Lần đầu ra mắt trước đại diện 60 nước: Ông Putin gặp loạt tùy viên quân sự, công bố vũ khí "phá kế hoạch NATO"

Tổng thống Nga Vladimir Putin vừa trực tiếp tới thao trường Chebarkulsky ở tỉnh Chelyabinsk, theo dõi giai đoạn chính của cuộc tập trận chiến lược Trung tâm-2026 và gặp các tùy viên quân sự nước ngoài.

Cuộc gặp này không diễn ra một cách ngẫu nhiên.

Ngay trước sự chứng kiến của đại diện quân sự nhiều nước, Moscow đưa ra hàng loạt phương tiện tác chiến mới, từ hệ thống laser chống UAV, tên lửa dẫn đường, xe tăng không người lái cho tới hàng trăm UAV và hàng chục tổ hợp robot mặt đất.

Một số chuyên gia Nga đặc biệt chú ý tới những hệ thống được thiết kế nhằm giải quyết vấn đề lớn nhất của chiến trường hiện nay: UAV FPV, đạn tuần kích và các loại vũ khí chống tăng đang khiến những đội hình thiết giáp truyền thống trở nên dễ tổn thương.

Ông Putin gặp hàng loạt tùy viên quân sự

Ông Putin tới thao trường Chebarkulsky trong khuôn khổ cuộc tập trận Trung tâm-2026, diễn ra đồng thời với cuộc tập trận Tương tác-2026 của Tổ chức Hiệp ước An ninh Tập thể (CSTO).

Theo số liệu được công bố, hơn 47.000 quân nhân tham gia Trung tâm-2026 tại 11 thao trường và khu vực biển Caspi. Riêng tại Chebarkulsky có khoảng 6.000 quân nhân Nga và các nước khác trực tiếp tham gia hoạt động thực địa.

Bộ trưởng Quốc phòng Nga Andrei Belousov cho biết đại diện của gần 60 quốc gia tham gia các hoạt động liên quan tới cuộc tập trận. Bảy nước gửi lực lượng quân sự, Cộng hòa Dân chủ Congo cử một nhóm tác chiến và 51 quốc gia cử quan sát viên.

Chính trong bối cảnh này, ông Putin gặp các tùy viên quân sự nước ngoài.

“Các bạn thân mến, rất vui được gặp các bạn. Tôi tin rằng cuộc gặp và công việc chung của các bạn là hữu ích. Tôi hy vọng nó cũng thú vị”, Tổng thống Nga phát biểu.

Ông Putin nhấn mạnh rằng việc quân nhân các nước tiếp xúc và làm việc cùng nhau có thể góp phần củng cố lòng tin không chỉ giữa những người tham gia mà còn giữa các quốc gia mà họ đại diện.

Nhưng điều thu hút chú ý không chỉ là cuộc gặp.

Ngay bên cạnh các đoàn nước ngoài là một màn trình diễn quy mô lớn về cách quân đội Nga đang thay đổi sau nhiều năm chiến sự tại Ukraine.

Tại Chebarkulsky, khoảng 700 phương tiện kỹ thuật, hơn 600 UAV thuộc nhiều loại và trên 60 hệ thống robot được huy động. Nga đồng thời đưa các phương tiện mới vào một kịch bản tác chiến thống nhất, thay vì chỉ đặt chúng trên khu trưng bày.

Ông Putin nói ngắn gọn về yêu cầu của cuộc diễn tập:

“Các binh sĩ tham gia tập trận đang thực hành sử dụng vũ khí và trang thiết bị mới, đồng thời mọi nhiệm vụ đều được giải quyết có tính đến kinh nghiệm của chiến dịch quân sự đặc biệt.”

Điểm này tạo nên khác biệt lớn của Trung tâm-2026.

Các phương tiện không chỉ gồm xe tăng và pháo binh truyền thống, mà xuất hiện với mật độ cao UAV, robot mặt đất, hệ thống chống UAV, phương tiện tác chiến điện tử và vũ khí chính xác.

Laser Zarya và “Sản phẩm 347” lần đầu xuất hiện

Một trong những hệ thống thu hút sự chú ý lớn nhất là tổ hợp laser Zarya.

Bộ Quốc phòng Nga xác nhận Zarya đã tiêu diệt UAV hạng trung và hạng nặng ở khoảng cách tới 6 km trong cuộc tập trận.

Cùng với Zarya, quân đội Nga sử dụng các tổ hợp pháo phòng không Tsitadel, ZAK-57-MSK, S-60M và hệ thống súng máy phòng không Anklav để đối phó UAV. Robot phòng không Kalitka-KA cũng tham gia đánh chặn mục tiêu trên không ở cự ly gần.

Việc đưa laser vào mạng lưới chống UAV có ý nghĩa đáng chú ý trong bối cảnh số lượng máy bay không người lái trên chiến trường ngày càng lớn.

Nếu sử dụng tên lửa đắt tiền để đánh chặn hàng loạt UAV giá rẻ, bên phòng thủ dễ rơi vào thế bất lợi về chi phí. Laser hướng tới một cách tiếp cận khác: sử dụng năng lượng định hướng để tiêu diệt mục tiêu, giảm sự phụ thuộc vào cơ số tên lửa đánh chặn.

Tuy nhiên, Zarya chưa phải vũ khí mới duy nhất xuất hiện ở Chebarkulsky.

Nga còn lần đầu sử dụng tổ hợp tên lửa mặt đất mang tên “Sản phẩm 347”.

Bộ Quốc phòng Nga cho biết tổ hợp này sử dụng phiên bản cải tiến của tên lửa dẫn đường đa nhiệm hạng nhẹ, được thiết kế để tấn công chính xác cả mục tiêu cố định lẫn di động ở khoảng cách tới 20 km.

