Trong khi phần còn lại của thế giới đang vận hành theo lịch Gregory với 12 tháng, có một quốc gia Đông Phi vẫn kiên trì đi theo một nhịp thời gian hoàn toàn khác biệt. Ethiopia không chỉ khiến du khách ngỡ ngàng vì đón năm mới vào tháng 9 mà còn bởi sự hiện diện của tháng thứ 13 trong lịch trình hàng năm. Đây không phải là một phép tính sai lầm hay một câu chuyện viễn tưởng, mà là di sản văn hóa và tôn giáo được gìn giữ qua hàng nghìn năm tại vùng đất này.
Cơ cấu lịch của Ethiopia dựa trên hệ thống lịch Coptic cổ xưa, nơi một năm được chia thành 12 tháng, mỗi tháng có đúng 30 ngày. Để bù đắp cho sự thiếu hụt so với chu kỳ quay của Trái đất quanh Mặt trời, họ thêm vào một tháng thứ 13 có tên gọi là Pagumē. Tháng đặc biệt này chỉ kéo dài 5 hoặc 6 ngày vào năm nhuận, đóng vai trò như một khoảng thời gian chuyển giao linh thiêng trước khi bước sang năm mới. Chính sự khác biệt trong cách tính toán này đã khiến Ethiopia luôn chạy chậm hơn lịch quốc tế khoảng 7 đến 8 năm.
Người Ethiopia sử dụng một cuốn lịch khác so với thế giới
Tổng cục Du lịch Ethiopia từng tận dụng triệt để đặc điểm độc đáo này với khẩu hiệu nổi tiếng "Land of 13 Months of Sunshine" (Vùng đất của 13 tháng nắng ấm). Thay vì là một con số khô khan trên giấy tờ, tháng thứ 13 hiện diện trong đời sống như một mùa lễ hội, nơi người dân thực hiện các nghi thức tôn giáo và chuẩn bị cho những khởi đầu mới. Đối với du khách, đây là trải nghiệm về một chiều không gian khác, nơi thời gian dường như trôi chậm lại và các quy luật thông thường của thế giới hiện đại bị phá vỡ.
Đôi khi tháng Pagumē ngắn ngủi còn được coi là khoảng thời gian "không thuộc về năm nào", nơi người dân Ethiopia tin rằng những lời cầu nguyện sẽ trở nên linh ứng hơn bao giờ hết. Đây là lúc các dòng sông và thác nước tại vùng cao nguyên này trở thành điểm đến của hàng nghìn người tìm đến để thực hiện nghi thức tắm tẩy trần.
Sự tồn tại của tháng thứ 13 tại Ethiopia mang lại một góc nhìn thú vị về cách con người định nghĩa thời gian. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu đang tạo ra những mùa thứ 5 kỳ lạ trên toàn cầu, hệ lịch của quốc gia này nhắc nhở chúng ta rằng thời gian không chỉ là những con số vô tri mà còn gắn liền với nhịp thở của tự nhiên và bản sắc dân tộc. Việc duy trì 13 tháng trong năm đã giúp Ethiopia bảo tồn được một phần linh hồn của mình giữa dòng chảy toàn cầu hóa đầy biến động.
Thành phố Addis Ababa, Ethiopia
Việc khai thác câu chuyện về lịch Ethiopia cũng mở ra những thảo luận về kinh tế và du lịch bền vững. Với tiềm năng thu hút hàng triệu USD từ nguồn thu ngoại tệ mỗi năm, ngành công nghiệp không khói của quốc gia này đang dựa vào chính sự khác biệt văn hóa để tạo nên vị thế riêng. Tháng thứ 13 không chỉ là một khái niệm thời gian, mà còn là một tài sản quý báu minh chứng cho sức sống bền bỉ của những giá trị cổ xưa trong lòng thế giới đương đại.
Tuy nhiên, sự tồn tại của tháng thứ 13 không chỉ đơn thuần là một nét đặc sắc về văn hóa mà còn đặt ra những thách thức thú vị trong kỷ nguyên số hóa. Việc đồng bộ hóa các giao dịch tài chính hay lịch trình hàng không quốc tế đòi hỏi các hệ thống quản lý tại Ethiopia phải vận hành song song hai hệ lịch khác nhau để tránh sai sót. Điều này đôi khi tạo ra những tình huống hy hữu khi một hợp đồng kinh tế trị giá hàng triệu USD có thể có hai ngày ký kết khác biệt tùy thuộc vào việc bạn đang nhìn vào cuốn lịch nào.
Nguồn: BBC
