Thêm SOHA trên Google
Vì sao là Hồng Kông?
Theo số liệu từ CNBC, tới hết tháng 7 năm 2026, Hồng Kông (Trung Quốc) nhập 112,7 tấn vàng từ Nga, vượt qua tổng kim ngạch nhập khẩu vàng từ Nga tới thị trường này năm 2025 là 92,1 tấn.
Đây là một con số kỷ lục nhưng không phải một kỷ lục "ngẫu nhiên". Trước thời điểm xảy ra xung đột Ukraine, ngành khai thác vàng của Nga phụ thuộc đáng kể vào thị trường London.
BullionVault, công ty đầu tư kim loại quý cho biết, trong giai đoạn 2019–2021, Nga xuất khẩu khoảng 2/3 tổng sản lượng vàng sang Anh.
Tháng 3/2022, Hiệp hội Thị trường Vàng bạc London loại 6 nhà máy tinh luyện vàng và bạc của Nga khỏi danh sách đạt chuẩn giao quốc tế (Good Delivery). Tiếp đó, Mỹ, Anh và nhiều quốc gia phương Tây khác áp đặt hạn chế đối với vàng của Nga.
Đặc khu Hồng Kông là cửa ngõ để vàng Nga vào thị trường Trung Quốc. Ảnh Sputnik
Một dòng chảy thương mại mới cho vàng đã được Nga thiết lập. Năm 2021, Hồng Kông nhập khẩu khoảng 3,3 tấn vàng từ Nga, chiếm 0,6% tổng kim ngạch nhập khẩu vàng phi tiền tệ. Chỉ trong 7 tháng đầu năm 2026, kim ngạch nhập khẩu đã lên tới 112,7 tấn, chiếm tới 15% tổng kim ngạch nhập khẩu vàng phi tiền tệ vào thị trường này.
Từ lâu, Hồng Kông đã đóng vai trò cửa ngõ nhập khẩu vàng vào Trung Quốc đại lục. Dòng vàng chảy từ Nga qua đặc khu Hồng Kông rồi đa số chảy vào Trung Quốc đại lục, giúp Nga hoá giải một phần áp lực chính sách "siết chặt" của phương Tây.
Bên cạnh đó, đất nước tỷ dân đã xác định vàng là khoáng sản chiến lược. Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc PBOC vẫn tiếp tục bổ sung vàng vào kho dự trữ. Tính tới giữa năm 2026, PBOC nắm giữ khoảng 2.366 tấn vàng. Tháng 8, PBOC mua thêm 20 tấn vàng, đánh dấu tháng thứ 22 liên tiếp tăng dự trữ, chuỗi mua ròng dài nhất kể từ khi dữ liệu tương ứng bắt đầu được ghi nhận vào tháng 12/1999.
Tham vọng phía sau
Đầu tháng 7 năm 2026, Công ty TNHH Thanh toán bù trừ Kim loại quý Trung ương Hồng Kông ( Precious Metals Central Clearing Company Limited - PMCC) đã chính thức xử lý giao dịch vàng đầu tiên, trở thành Trung tâm Thanh toán và bù trù vàng tập trung đầu tiên ở châu Á với sự hậu thuẫn của chính phủ.
Với việc thiết lập sổ cái trung tâm, hệ thống cho phép ghi nhận đồng bộ các hoạt động thanh toán, chuyển giao và số dư vàng của các tổ chức tham gia, đồng thời kết nối trực tiếp với các kho lưu trữ được chỉ định. Nhờ đó, quá trình giao nhận vàng vật chất được thực hiện thuận tiện, minh bạch và an toàn hơn.
Hiện tại, châu Á chiếm khoảng 60% nhu cầu vàng thế giới. Với Trung tâm Thanh toán và bù trừ vàng tập trung tại châu Á, những người mua lớn nhất có thể góp phần quyết định giá vàng thế giới.
Điểm đáng chú ý hơn, tháng 1/2026, PMCC đã ký thoả thuận hợp tác chính thức với Sàn Giao dịch vàng Thượng Hải, sàn giao dịch vàng vật chất lớn nhất thế giới.
Trước ngày ra mắt, 4 trong số 11 ngân hàng hỗ trợ hệ thống đã nhập vàng thỏi đạt tiêu chuẩn giao từ London, Mỹ và châu Âu. Hồng Kông đặt mục tiêu mở rộng khả năng lưu trữ vàng từ 200 tấn lên 2000 tấn trong ba năm tới. Nghĩa là, tại Trung tâm Thanh toán và bù trừ vàng tập trung Hồng Kông, giá vàng được xác định giữa trên lượng vàng vật chất, chứ không theo các hợp đồng giấy.
Nếu cơ chế định giá thông qua vàng vật chất được thiết lập, những người nắm giữ nhiều vàng vật chất sẽ tham gia vào cuộc chơi này. Nga, với tư cách là quốc gia sản xuất vàng lớn thứ 2 thế giới, cũng sẽ tìm thấy vị thế của họ.
Về phần Trung Quốc, đất nước tỷ dân là nước sản xuất vàng lớn nhất thế giới, đồng thời là quốc gia có dự trữ vàng đứng thứ 6 thế giới. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia tin rằng dự trữ vàng hiện tại của Trung Quốc có thể lên tới gần 5.000 tấn, gấp đôi con số chính thức được PBOC công khai.
Trong một diễn biến mới nhất, theo Cục trưởng Cục Dịch vụ Tài chính và Kho bạc của Đặc khu Hành chính Hồng Kông Hứa Chính Vũ, cuối năm nay, Trung tâm Thanh toán và bù trừ vàng tập trung sẽ được kết nối với hệ thống thanh toán tiền tệ, thực hiện được các giao dịch thanh toán tiền tệ liên ngân hàng theo thời gian thực. Trước đó, các hợp đồng tương lai vàng - nhân dân tệ cũng sẽ được thúc đẩy.
Rõ ràng, mục tiêu đằng sau các động thái này không chỉ đơn giản là hỗ trợ vàng Nga lách khỏi các lệnh trừng phạt phương Tây. Trung Quốc không chỉ là "chủ nhà" của Trung tâm Thanh toán và bù trừ vàng tập trung Hồng Kông, mà còn muốn thông qua đó định hình thị trường tiền tệ quốc tế.
