Xuất hiện tình trạng đưa tiền thì hồ sơ giải quyết nhanh
Ngày 7/1, đại diện Viện Kiểm sát hỏi cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm Nguyễn Thanh Phong , liên quan đến cáo buộc chỉ đạo, đồng ý với cấp dưới về thỏa thuận nhận “cơ chế” từ doanh nghiệp.
Trả lời các câu hỏi, ông Phong cho hay, giữ cương vị Cục trưởng từ tháng 1/2015 nhưng vẫn phân công cấp dưới ký hồ sơ tiếp nhận công bố sản phẩm.
Theo ông Phong, sau khi Nghị định 15/2018 có hiệu lực, ông tiếp tục cho cấp dưới ký, sau này ông mới trực tiếp ký hồ sơ. Thấy có nhiều điểm mới, ông yêu cầu các lãnh đạo Cục phải công khai số điện thoại để tổ chức, cá nhân gặp khó khăn khi nộp hồ sơ thì liên hệ phản ánh.
Thời gian đầu áp dụng Nghị định 15, thủ tục hành chính chưa gặp nhiều vướng mắc nhưng từ khoảng tháng 5 đến đầu tháng 6/2018 hồ sơ ngày càng tồn đọng, thậm chí “căng thẳng”.
Ông Phong phân trần, do áp lực đặt nặng lên bị cáo vì để chậm giải quyết hồ sơ. Lãnh đạo Bộ Y tế yêu cầu dù trả chậm hồ sơ một ngày cũng phải kèm theo thư xin lỗi doanh nghiệp. Lúc đó ông thấy lo sợ nhiều hơn là lo lắng nên hỏi cấp dưới mới biết người thì vẫn vậy mà quy định trong Nghị định yêu cầu thời gian giải quyết phải rút ngắn.
Cựu cục trưởng khai luôn ý thức trong việc giải quyết thủ tục hành chính để giảm áp lực cho toàn đơn vị.
Ông cho rằng, ban đầu "chưa có chuyện tiền nong" cho mỗi hồ sơ, về sau mới xuất hiện tình trạng đưa tiền vì hồ sơ được giải quyết rất nhanh.
Ông Phong nhớ lại năm 2023, Thanh tra Chính phủ về thanh tra còn kết luận Cục An toàn thực phẩm có số hồ sơ, thủ tục hành chính tồn đọng ít nhất.
Một luật sư tham gia xét hỏi, đề nghị ông Phong trả lời “tại sao số tiền các phòng đưa cho cục trưởng lại khác nhau như vậy?" Ông Phong trả lời rằng không áp đặt phòng phải đưa bao nhiêu tiền, không có quy luật nhất định. Nếu áp đặt, ông đã bắt các đơn vị phải đưa số tiền bằng nhau. Các phòng đưa lên bao nhiêu tiền thì nhận bằng đấy.
Ông khai không có việc vì tiền mà chấp nhận hồ sơ sai lệch. Cuối mỗi năm ông còn yêu cầu các phòng rút hồ sơ đã ký lên hậu kiểm nhưng đều không phát hiện sai sót.
Hội đồng xét xử hỏi “cả thời gian dài, đã bao giờ bị cáo đặt ra câu hỏi một ngày nào sẽ bị phát hiện ra sai phạm để dẫn đến ngày hôm nay không?" Ông Phong cho hay, lúc đầu chưa nhận thức được đầy đủ về pháp luật, chỉ nghĩ không câu kết và làm sai cho doanh nghiệp nên không suy nghĩ gì nhiều.
"Thế bị cáo có phải đưa tiền cảm ơn cho lãnh đạo Bộ Y tế, Bộ trưởng và các thứ trưởng không?", Chủ tọa hỏi thêm. Ông Phong nói không đưa cho ai, chỉ báo cáo nội dung về những hoạt động chuyên môn còn thu tiền thì không báo cáo.
Cựu Cục trưởng Nguyễn Thanh Phong.
Ông Nguyễn Thanh Phong thống nhất chủ trương nhận tiền
Trả lời xét hỏi một ngày trước, cựu Cục trưởng Phong bao biện rằng "cứ nghĩ hối lộ là hồ sơ đúng nhưng anh vẫn ép đưa tiền. Còn hướng dẫn người ta thì không phải là hối lộ". Ông không được cấp dưới báo cáo về mức thu mà bảo các “anh muốn làm thế nào thì tùy nhưng hồ sơ phải thật chuẩn, không quan tâm bao nhiêu tiền, không được gây khó khăn”.
Viện Kiểm sát cáo buộc, trên cương vị là Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm Bộ Y tế, tháng 9/2018, Nguyễn Thanh Phong chủ trì cuộc họp cấp ủy, lãnh đạo Cục và thống nhất giao cho Trung tâm Ứng dụng và Đào tạo An toàn thực phẩm và Phòng Quản lý Tiêu chuẩn và Kiểm nghiệm thực hiện nhiệm vụ của Phòng Quản lý sản phẩm thực phẩm trong việc thẩm xét hồ sơ đăng ký bản công bố sản phẩm.
Sau cuộc họp trên và sau khi trao đổi với lãnh đạo các đơn vị, Nguyễn Thanh Phong thống nhất chủ trương cho các chuyên viên nhận tiền, ngoài lệ phí quy định trong quá trình thẩm xét đăng ký hồ sơ công bố sản phẩm. Mức tiền từ 5 triệu đồng đến 10 triệu đồng/bộ hồ sơ và trung bình 7 triệu đồng/hồ sơ.
Bên cạnh đó, bị cáo Nguyễn Thanh Phong đồng ý chủ trương cho chuyên viên nhận tiền để giúp đỡ người nộp hồ sơ, song kèm theo đó là cơ chế ăn chia rõ ràng. Cục trưởng nhận từ 2,5 đến 3 triệu đồng một bộ hồ sơ; còn lại chia theo các cấp, từ lãnh đạo phòng đến chuyên viên thụ lý.
Cơ quan tố tụng cho rằng lợi dụng quyền hạn, bị cáo Nguyễn Thanh Phong, cùng cấp dưới đã nhận hối lộ của 21 bị cáo là cá nhân, doanh nghiệp. Trong đó tổng tiền nhận hối lộ trong hoạt động cấp giấy tiếp nhận là 93,7 tỷ đồng, cấp giấy xác nhận quảng cáo là 12,7 tỷ đồng và cấp GMP là 1 tỷ đồng.
Cáo trạng xác định, cùng vai trò chỉ đạo, bị cáo Nguyễn Thanh Phong nhận hối lộ 43,9 tỷ đồng.