Từ "Rắn hổ mang" Pugachev...
Ít ai biết, 6 phi công Su-27 đầu tiên của Việt Nam được đào tạo bởi Viktor Pugachev, Anh hùng Liên Xô, phi công thử nghiệm huyền thoại người Nga, vốn được cả thế giới biết đến với động tác bay kinh điển "Rắn hổ mang Pugachev" trên máy bay Su-27.
Trong số các phi công gắn bó với danh tiếng của Su-27, ông là người nổi tiếng nhất với 13 kỷ lục bay, trong đó riêng trong năm 1986 đã có 8 kỷ lục được thiết lập.
6 phi công Su-27 đầu tiên của Không quân Việt Nam được đào tạo bởi phi công huyền thoại Viktor Pugachev. Ảnh: Cục Chính trị Quân chủng PK-KQ.
Động tác "rắn hổ mang" thể hiện khả năng thao diễn tuyệt vời của dòng máy bay Su-27, tuy nhiên, không phải phi công nào cũng có thể thực hiện được nó mà chỉ một số ít phi công siêu hạng làm được động tác này.
Viktor Pugachev, người lần đầu tiên thực hiện bài bay này vào ngày 28/04/1989 trên máy bay tiêm kích Su-27 tại sân bay Zhukovsky, Moskva.
Trong động tác “Rắn hổ mang Pugachev”, phi công đột ngột đưa máy bay ngóc mũi lên ở góc tấn công vượt mức khống chế tối đa.
Trong khi đó tăng nhẹ công suất đẩy của động cơ phản lực để duy trì độ cao và nhờ quán tính đưa trạng thái đuôi máy bay hất ngược về phía trước theo hướng bay cũ, rồi kết thúc với việc hạ mũi máy bay xuống ở trạng thái bay thường.
Về lý thuyết không chiến, động tác “Rắn hổ mang” giúp máy bay chiến đấu phản lực giảm tốc đột ngột mà vẫn giữ được hướng bay cùng độ cao.
Qua đó đổi vai nhanh chóng từ máy bay bị truy đuổi thành máy bay truy đuổi đối phương trong một số tình huống cơ động cận chiến.
Động tác rắn hổ mang Pugachev trên Su-27
Bên cạnh những điều tuyệt vời cùng Su-27, Pugachev còn là phi công đầu tiên thử nghiệm tiêm kích trên hạm Su-33 trên tàu sân bay Đô đốc Kuznetsov.
Thật tự hào khi những phi công Su-27 đầu tiên của Việt Nam được đích thân phi công thử nghiệm xuất sắc nhất của Nga lúc bấy giờ huấn luyện huấn luyện.
Từ những kinh nghiệm và kỹ năng bay tuyệt vời đã được truyền thụ, các phi công Su-27 đầu tiên của Việt Nam đã trở thành nòng cốt, trở thành những người thầy dìu dắt các lứa phi công tiêm kích hiện đại sau này, đưa KQVN bước sang một trang mới đầy tự hào.
![Phi công thử nghiệm số 1 Nga bay trong đội hình Su-30MK2 Việt Nam - Ảnh 3. Phi công thử nghiệm số 1 Nga bay trong đội hình Su-30MK2 Việt Nam - Ảnh 3.](https://sohanews.sohacdn.com/k:2015/nang-cap-giua-vong-doi-viet-nam-se-chon-su27skm-hay-su27sm2-1451445093627/phi-cong-thu-nghiem-so-1-nga-bay-trong-doi-hinh-su30mk2-viet-nam.jpg)
Máy bay tiêm kích Su-27SK số hiệu 6001 của Việt Nam lúc mới tiếp nhận.
Ngay khi tiếp nhận những chiếc Su-27 đầu tiên, họ đã đủ sức làm chủ một trong những loại máy bay tiêm kích tiên tiến và uy lực nhất thế giới, góp phần bảo vệ vững chắc vùng trời, vùng biển của Tổ quốc.
Trong số 6 phi công Su-27 ngày ấy, đã có nhiều người đã trở thành tướng lĩnh cao cấp của Quân chủng PK-KQ và Quân đội Nhân dân Việt Nam.
Trong đó, nổi tiếng nhất phải kể đến Thượng tướng Võ Văn Tuấn - Phó tổng Tham mưu trưởng (TMT), Trung tướng Nguyễn Đức Soát - nguyên Phó tổng TMT QĐNDVN, nguyên Tư lệnh QC PK-KQ.
![Phi công thử nghiệm số 1 Nga bay trong đội hình Su-30MK2 Việt Nam - Ảnh 4. Phi công thử nghiệm số 1 Nga bay trong đội hình Su-30MK2 Việt Nam - Ảnh 4.](https://sohanews.sohacdn.com/k:2015/su-27-p1-1451276656997/phi-cong-thu-nghiem-so-1-nga-bay-trong-doi-hinh-su30mk2-viet-nam.jpg)
Viktor Pugachev trở về sau một chuyến bay trên dòng tiêm kích thế hệ 4 huyền thoại.
... tới Sergei Bordan và những phi công nổi tiếng khác
Thật bất ngờ khi được biết Sergei Bordan - phi công Anh hùng Liên Bang Nga đã có mặt tại Việt Nam.
