Fed có thể thay đổi ra sao dưới thời Chủ tịch mới?

Theo hãng tin AP, nếu được Thượng viện phê chuẩn, ông Warsh sẽ chịu sự giám sát chặt chẽ từ cả thị trường tài chính và Quốc hội, do được bổ nhiệm bởi một tổng thống nhiều lần công khai kêu gọi Fed cắt giảm lãi suất xuống mức thấp hơn đáng kể so với mức mà nhiều nhà kinh tế cho là phù hợp trong bối cảnh kinh tế hiện nay. Khả năng duy trì tính độc lập của Fed trước các áp lực chính trị, đồng thời đáp ứng kỳ vọng của Tổng thống Trump, được xem là một trong những thách thức lớn nhất đối với ông Warsh.

Tuy nhiên, theo nhận định của các cộng sự và bạn bè lâu năm, ông Warsh được đánh giá cao về năng lực phân tích, nền tảng học thuật cũng như kỹ năng giao tiếp. Gia đình ông cũng có mối quan hệ với Tổng thống Trump, yếu tố được cho là có thể giúp giảm bớt áp lực từ Nhà Trắng.

Ông Warsh có "tính cách thận trọng, cùng với sự hiểu biết sâu sắc về mặt trí tuệ và năng lực ngoại giao cần thiết để đảm nhiệm một vị trí đầy thách thức trong giai đoạn hiện nay", ông Raghuram Rajan, giáo sư kinh tế tại Đại học Chicago và cựu Thống đốc Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ, nhận xét.

Theo kế hoạch, ông Warsh sẽ kế nhiệm Chủ tịch đương nhiệm Jerome Powell khi nhiệm kỳ của ông Powell kết thúc vào tháng 5 tới. Tổng thống Trump từng bổ nhiệm ông Powell lãnh đạo Fed vào năm 2017, song trong năm nay đã nhiều lần chỉ trích Chủ tịch Fed vì không cắt giảm lãi suất với tốc độ nhanh hơn.

Trong một bài đăng trên mạng xã hội ngày 30/1, Tổng thống Trump cho biết ông đã quen biết ông Warsh từ lâu và bày tỏ tin tưởng rằng ứng viên này sẽ được ghi nhận là một trong những Chủ tịch Fed xuất sắc nhất. Cùng ngày, phát biểu tại Phòng Bầu dục, Tổng thống Trump khẳng định ông không yêu cầu ông Warsh cam kết cắt giảm lãi suất, đồng thời nhấn mạnh mong muốn duy trì sự khách quan trong các quyết định chính sách tiền tệ. Dù vậy, ông vẫn tái khẳng định quan điểm ủng hộ việc hạ lãi suất.

Việc đề cử ông Warsh, 55 tuổi, nếu được Thượng viện thông qua, sẽ đánh dấu sự trở lại của ông tại Fed, nơi ông từng giữ chức thống đốc trong giai đoạn 2006-2011 và là người trẻ nhất từng được bổ nhiệm vào vị trí này ở tuổi 35. Hiện ông là nghiên cứu viên tại Viện Hoover theo khuynh hướng bảo thủ và giảng dạy tại Trường Kinh doanh Sau đại học Stanford.

Trước đây, ông Warsh từng được xem là lựa chọn không mấy khả thi đối với một tổng thống thuộc đảng Cộng hòa, do quan điểm ủng hộ duy trì lãi suất cao hơn nhằm kiểm soát lạm phát. Quan điểm này trái ngược với Tổng thống Trump, người nhiều lần cho rằng lãi suất điều hành của Fed nên ở mức khoảng 1%, thấp hơn đáng kể so với mức hiện tại khoảng 3,6% và không nhận được sự đồng thuận rộng rãi từ giới kinh tế học.

Trong thời gian giữ cương vị thống đốc Fed, ông Warsh từng phản đối một số chính sách tiền tệ nới lỏng được áp dụng trong và sau cuộc Đại suy thoái 2008-2009. Ông cũng thường xuyên bày tỏ lo ngại rằng lạm phát có thể tăng nhanh, dù trên thực tế lạm phát duy trì ở mức thấp trong nhiều năm sau đó.

Tuy nhiên, trong thời gian gần đây, thông qua các bài phát biểu và bình luận, ông Warsh đã thể hiện quan điểm ủng hộ lãi suất thấp hơn, được cho là phù hợp hơn với lập trường của Tổng thống Trump.

Ngay sau khi thông tin đề cử được công bố, thị trường tài chính phản ứng theo hướng cho thấy giới đầu tư kỳ vọng ông Warsh có thể duy trì lãi suất ở mức tương đối cao trong thời gian tới. Đồng USD và lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn dài tăng nhẹ, trong khi chứng khoán Mỹ giảm khoảng 0,5%. Biến động mạnh nhất ghi nhận trên thị trường kim loại quý, với giá vàng giảm hơn 5% và bạc giảm hơn 13%.

Tại Quốc hội, Thượng nghị sĩ Thom Tillis, đảng Cộng hòa bang Bắc Carolina, cho biết ông sẽ phản đối việc phê chuẩn đề cử ông Warsh cho đến khi cuộc điều tra của Bộ Tư pháp liên quan đến ông Powell được giải quyết. Ông Tillis là thành viên của ủy ban Thượng viện phụ trách xem xét đề cử này.

Mặc dù thừa nhận ông Warsh là một "ứng cử viên đủ điều kiện", Thượng nghị sĩ Tillis nhấn mạnh rằng việc bảo vệ sự độc lập của Cục Dự trữ Liên bang trước các can thiệp chính trị hoặc áp lực pháp lý là nguyên tắc không thể thỏa hiệp. Sự phản đối này được cho là có thể khiến quá trình phê chuẩn trở nên phức tạp. Khi được hỏi liệu đề cử có thể được thông qua mà không có sự ủng hộ của ông Tillis hay không, Lãnh đạo đa số Thượng viện John Thune cho rằng khả năng này là rất thấp.

Trong khi đó, Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ Elizabeth Warren của bang Massachusetts, thành viên cấp cao nhất của đảng Dân chủ trong ủy ban, cáo buộc ông Warsh đã thay đổi quan điểm chính sách nhằm làm hài lòng Tổng thống Trump trước khi được đề cử.