Nga cảnh báo về kế hoạch phòng thủ tên lửa Mái vòm Vàng của Tổng thống Trump

(Ảnh: Getty Images/AFP)

Lần đầu tiên được công bố vào tháng 1/2025, sáng kiến về hệ thống phòng thủ tên lửa Mái vòm Vàng (Golden Dome) của ông Trump nhằm mục đích xây dựng một lá chắn nhiều lớp chống lại tên lửa đạn đạo, siêu thanh và tên lửa hành trình từ các "đối thủ ngang hàng, gần ngang hàng và bất hảo" của Mỹ. Hệ thống này dựa trên các tên lửa đánh chặn đặt trên không gian được thiết kế nhằm tiêu diệt các mối đe dọa trong giai đoạn tăng tốc, chỉ vài phút sau khi phóng tên lửa.

Nhà Trắng dự kiến kế hoạch phòng thủ tên lửa Mái vòm Vàng sẽ có chi phí 175 tỷ USD. Tuy nhiên, các ước tính khác cho thấy chi phí có thể cao hơn nhiều, dao động từ hơn 500 tỷ USD đến 3.600 tỷ USD trong 20 năm.

Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đã đưa ra cảnh báo về kế hoạch xây dựng hệ thống phòng thủ tên lửa nhiều lớp Mái vòm Vàng của Tổng thống Trump. Trong bài phát biểu qua video trước những người tham dự Hội nghị Moscow về Không phổ biến vũ khí hạt nhân hôm 16/3, ông Lavrov cảnh báo về những rủi ro liên quan đến nỗ lực của Washington. Ông phát biểu: "Do các hành động của Mỹ và các đồng minh, nguy cơ quân sự hóa không gian và biến đây trở thành khu vực xung đột đang gia tăng rõ rệt".

Ông Lavrov đã chỉ đích danh hệ thống phòng thủ tên lửa Mái vòm Vàng - dự kiến đi vào hoạt động năm 2028, nói rằng kế hoạch này đặt ra "mối đe dọa đáng kể đối với sự ổn định chiến lược".

Phát biểu của ông Lavrov lặp lại cảnh báo chung của Nga và Trung Quốc hồi tháng 5/2025, khi cả hai nước cho rằng hệ thống Mái vòm Vàng có thể cho phép Mỹ vô hiệu hóa một "đòn trả đũa suy yếu nghiêm trọng" trong trường hợp Washington quyết định khởi động một cuộc xung đột hạt nhân.

Tuy nhiên, một số nhà phân tích đã đặt ra nghi ngờ về tính khả thi của kế hoạch Mái vòm Vàng. Dự án này phụ thuộc vào các tên lửa đánh chặn đặt trên không gian được thiết kế để phá hủy những mục tiêu trong một khoảng thời gian cực kỳ ngắn, đồng thời đòi hỏi những đột phá đáng kể trong phạm vi cảm biến và công nghệ trí tuệ nhân tạo.

Mái vòm Vàng có một số điểm tương đồng với Sáng kiến Phòng thủ Chiến lược năm 1983 của cựu Tổng thống Mỹ Ronald Reagan - thường được biết đến với tên gọi Chiến tranh giữa các vì sao. Chương trình này cũng được xây dựng dựa trên các tên lửa đánh chặn đặt trên không gian. Dự án đã bị bỏ rơi 1 thập kỷ sau đó sau khi tiêu tốn tới 50 tỷ USD mà không có vũ khí quỹ đạo nào được triển khai do chi phí khổng lồ và những thách thức công nghệ không thể vượt qua.

Liên Xô đã lo ngại trước Sáng kiến Phòng thủ Chiến lược, coi đây là một công cụ tấn công phủ đầu và đáp trả bằng cách đẩy mạnh chương trình phòng thủ không gian.