Độc giả của Tây du ký đều biết Trư Bát Giới ngoài tính ham ăn, lười nhác còn rất ham mê sắc dục. Trước khi bị Đường Tăng và Tôn Ngộ Không thu phục, hắn đang sống với gia đình vợ, vợ là Cao Thúy Lan.
Mối tình của hắn và người đẹp này được tác giả Ngô Thừa Ân miêu tả khá kỹ. Tuy nhiên, nếu "soi" kỹ Tây du ký sẽ thấy trước Cao Thúy Lan, Trư Bát Giới đã có người phụ nữ khác; nàng mới chính là người vợ đầu tiên và đến bên hắn trong những khoảnh khắc đen tối nhất của cuộc đời.
Tạo hình của Trư Bát Giới trong phim "Tây Du Ký".
Thân phận về người vợ đầu tiên của Trư Bát Giới được tiết lộ trong cuộc trò chuyện của hắn với Quan Thế Âm Bồ tát. Trước đó, vâng lời Phật tổ, Quan Thế Âm Bồ tát sang phương Đông tìm người đi lấy kinh. Khi tới một trái núi cao, đỉnh núi ác khí phủ mù mịt, không sao trèo lên được, Bồ tát gặp một con yêu quái với hình thù rất ghê rợn: "Bèo cám bê bết quanh mồm/Tai như chiếc quạt, mắt tròn vàng hoe/Răng nanh nhọn hoắt gớm ghê/Mõm dài há ngoác, đỏ khè đến kinh".
Theo như lời con yêu quái, hắn nguyên là Thiên Bồng Nguyên soái ở Thiên Hà, do say rượu trêu ghẹo Hằng Nga nên bị Thượng đế đánh cho hai ngàn roi, đày xuống hạ giới đầu thai. Tuy nhiên, do chui nhầm vào bụng con lợn nái nên hắn có thành hình thù nửa người nửa lợn. Vì quá phẫn uất trước hình hài hung tợn này, hắn đã cắn chết lợn mẹ và giết sạch cả đàn lợn con, từ đó sống cuộc đời của loài yêu quái.
Trư Bát Giới được Quan Âm Bồ tát hóa độ.
Do không chốn dung thân, hắn phải trốn chui trốn lủi trên núi, ăn lông ở lỗ, săn bắt thú rừng và ăn thịt người qua đường để sống sót qua ngày. Con yêu quái này sau này có dịp gặp gỡ nàng Noãn Thị Thư - yêu quái thỏ ngọc cư ngụ tại động Vân Sạn thuộc núi Phúc Lăng. Thấy hắn mang thân hình nửa người nửa lợn nhưng lại có võ nghệ cao cường, Noãn Thị Thư đã chủ động mời về động, làm lễ thành thân và kết nghĩa phu thê.
Bắt đầu từ đây, con yêu quái nửa người nửa lợn có được cuộc sống bình yên, không phải tìm bắt người qua đường ăn thịt để duy trì cuộc sống. Chỉ tiếc là những tháng ngày bình yên đó không kéo dài. Chỉ chưa đầy 1 năm sau, Noãn Thị Thư qua đời, để lại toàn bộ cơ ngơi trên núi Phúc Lăng cho chồng. Chẳng còn vợ ở bên, hắn lại một lần nữa sống đời cô độc, trở về con đường cũ, ngày ngày chờ bắt người đi qua ăn thịt.
Sau khi được Quan Âm Bồ tát hóa độ, đặt pháp danh là Trư Ngộ Năng, hắn đã hứa ăn chay niệm Phật để chờ Đường Tăng. Việc này cũng khiến hắn không thể đi chặn đường ăn thịt người như trước, bị đói khát nghiêm trọng tại hang động hoang vu. Để có cơm ăn qua ngày mà không vi phạm giới luật ăn chay, hắn hóa thân thành một thanh niên thô kệch nhưng khỏe mạnh, đến Cao Lão trang xin làm công.