Điểm đặc biệt nằm ở giai đoạn cuối quỹ đạo: người điều khiển có thể trực tiếp dẫn tên lửa tới mục tiêu.

Trong Trung tâm-2026, “Sản phẩm 347” được sử dụng để tấn công các vị trí pháo binh của lực lượng giả định sau khi mục tiêu được phương tiện trinh sát trên không phát hiện.

Như vậy, chuỗi tác chiến được xây dựng từ trinh sát UAV, truyền dữ liệu mục tiêu tới phương tiện hỏa lực rồi dẫn tên lửa chính xác ở giai đoạn cuối.

Đây cũng là một trong những bài học nổi bật của chiến trường Ukraine: thời gian từ lúc phát hiện mục tiêu tới lúc khai hỏa ngày càng bị rút ngắn.

Xe tăng không người lái và bài toán UAV FPV

Một điểm khác trong cuộc tập trận là sự xuất hiện của xe tăng không người lái.

Quân đội Nga đưa các phương tiện loại này vào nhiệm vụ hỗ trợ hỏa lực cho lực lượng xung kích. T-14 Armata và T-90M Proryv cũng tham gia kịch bản chiến đấu, trong khi các hệ thống robot mặt đất đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ từ vận tải, công binh tới trực tiếp hỗ trợ tiến công.

Đáng chú ý là tổ hợp Shturm phát triển trên nền tảng T-72.

Shturm được thiết kế để hoạt động mà không cần kíp lái ngồi bên trong. Phương tiện được điều khiển từ xa, trang bị pháo 125 mm nòng ngắn, giáp bảo vệ tăng cường và lưỡi ủi lớn để vượt hoặc dọn chướng ngại vật.

Ý tưởng của hệ thống khá rõ: thay vì đưa kíp xe tăng trực tiếp vào những khu vực nguy hiểm nhất, phương tiện không người lái có thể đi đầu, tiếp cận công sự và cung cấp hỏa lực cho các đơn vị phía sau.

Nhưng thách thức lớn hơn đối với lực lượng thiết giáp hiện nay vẫn là UAV FPV và đạn tuần kích.

Từ khi FPV xuất hiện với số lượng lớn, xe tăng không còn chỉ phải đối mặt với tên lửa chống tăng từ phía trước hoặc hai bên. UAV có thể lao xuống nóc tháp pháo, khoang động cơ và những khu vực vốn có lớp giáp mỏng hơn.

Đây là lý do Arena-M được chú ý.

Hệ thống bảo vệ chủ động này được thiết kế để phát hiện và tiêu diệt các mối đe dọa đang bay tới xe tăng, bao gồm tên lửa chống tăng, đạn chống tăng và UAV.

Những phiên bản mới tập trung mở rộng khả năng chống các mục tiêu lao xuống từ góc lớn, trực tiếp giải quyết điểm yếu mà UAV FPV đã phơi bày trên chiến trường.

Khi Arena-M được kết hợp với lồng bảo vệ, tác chiến điện tử và các hệ thống chống UAV khác, giới phân tích Nga cho rằng xe tăng có thể lấy lại một phần khả năng cơ động đã mất trong môi trường chiến trường dày đặc UAV.

Chính từ đây xuất hiện nhận định mạnh của Alexander Semchenko rằng những hệ thống mới của Nga có thể “phá vỡ các kế hoạch phòng thủ của NATO”.

Đó là đánh giá của Semchenko, nhưng nó phản ánh vấn đề mà cuộc tập trận Trung tâm-2026 muốn thể hiện: Moscow đang tìm cách xây dựng lại cách sử dụng lực lượng thiết giáp trong một cuộc chiến mà UAV đã thay đổi gần như toàn bộ quy tắc cũ.

Thông điệp phía sau màn trình diễn

Điểm đáng chú ý của Trung tâm-2026 không nằm ở một loại vũ khí duy nhất.

Laser Zarya giải quyết bài toán đánh chặn UAV. “Sản phẩm 347” kết nối trinh sát trên không với hỏa lực chính xác. Xe tăng không người lái hướng tới giảm nguy cơ cho kíp chiến đấu. Các robot mặt đất đảm nhiệm vận tải, công binh và hỗ trợ hỏa lực. Trong khi đó, Arena-M tìm cách giúp xe tăng tồn tại trước UAV FPV và vũ khí chống tăng thế hệ mới.

Các hệ thống này được đưa vào cùng một cuộc diễn tập, trước sự chứng kiến của hàng chục đoàn quân sự nước ngoài.

Vì thế, cuộc gặp giữa ông Putin và các tùy viên quân sự không chỉ mang ý nghĩa ngoại giao.

Moscow đã lựa chọn đúng thời điểm hàng loạt đại diện quân sự nước ngoài có mặt để trình diễn một mô hình tác chiến mà Nga đang xây dựng từ kinh nghiệm trên chiến trường Ukraine.

Từ hơn 600 UAV, trên 60 hệ thống robot tới laser, xe tăng không người lái và tên lửa có người điều khiển ở giai đoạn cuối, Trung tâm-2026 cho thấy trọng tâm đã dịch chuyển rõ rệt khỏi hình ảnh những đội hình xe tăng và pháo binh truyền thống.

Ông Putin không chỉ gặp các tùy viên quân sự các nước. Những vị khách này được chứng kiến trực tiếp cách Nga muốn cho thấy quân đội của mình đang thay đổi và những loại vũ khí Moscow đặt cược cho chiến trường trong giai đoạn tiếp theo.