Thêm SOHA trên Google
Từ Tây Âu đến Indonesia, các quốc gia đã phải chống chọi với cháy rừng dữ dội suốt từ đầu năm 2026 sau hàng loạt đợt nắng nóng kỷ lục do biến đổi khí hậu và hiện tượng El Niño.
Trái Đất đang trên đà trải qua năm nóng nhất trong lịch sử quan trắc dưới tác động kép của hiện tượng nóng lên toàn cầu và El Niño, các nhà khoa học dự báo với BBC News.
Cảnh báo này xuất hiện ngay thời điểm các nhà lãnh đạo và giới đàm phán trên thế giới tập trung tại Thổ Nhĩ Kỳ vào thứ Hai (9/11) để khai mạc COP31 — thượng đỉnh khí hậu mới nhất của Liên Hợp Quốc.
Berkeley Earth, tổ chức nghiên cứu độc lập tại Mỹ đứng sau dự báo này, cho biết dù năm nay vẫn còn 2 tháng nhưng họ tự tin tới 95% rằng 2026 sẽ vượt qua kỷ lục trước đó được thiết lập vào năm 2024.
Tác động từ sức nóng gia tăng trong những tháng gần đây, tiêu biểu là các vụ cháy rừng trên diện rộng khắp châu Âu hay vụ sạt lở băng bất ngờ tại Nepal làm hơn 1.000 người thiệt mạng.
Người dân gần cầu Brooklyn quan sát khói từ các vụ cháy rừng ở Canada gây ra tình trạng mờ mịt ở thành phố New York vào ngày 16 tháng 7 năm 2026. Các vụ cháy rừng ngoài tầm kiểm soát ở Ontario, Canada, đã buộc người dân phải sơ tán và tạo ra khói độc hại lan sang Mỹ, khiến hàng triệu người phải hít thở không khí ô nhiễm. Ảnh: AFP
"Chúng ta đang trải qua một chuỗi các năm nóng kỷ lục," Tiến sĩ Robert Rohde từ Berkeley Earth phát biểu. "Đó chính là những gì diễn ra khi Trái Đất tiếp tục ấm lên... sập băng đá, những đợt nắng nóng kỷ lục và hạn hán."
Vào thứ Sáu (6/11), Cơ quan Thay đổi Khí hậu Copernicus của EU xác nhận tháng 10 vừa qua là tháng 10 nóng nhất lịch sử.
Tuy nhiên, Tiến sĩ Rohde cảnh báo đây mới chỉ là khởi đầu. "Vẫn còn tiềm ẩn nhiều biến đổi lớn và dữ dội hơn rất nhiều ở phía trước," ông nói.
Nguyên nhân chính dẫn đến nhiệt độ toàn cầu tăng vọt là do nồng độ khí CO2 trong khí quyển ngày càng cao, xuất phát chủ yếu từ việc đốt nhiên liệu hóa thạch.
Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) thuộc Liên Hợp Quốc cũng công bố báo cáo riêng vào thứ Hai. Dù đưa ra nhận định thận trọng hơn Berkeley, WMO vẫn dự báo 2026 sẽ nằm trong nhóm 4 năm nóng nhất lịch sử.
Tổ chức này đánh giá năm 2027 cũng sẽ không có dấu hiệu hạ nhiệt, khi một đợt El Niño mạnh bất thường tiếp tục kéo dài sang năm tới và đẩy nhiệt độ lên cao hơn nữa.
Tổng thư ký WMO Celeste Saulo nhận định tình hình này "đã mang lại một ý nghĩa hoàn toàn mới cho cụm từ 'vượt mọi kỷ lục'".
Những phát hiện trên đặt ra bài toán đầy thách thức cho các nhà đàm phán đang có mặt tại thành phố biển Antalya của Thổ Nhĩ Kỳ để tham dự COP31.
Tại các kỳ hội nghị trước, trọng tâm tập trung vào việc giảm phát thải — giải quyết tận gốc nguyên nhân gây biến đổi khí hậu. Tuy nhiên hiện tại, ngày càng nhiều quốc gia phải đối mặt với thực tế là vừa phải cắt giảm khí thải, vừa phải tìm cách thích ứng với các hiện tượng thời tiết khắc nghiệt mới khi hành tinh tiếp tục nóng lên.
"Không một kỳ COP nào là gậy phép vạn năng. Không một hội nghị nào có thể khỏa lấp khoảng cách giữa lý thuyết khoa học và thực tế," Simon Stiell, Trưởng bộ phận Khí hậu của Liên Hợp Quốc, dự kiến sẽ phát biểu trước các chính phủ trong sáng khai mạc.
Dù vậy, ông khẳng định: "Sự cấp bách của thời điểm này phải là động lực thúc đẩy chúng ta tiến lên. Hiện tượng nóng lên toàn cầu đang khiến Trái Đất phải trả giá đắt."
Nguồn: BBC