Hắn làm việc cực kỳ chăm chỉ, không quản ngại khó khăn, xới đất, gieo mạ, gánh củi, cày bừa. Cao gia nhờ có hắn mà công việc làm ăn lên như diều gặp gió. Cao lão gia gả con gái út là Cao Thúy Lan cho hắn. Còn hắn cũng rất mực yêu thương, chăm chút cho nàng, khiến cho "thân nàng mình mặc áo gấm tay đeo xuyến vàng, bốn mùa có hoa quả hưởng dụng, tám tiết thừa rau dưa nấu nướng...".
Cao Thúy Lan trong phim.
Vụ "hoán cốt" thành người phàm của Trư Ngộ Năng diễn ra rất thuận lợi cho đến ngày cưới, khi hắn uống say và lộ nguyên hình là yêu quái lợn. Cao lão gia cùng cả gia tộc chạy bán sống bán chết. Cả trang viện náo loạn vì không ai ngờ chàng thanh niên chăm chỉ, hiền lành bấy lâu nay lại là một quái thú hung tợn.
Nhà gái hủy bỏ hôn lễ nhưng lão Trư không chịu bỏ đi mà dùng phép thuật chiếm luôn căn buồng phía sau, giam lỏng Cao Thúy Lan ở đó suốt nửa năm trời. Thương con, Cao lão gia liên tục mời pháp sư, đạo sỹ về trừ tà. Nhưng do lão Trư đi mây về gió, phép thuật cao cường, người phàm không thể lại gần. Tất cả thầy cúng, pháp sư được mời đến đều bị hắn đánh cho thừa sống thiếu chết, chạy mất dép.
Cả nhà Cao lão gia rơi vào tuyệt vọng. Đúng lúc đó, họ gặp được thày trò Đường Tăng. Với phép thuật tinh thông, Tôn Ngộ Không lẻn vào hậu viện, đập tan khóa cửa để cứu Cao Thúy Lan ra ngoài. Sau đó, Ngộ Không nhổ một sợi lông, biến thành ngoại hình của Cao Thúy Lan rồi ngồi trên giường đợi Trư Bát Giới.
Cao Thúy Lan giả do Tôn Ngộ Không biến hình.
Nửa đêm, Trư Bát Giới đẩy cửa bước vào phòng đòi ân ái với vợ.Thấy "vợ" nằm quay mặt vào trong, than thở mệt mỏi, lão Trư liền sấn đến ôm ấp, hỏi han ân cần. Thúy Lan (do Tôn Ngộ Không biến hình) giả vờ khóc lóc, nói rằng đang ốm nên muốn được chồng cõng ra ngoài. Lão Trư nghe thế thì vui lắm, hí hửng ghé lưng cõng "vợ" nhưng lạ thay, càng cõng hắn càng thấy "vợ" nặng như quả núi, mới đi được ít bước mà mồ hôi đã vã ra như tắm.
Hắn nghi ngờ quay lại nhìn thì phát hiện trên lưng mình không phải là Cao Thúy Lan mà là Tôn Ngộ Không. Lão Trư hoảng hồn, bỏ chạy thục mạng về núi Phúc Lăng. Tôn Ngộ Không đuổi theo sau. Cả hai có một màn so tài kịch tính. Tôn Ngộ Không cũng nhiều phen gặp hiểm nguy trước khi thu phục được lão Trư.
Sau khi đồng ý quy phục, lão Trư được Đường Tăng ban cho tên Trư Bát Giới với nghĩa tám giới luật của Phật giáo mà người này phải tuân theo để tu thành chính quả. Dù đã quy y nhưng Trư Bát Giới vẫn rất nặng lòng với Cao Thúy Lan.
Trư Bát Giới nặng lòng với Cao Thúy Lan
Trước khi lên đường thỉnh kinh, hắn dặn dò bố vợ: "Con gửi lời chào nhạc mẫu và mọi người thân thích trong nhà. Hôm nay con đi làm hòa thượng không kịp chào hỏi tạm biệt, xin đừng trách cứ. Về phần nhạc phụ, con mong nhạc phụ trông nom vợ con chu đáo. Nếu công việc lấy kinh không thành, con sẽ hoàn tục về đây, lại làm con rể của nhạc phụ và sinh sống như trước".
Kết thúc hành trình thỉnh kinh, Trư Bát Giới được phong Tịnh Đàn Sứ giả. Còn số phận nàng Chu Thúy Lan cũng không được tác giả Ngô Thừa Ân đề cập tới.
