí tài thế hệ đầu tiên và kém hơn đáng kể so với sản phẩm hiện đại về tầm hoạt động và độ rõ nét của hình ảnh.
Các hoạt động chiến đấu thực tế đã chứng minh rằng cái tên hoa mỹ "Cứng rắn" không thực sự phản ánh độ bền chiến đấu hiện tại của chiếc xe tăng vốn đã lỗi thời từ lâu.
Xe tăng PT-91 của Ba Lan trên chiến trường Ukraine.
PT-91 Twardy là một bản nâng cấp sâu từ biến thể T-72M1 xuất khẩu của Liên Xô, được sản xuất theo giấy phép tại Ba Lan. Chiếc chiến xa này có trọng lượng vào khoảng 46 tấn, nặng hơn 5 tấn so với T-72M1.
Vũ khí của PT-91 gồm pháo nòng trơn 2A46M cỡ 125mm, kết hợp với súng máy đồng trục PKT cỡ 7,62mm. Trên tháp pháo là khẩu trọng liên NSVT Utes cỡ 12,7mm được sử dụng làm súng phòng không.
Hệ thống điều khiển hỏa lực cũng được cải tiến sâu, đặc biệt là kính ngắm ảnh nhiệt đã được lắp đặt, mặc dù không phải là hoàn hảo nhất khi là sản phẩm thuộc thế hệ đầu tiên.
Động cơ S-12U 850 mã lực được coi là tương đương loại V-84 của Nga. Tốc độ tối đa của PT-91 trên đường cao tốc là 58km/h, dự trữ hành trình 480km và tăng lên 700km khi sử dụng thêm hai thùng nhiên liệu phụ.
Lớp giáp bảo vệ tương đương 450mm thép đồng nhất (RHA) phía trước mũi khi chống lại đạn xuyên động năng và 490mm khi chống đạn lõm. Giáp tháp pháo yếu hơn - 380mm khi chống đạn xuyên động năng và 490mm với đạn lõm.
Xe tăng PT-91 còn được bao phủ bởi lớp giáp phản ứng nổ (ERA) ERAWA, theo một số báo cáo, loại này không còn được sản xuất nữa và chỉ tương đương Kontakt-1 của Liên Xô.