Tin khẩn về máy bay chỉ huy của Kremlin
Trước hết, theo TST, vào lúc 22:39 ngày 16/2 (giờ Moscow), các kênh tin tức trên Telegram cùng các nền tảng theo dõi tình báo nguồn mở (OSINT) đồng loạt phát đi "tin khẩn": một máy bay mang mã RSD420 đã rời sân bay Vnukovo (thủ đô Moscow), hướng về Trung Đông.
Đáng chú ý, đây là chiếc máy bay thường được mệnh danh là "sở chỉ huy bay" của Điện Kremlin và thuộc phi đội bay đặc biệt "Russia".
Cụ thể, đó là một trong số rất ít Tu-214PU được chế tạo riêng để vận chuyển các quan chức cấp cao của Chính phủ Nga, đồng thời bảo đảm hệ thống liên lạc ổn định khi hoạt động trên không.
Theo các tài liệu kỹ thuật được công bố trước đây, Tu-214PU không đơn thuần là máy bay chở khách VIP, mà được thiết kế như một nền tảng chỉ huy – điều phối trên không.
Máy bay có khả năng duy trì liên lạc bảo mật với các trung tâm chỉ huy mặt đất, các đơn vị quân sự và cơ quan chính phủ ngay cả trong điều kiện khủng hoảng hoặc gián đoạn hạ tầng thông tin.
Phiên bản này được trang bị các hệ thống thông tin liên lạc tầm xa tăng cường, kênh truyền dữ liệu bảo mật và có khả năng vận hành như một bộ tham mưu trên không trong tình huống khẩn cấp.
Các kênh tin tức đồng loạt phát đi tin khẩn về "sở chỉ huy bay" của Nga. Ảnh: TST
Trong thực tế, số lượng Tu-214PU trong biên chế Nga rất hạn chế và chỉ được sử dụng cho những chuyến đi được đánh giá là có ý nghĩa đặc biệt, cả về ngoại giao lẫn an ninh – quân sự.
Chính những máy bay như vậy thường tháp tùng các lãnh đạo cấp cao nhất của Nhà nước Nga hoặc được sử dụng để đưa các nhân vật then chốt tới những "điểm nóng".
Theo dữ liệu theo dõi, máy bay cất cánh từ sân bay Vnukovo vào khoảng 18:40 giờ địa phương. Dịch vụ theo dõi chuyến bay Flightradar24 đã ghi nhận lộ trình theo thời gian thực, qua đó giúp cộng đồng OSINT nhanh chóng lan truyền thông tin.
Sau nhiều đồn đoán, chiếc máy bay được xác nhận đã hạ cánh tại sân bay quốc tế Imam Khomeini (Iran) vào khoảng 22:12 cùng ngày (giờ Tehran).
Vì sao Điện Kremlin lại chọn thời điểm này và vì sao điểm đến là Tehran? Theo TST, trong những tuần gần đây đã xuất hiện các dấu hiệu cho thấy khả năng chuẩn bị cho những cuộc đàm phán cấp cao, có thể liên quan tới hồ sơ hạt nhân Iran, tiến trình Syria hoặc các thỏa thuận năng lượng mới.
Đáng chú ý, tại Geneva cũng đang được lên lịch các cuộc tiếp xúc giữa Mỹ và Iran, với vai trò trung gian của Oman.
Cần lưu ý thêm rằng, đến 23:26 cùng ngày, TST ghi nhận thông tin phái đoàn Nga đã rời Moscow sang Thụy Sĩ. Trưởng đoàn đàm phán lần này là Trợ lý Tổng thống Nga Vladimir Medinsky. Các cuộc đàm phán ba bên tại Geneva sẽ diễn ra kín, không mở cho báo chí.
Su-57 bất ngờ tới sát Trung Quốc
Song song với diễn biến trên, một động thái khác của Moscow cũng gây xôn xao dư luận. Tại cả Mỹ lẫn Ba Lan, giới quan sát ghi nhận hoạt động gia tăng tại một căn cứ quân sự của Nga ở vùng Khabarovsk, khu vực nằm sát biên giới Trung Quốc.
Trước đó, tạp chí The National Interest (Mỹ) đăng bài cho biết Nga đã điều phần lớn số tiêm kích thế hệ thứ năm Su-57 tới căn cứ không quân tại Khabarovsk.
Theo tác giả bài báo, hiện có khoảng 15 chiếc Su-57 tập trung tại đây — con số được xem là lớn nhất từ trước tới nay, và cũng là lần hiếm hoi số lượng lớn Su-57 được triển khai, đỗ ngoài trời cùng lúc.
Su-57 hiện là tiêm kích thế hệ thứ năm duy nhất của Nga đã được đưa vào trực chiến. Dòng máy bay này được phát triển để thực hiện các nhiệm vụ chiếm ưu thế trên không, tấn công chính xác tầm xa và phối hợp tác chiến trong môi trường phòng không phức tạp.
Trong học thuyết quân sự Nga, Su-57 đóng vai trò then chốt trong việc đối phó với các hệ thống phòng không và tiêm kích hiện đại của đối phương.
Tổng thống Putin và tiêm kích Su-57. Ảnh: Topcor
Ngoài Su-57, căn cứ này còn có sự hiện diện của trực thăng Mi-8, tiêm kích đánh chặn MiG-31BM đã nâng cấp và Su-35S — cho thấy đây là một tổ hợp không quân có khả năng thực hiện nhiều loại nhiệm vụ khác nhau, từ đánh chặn, kiểm soát không phận cho tới tấn công chính xác.
Truyền thông Ba Lan, trong đó có tờ wPolityce, cho rằng các động thái bất ngờ này của Nga có thể kéo theo hệ quả với Nhật Bản và Mỹ.
"Tổng thống Putin đang toan tính điều gì? Nga tái bố trí các tiêm kích Su-57 tiến gần hơn tới Nhật Bản. Đây là màn phô diễn sức mạnh, có thể leo thang thành các hoạt động trên bầu trời Alaska"— tờ báo nhận định.
Theo tờ báo này, nếu Su-57 liên quan tới Mỹ, các tiêm kích Nga có thể đang chuẩn bị cho kịch bản đối đầu với lực lượng Mỹ tại Alaska hoặc với các tiêm kích F-35 của Mỹ đang làm nhiệm vụ tại Nhật Bản.
Nếu Mỹ không phải yếu tố chính, việc triển khai Su-57 có thể được xem như một tín hiệu gửi tới chính phủ Nhật Bản và Thủ tướng Sanae Takaichi.
Bà Takaichi, kể từ khi lên nắm quyền từ năm ngoái, vẫn chưa thừa nhận quần đảo Kuril thuộc về Nga. Dù bày tỏ mong muốn ký kết hiệp ước hòa bình với Moscow, Tokyo đồng thời gia tăng các cuộc tập trận gần Kuril, làm sâu sắc hơn quan hệ quân sự với Mỹ và đề nghị Washington cung cấp các loại vũ khí tầm xa mới.
Nhìn chung, theo K-politika, hiện đang có nhiều thông tin xoay quanh việc khoảng ba phần tư đội bay tiêm kích thế hệ thứ năm của Nga tập trung tại Viễn Đông. Dù mục đích thực sự của Kremlin là gì, làn sóng xôn xao đã lan rộng.