Ông là phi công thử nghiệm hàng đầu, luôn là lựa chọn số 1 để bay thử trên các loại máy bay chiến đấu thế hệ mới của Tập đoàn Sukhoi, trong đó có cả máy bay tiêm kích thế hệ 4++ Su-35S và máy bay tàng hình thế hệ 5 T-50 Pak-FA.
Tháng 7/2011, Tổng thống Nga Dmitry Medvedev đã phong tặng cho ông danh hiệu "Anh hùng nước Nga", giải thưởng Nhà nước cao quí nhất cho sự đóng góp to lớn của ông cho nền công nghiệp hàng không cũng như Không quân Nga.
Như vậy, sau Su-27, nay đến lượt các phi công tiêm kích hiện đại Su-30MK2 của Việt Nam lại được đào tạo nâng cao bởi Sergei Bordan, một trong những phi công xuất sắc nhất Liên Bang Nga hiện nay.
Các bạn đều biết, phi công thử nghiệm luôn là những người giỏi nhất, họ thường xuyên đẩy chiếc máy bay của mình tới giới hạn tối đa nhằm kiểm tra những tính năng của nó, ngõ hầu để các nhà thiết kế chỉnh sửa, hoàn thiện trước khi đưa vào sản xuất loạt.
Phi công thử nghiệm Sergei Bordan thực hiện các động tác thao diễn khó trên máy bay thàng hình thế hệ 5 T-50 Pak-FA.
Sergei Bordan cùng những phi công xuất sắc nhất của Tập đoàn Sukhoi đã sang Việt Nam theo Chương trình đào tạo đã được thống nhất với Quân chủng PK-KQ.
Như vậy đủ để thấy, phía bạn đã rất coi trọng và tạo điều kiện tốt nhất để nâng cao trình độ cho phi công Su-30MK2 của Việt Nam.
Được trực tiếp chứng kiến những bài bay mà người thầy Nga đang truyền thụ cho những phi công Việt Nam mới thấy hết tài năng của họ.
![Phi công thử nghiệm số 1 Nga bay trong đội hình Su-30MK2 Việt Nam - Ảnh 6. Phi công thử nghiệm số 1 Nga bay trong đội hình Su-30MK2 Việt Nam - Ảnh 6.](https://sohanews.sohacdn.com/k:thumb_w/640/2015/12401895-1193017530713591-5492945749236256048-o-1-1451446884125/phi-cong-thu-nghiem-so-1-nga-bay-trong-doi-hinh-su30mk2-viet-nam.jpg)
Hạ cánh biên đội là một nội dung rất khó mà phi công Su-30MK2 Việt Nam đã tiếp thu xuất sắc từ những truyền thụ của những người thầy Nga.
Tất nhiên, Sergei Bordan không chỉ tham gia huấn luyện cho phi công Việt Nam mà còn đào tạo phi công cho một số nước khác cũng mua những dòng máy bay tiêm kích hiện đại của Sukhoi.
Nhưng thật tự hào khi chính ông chia sẻ: "Phi công Việt Nam là những người sáng tạo nhất mà tôi được làm việc cùng".
Vậy đấy, ông không dùng từ "huấn luyện" hay "đào tạo" mà là "làm việc cùng", thế mới thấy ông đánh gia cao phi công Việt Nam đến như thế nào và dường như khái niệm "thầy - trò" đã bị xóa nhòa, thay vào đó là những đồng nghiệp với tình bạn lớn.
![Phi công thử nghiệm số 1 Nga bay trong đội hình Su-30MK2 Việt Nam - Ảnh 7. Phi công thử nghiệm số 1 Nga bay trong đội hình Su-30MK2 Việt Nam - Ảnh 7.](https://sohanews.sohacdn.com/k:thumb_w/640/2015/102169397-1451445695133/phi-cong-thu-nghiem-so-1-nga-bay-trong-doi-hinh-su30mk2-viet-nam.jpg)
Phi công thử nghiệm Sergei Bordan giới thiệu máy bay tiêm kích tàng hình thế hệ 5 Pak-FA với Thủ tướng Nga V. Putin năm 2010 (sau này là Tổng thống lần 2). Ảnh: GettyImages.
Chúng ta hoàn toàn có thể tin tưởng, với những kinh nghiệm đã được truyền thụ bởi những phi công Nga xuất sắc nhất, trong đó có Sergei Bordan, các phi công Su-30MK2 Việt Nam sẽ là những "hạt giống đỏ", là nòng cốt đào tạo các thế hệ phi công tiếp theo.
Xin được cảm ơn những người bạn Nga hết sức trân quý đã đem hết nhiệt huyết và những kinh nghiệm bay phong phú của mình truyền lại cho phi công Việt Nam, giúp họ nhanh chóng làm chủ và khai thác hết tính năng của vũ khí, trang bị hiện đại.
Xin chúc những phi công Su-30MK2 Việt Nam phát huy tối đa những kiến thức được truyền thụ, luôn bay tốt, bay an toàn, đưa Quân chủng PK-KQ tiến thẳng lên hiện đại, góp phần bảo vệ vững chắc vùng trời, vùng biển thiêng liêng của Tổ quốc.