1/3 Bangkok có thể ngập vĩnh viễn

Bangkok có thể mất tới một phần ba diện tích đất liền bị ngập vĩnh viễn vào năm 2050 nếu chính phủ không cải tổ hệ thống quản lý nguồn nước của đất nước và có những hành động quyết liệt hơn đối với biến đổi khí hậu, các chuyên gia môi trường và quản lý nước đã cảnh báo tại một diễn đàn.

Phát biểu tại buổi thảo luận với chủ đề "Phá vỡ vòng lặp lũ lụt tái diễn: Giải pháp quản lý nước dài hạn của Thái Lan" do Hiệp hội Nhà báo Thái Lan tổ chức tại Bangkok hôm thứ Tư (7/10), chuyên gia môi trường và sức khỏe Sonthi Kotchawat đã thúc giục chính phủ ngừng việc chỉ dừng lại ở mức "rút kinh nghiệm" sau mỗi đợt lũ mà phải thực hiện ngay các cải cách mang tính cấu trúc.

Ông cho biết Thái Lan đã liên tục thất bại trong việc xử lý hiệu quả các đợt lũ lụt lớn, từ Chiang Rai, Chiang Mai cho đến Hat Yai ở Songkhla và Bangkok.

"Thái Lan phải dừng ngay việc chỉ xem xét các bài học kinh nghiệm và lập tức chuyển sang cải cách cấu trúc", ông Sonthi nói. "Chúng ta phải chuyển từ thế bị động ứng cứu sau thiên tai sang các biện pháp chủ động sử dụng công nghệ để dự báo và quản lý rủi ro một cách chính xác."

Mối đe dọa từ biến đổi khí hậu

Ông Sonthi cho biết sự tan chảy của các sông băng và tuyết ở Bắc Cực, Nam Cực, Greenland, dãy Himalaya, Andes và Alps, cùng với sự tan băng ở khu vực băng vĩnh cửu Siberia đang góp phần làm thời tiết ngày càng trở nên khắc nghiệt.

Ông cho biết hơn 12,5 nghìn tỷ tấn băng đã tan vào các đại dương kể từ năm 1970, đóng góp vào mức tăng mực nước biển toàn cầu tích lũy khoảng 3,2 cm. Trích dẫn các dự báo từ Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) và Ủy ban Liên chính phủ về Biến đổi Khí hậu (IPCC), chuyên gia cho biết nhiệt độ toàn cầu có thể tăng 1,5°C so với thời kỳ tiền công nghiệp vào năm 2030, làm tăng khả năng xảy ra các đợt hạn hán xen kẽ với lũ quét trên khắp châu Á.

Đông Nam Á, theo ông, sẽ phải đối mặt với các đợt gió mùa thất thường hơn, những đợt mưa lớn ngắt quãng ngắn, sạt lở đất và lũ quét.

Bangkok đặc biệt dễ bị tổn thương do hiện tượng sụt lún đất, nước biển dâng và địa hình lòng chảo thấp. Ông Sonthi cho biết nhiều khu vực của thủ đô hiện đang sụt lún từ 1–2 cm mỗi năm, trong khi mực nước biển ở Vịnh Thái Lan đang dâng lên khoảng 4 mm hằng năm.

Đến năm 2050, mực nước biển ở Vịnh Thái Lan có thể dâng thêm 20–30 cm, thậm chí lên tới 75 cm, khiến khoảng một phần ba Bangkok chìm dưới nước vĩnh viễn và có khả năng buộc 11–12 triệu người phải di dời.

Quận Bang Khunthian cùng các tỉnh lân cận như Samut Prakan và Samut Sakhon sẽ là những khu vực đầu tiên bị ảnh hưởng.

Đến năm 2100, mực nước biển ở Vịnh Thái Lan có thể dâng từ 1,5 - 1,7 mét, có nguy cơ làm ngập các vùng ven biển thuộc 24 tỉnh, bao gồm cả Bangkok. Các đợt lũ lụt cực đoan có thể xảy ra thường xuyên hơn nhiều, trong khi nhiệt độ trung bình có thể tăng khoảng 5°C.

Ông Sonthi kêu gọi kết hợp các biện pháp kỹ thuật, quy hoạch đô thị và công nghệ, bao gồm đê biển, cống ngăn đê tại cửa sông và kênh rạch, vùng lưu trữ nước ngầm và các hầm thoát nước khổng lồ.

Ông cũng ủng hộ tiếp cận mô hình "thành phố bọt biển" (sponge city) với việc tăng diện tích cây xanh, phục hồi rừng ngập mặn và xây dựng các bề mặt thấm nước, cũng như áp dụng chính sách ưu đãi thuế cho các bất động sản cho phép nước thấm vào lòng đất.

Quy hoạch đô thị cần cấm phát triển tại các khu vực dễ bị ngập lụt, đồng thời hạn chế khai thác nước ngầm để làm chậm quá trình sụt lún đất. Dữ liệu vệ tinh, dữ liệu lớn (big data) và trí tuệ nhân tạo (AI) cũng cần được sử dụng để xây dựng hệ thống cảnh báo sớm chính xác hơn.

Nguồn: Bangkok Post