F-35 lẽ ra phải thống trị bầu trời

Mai Phương
|

Chương trình F-35 vẫn đang gặp phải nhiều vấn đề như lỗi kỹ thuật, chi phí tăng vọt và những câu hỏi về giá trị chiến đấu của nó.

 - Ảnh 1.

Tiêm kích F-35A thử nghiệm khả năng mang vũ khí hạt nhân.

Thua kém F-16

Theo RT, chiến đấu cơ thế hệ năm F-35 đã thu hút sự chú ý vì nhiều lý do: Việc triển khai trong cuộc xung đột với Iran, việc giao hàng cho các quốc gia tham gia chương trình F-35, các loại tên lửa mới được thiết kế cho máy bay này, và chi phí vận hành khổng lồ.

Mặc dù sản lượng F-35 đã vượt quá 1.000 chiếc, nhưng vẫn còn những nghi ngờ về hiệu quả tổng thể của chúng.

Hãy cùng xem xét kỹ hơn.

Vào tháng 6/2015, một báo cáo của một phi công thử nghiệm người Mỹ đã xuất hiện trực tuyến với tiêu đề "Các thao tác tác chiến ở góc tấn công cao của F-35A".

Báo cáo tiết lộ F-35 thế hệ mới nhất đã bị máy bay F-16D thế hệ thứ tư vượt trội hơn trong một cuộc không chiến giả định. Mặc dù F-35 được quảng cáo là có những ưu điểm vượt trội, nhưng nó vẫn gặp khó khăn trong việc bám đuổi F-16D và tụt hậu về khả năng cơ động và tốc độ nghiêng.

Điều mà giới truyền thông bỏ qua là cuộc thử nghiệm liên quan đến một nguyên mẫu thử nghiệm của F-35, vốn thiếu phần mềm tác chiến hoạt động. Thêm vào đó, nguyên mẫu này bị giới hạn ở mức quá tải 5,5G so với khả năng chịu được lên đến 9G của F-16.

Sau khi F-35 nhận được bản cập nhật phần mềm đầy đủ (bắt đầu từ Block 3F), các phiên bản nâng cấp được cho là đã vượt trội hơn hẳn F-16 và các máy bay thế hệ thứ tư khác.

Do đó, ưu điểm chính của F-35 là khả năng tàng hình. Đối với Mỹ, tàng hình là đặc điểm then chốt của máy bay thế hệ thứ năm. Điều này đề cập đến tiết diện phản xạ radar thấp đạt được thông qua thiết kế của máy bay và các lớp phủ chuyên dụng giúp làm giảm sự phản xạ sóng radar.

Ưu điểm lớn thứ hai của F-35 là khả năng tác chiến dựa trên mạng lưới, sử dụng các hệ thống thông tin cho phép không chỉ chia sẻ dữ liệu mà còn điều khiển các máy bay khác và quản lý máy bay không người lái.

Một máy bay tàng hình có thể phát hiện đối phương trực tiếp hoặc thông qua các máy bay đồng đội và có khả năng điều phối các cuộc tấn công độc lập hoặc bằng cách phối hợp các cuộc tấn công với các máy bay và máy bay không người lái khác. Về mặt kỹ thuật, F-35 đã được trang bị cho các hoạt động như vậy.

Không bay được tốc độ siêu âm

Mặc dù F-35 về mặt hình thức đáp ứng các tiêu chí này, nhưng các biến thể F-35B và F-35C bị hạn chế bay trên Mach 1,2 trong thời gian dài do nguy cơ hư hỏng do nhiệt đối với lớp phủ tàng hình và các bề mặt đuôi.

Làm sao một máy bay phản lực siêu âm lại không thể bay ở tốc độ siêu âm? Hơn nữa, F-35A dường như gặp khó khăn trong việc duy trì tốc độ bay siêu âm. Những lo ngại này càng trầm trọng hơn bởi các báo cáo trên phương tiện truyền thông về động cơ P&W F135.

Theo báo cáo, động cơ này gặp phải các vấn đề như mòn cánh tuabin, quá nhiệt và thiếu linh kiện để sửa chữa kịp thời.

Thêm vào đó, chi phí vận hành của F-35 cực kỳ cao. Tổng chi phí phát triển và vòng đời của F-35 đã tăng vọt lên gần 2.000 tỷ USD và vẫn tiếp tục tăng, khiến nó trở thành hệ thống vũ khí đắt nhất trong lịch sử.

Tuy nhiên, đối với bên sử dụng cuối cùng, chi phí bay mỗi giờ mới là điều thực sự quan trọng. Vận hành một chiếc F-35 tốn từ 35.000 đến 42.000 USD mỗi giờ, trong khi F-16 tiêu chuẩn hoạt động với chi phí khoảng 22.000 USD mỗi giờ.

Một điểm yếu khác của F-35 so với các đối thủ, bao gồm cả Su-57 của Nga và có thể cả những máy bay khác, là khả năng cơ động. Tất nhiên, nếu máy bay chiến đấu tàng hình này có thể tấn công mục tiêu mà không bị phát hiện. Nó có thể sẽ không bao giờ phải tham gia không chiến.

Nhưng nếu xảy ra cận chiến, F-35 sẽ gặp bất lợi đáng kể trước các máy bay thế hệ thứ năm và thậm chí cả thế hệ thứ tư có khả năng cơ động cao.

Tuy nhiên, còn có những hệ lụy sâu xa hơn liên quan đến sự phụ thuộc vào phần mềm và chi phí cao của máy bay. Phần mềm dành cho F-35 có thể được coi là phức tạp nhất trong vũ khí hiện đại, bao gồm hơn 24 triệu dòng mã.

Đặc biệt, hiện còn hơn 800 lỗi chưa được giải quyết được các kiểm toán viên của Lầu Năm Góc xác định.

Xét đến việc F-35 rõ ràng có những vấn đề riêng, điều này dẫn đến một câu hỏi quan trọng khác, đó là: Tại sao nó lại được sản xuất với số lượng lớn như vậy?

Hiện nay, F-35 là máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm duy nhất ở thế giới phương Tây, với hơn 1.300 chiếc đã được chế tạo và kế hoạch sản xuất thêm 2.000 chiếc nữa.

Trong thập kỷ tới, hơn 20 quốc gia sẽ đưa loại máy bay này vào kho vũ khí của mình. Vậy điều gì đứng sau xu hướng toàn cầu này? Câu trả lời dường như không nằm ở khả năng hay những tiến bộ công nghệ của máy bay, mà hoàn toàn nằm ở lĩnh vực chính trị.

F-35 không chỉ là một máy bay chiến đấu, nó là biểu tượng của sự liên kết chặt chẽ với Mỹ. Các quốc gia mua F-35 được hưởng một số đặc quyền từ Mỹ.

Ví dụ, Israel được toàn quyền tiến hành các hoạt động chiến đấu và tiếp cận không hạn chế với kho vũ khí của Mỹ.

Còn đối với Đức, có thể họ mua F-35 vì hiện tại đây là loại máy bay duy nhất trên thị trường được chứng nhận mang vũ khí hạt nhân của Mỹ trong khuôn khổ chương trình chia sẻ hạt nhân của NATO.

Một số quốc gia - có thể là Hàn Quốc, Nhật Bản và Thổ Nhĩ Kỳ đang trông cậy vào khả năng tác chiến mạng lưới và nhiều loại vũ khí của F-35 trong khi vẫn phát triển các lựa chọn thay thế khả thi cho F-35.

Đường dây nóng: 0943 113 999

Soha
Báo lỗi cho Soha

*Vui lòng nhập đủ thông tin email hoặc số điện thoại