Tên lửa của ULA được phóng ngày 15/11. (Ảnh: Getty)
Đây là thất bại đầu tiên trong nhiệm vụ phóng của công ty.
Tên lửa gặp sự cố khoảng 10 phút sau khi cất cánh từ Trạm Lực lượng Không gian Cape Canaveral ở Florida ngày 15/11. Nguyên nhân vụ việc chưa được xác định.
Đây là một đòn giáng mạnh vào nỗ lực phát triển mẫu tên lửa chủ lực mới của công ty có lịch sử hoạt động 2 thập kỷ này, trong bối cảnh ULA đang nỗ lực triển khai kế hoạch phóng thường xuyên, nhằm phục vụ mạng vệ tinh internet đang phát triển nhanh chóng của Amazon.
“Dựa trên dữ liệu nhận được từ Giám đốc phụ trách phóng, chúng tôi xác nhận tên lửa Vulcan được phóng từ Tổ hợp Phóng Không gian số 41 đã gặp sự cố bất thường ở phút thứ 10 của chuyến bay và không thể đưa sứ mệnh của Amazon vào quỹ đạo”, ULA cho biết trong thông cáo.
“Mỗi chuyến bay đều tạo ra dữ liệu và mỗi chuyến bay đều mang lại cho chúng tôi những bài học kinh nghiệm. Vì sự cố vừa mới xảy ra nên hiện chúng tôi chưa có dữ liệu cụ thể để xác định điều gì đã xảy ra hôm nay”, thông cáo cho biết thêm.
Đây là chuyến bay thứ 5 của Vulcan kể từ lần phóng đầu tiên vào năm 2024, đồng thời là chuyến bay đầu tiên sau 9 tháng gián đoạn.
Khoảng thời gian tạm dừng phóng kéo dài do hãng phải thực hiện các cuộc điều tra kỹ thuật liên quan đến tên lửa đẩy nhiên liệu rắn phụ trợ và động cơ BE-4 ở tầng lõi. Các động cơ BE-4 do công ty hàng không vũ trụ Blue Origin của tỷ phú Jeff Bezos - nhà sáng lập Amazon, cung cấp.
Các tên lửa đẩy phụ trợ đang được kiểm tra kỹ lưỡng sau những vấn đề nảy sinh trong 2 chuyến bay gần nhất của Vulcan, trong đó có một nhiệm vụ hồi tháng 2 phục vụ Lực lượng Không gian Mỹ.
Cả 2 chuyến bay đều đưa thành công tải trọng lên quỹ đạo. Tuy nhiên, Lầu Năm Góc vẫn chưa phê duyệt cho Vulcan tiếp tục thực hiện các nhiệm vụ mang các thiết bị liên quan đến an ninh quốc gia, do còn chờ đánh giá hiệu suất của tên lửa trong nhiệm vụ phóng vệ tinh Amazon ngày 15/11.
Tên lửa New Glenn của Blue Origin, sử dụng động cơ BE-4, từng gặp sự cố nổ ngay tại bệ phóng hồi tháng 5. Cuộc điều tra sau đó xác định động cơ là nguyên nhân gây ra sự cố. Điều này khiến Blue Origin phải điều chỉnh các động cơ đã bàn giao cho ULA để sử dụng trên tên lửa Vulcan.
Hiện chưa rõ liệu các động cơ BE-4 có đóng vai trò nào trong thất bại của nhiệm vụ vừa qua. Sự cố có vẻ xảy ra sau khi tầng thứ 2 của tên lửa Vulcan – bộ phận mang các vệ tinh Amazon – tách khỏi tầng thứ nhất, vốn được vận hành bằng các động cơ BE-4.
Thất bại này tiếp tục giáng thêm một đòn vào Amazon, trong cuộc chạy đua triển khai vệ tinh thông qua các nhà cung cấp dịch vụ phóng bên thứ 3. Nhiều đơn vị đã phải tạm dừng hoạt động hoặc gặp sự cố trong các nhiệm vụ phóng. Vụ nổ tên lửa New Glenn hồi tháng 5 cũng xảy ra chỉ vài ngày trước thời điểm tên lửa dự kiến đưa các vệ tinh Amazon Leo lên quỹ đạo.
Những thất bại liên tiếp của các tên lửa phóng cản trở tham vọng của Amazon trong nỗ lực cạnh tranh với mạng internet vệ tinh Starlink khổng lồ của SpaceX. Hiện Starlink đã có hơn 11.000 vệ tinh và hàng triệu khách hàng trên toàn thế giới.
Kể từ năm 2025, Amazon đã triển khai được 398 vệ tinh Leo qua 14 lần phóng, tương đương khoảng 12% mục tiêu mà công ty đề ra. Amazon từng kỳ vọng bắt đầu cung cấp dịch vụ internet giai đoạn đầu ngay trong năm nay.