Các quốc gia châu Á đang nỗ lực để thu được nhiều lợi nhuận hơn từ đợt bùng nổ giá vàng gần đây. Giá vàng giao ngay tại London đã tăng lên mức kỷ lục 5.500 USD vào tháng 1 năm nay và hiện vẫn duy trì trên 4.000 USD.
Các nền kinh tế mới nổi như Lào vốn lâu nay chỉ xuất khẩu quặng giá trị thấp đang nhìn nhận rõ hơn nguồn tài nguyên dồi dào sâu trong lòng đất của mình. Sự "thức tỉnh" này có thể tạo áp lực tăng giá vàng trong trung và dài hạn.
Trong bối cảnh đó, Lào đang đẩy nhanh kế hoạch xây dựng ngành công nghiệp vàng trong nước. Theo số liệu của Hội đồng Vàng Thế giới (WGC) và Metals Focus, quốc gia Đông Nam Á này khai thác khoảng 12 tấn vàng trong năm 2025, đứng thứ 6 tại châu Á. Nhà chức trách Lào ước tính trữ lượng vàng trong nước khoảng 500 tấn - 1.000 tấn.
Tuy nhiên, một phần lớn vàng khai thác tại Lào lâu nay được xuất khẩu dưới dạng quặng, qua cả các kênh chính thức và không chính thức. Điều này đồng nghĩa phần giá trị tạo ra từ quá trình tinh luyện và hình thành sản phẩm vàng cuối cùng không được giữ lại trọn vẹn trong nền kinh tế nước này.
Lào đang tìm cách thay đổi mô hình này. Tại Lễ hội Vàng Lào 2026 diễn ra ở Viêng Chăn đầu tháng 9, Thủ tướng Lào Sonexay Siphandone nhấn mạnh: "Lào coi việc phát triển ngành công nghiệp vàng là ưu tiên hàng đầu để củng cố nền tảng kinh tế của đất nước".
Sự kiện năm nay mang chủ đề "Vàng Lào vươn ra thế giới", hướng tới nâng tiêu chuẩn ngành vàng, tăng tính minh bạch và mở rộng kết nối với thị trường quốc tế.
Một mắt xích quan trọng trong chiến lược này là việc thành lập Ngân hàng Vàng Lào (Lao Bullion Bank – LBB) năm 2024. Lào đang phát triển LBB thành trung tâm cho hệ sinh thái kim loại quý, từ mua bán vàng vật chất, tài khoản tiền gửi vàng, kiểm định đến các hoạt động liên quan đến tinh luyện.
Đáng chú ý, Lào đã bắt đầu xây dựng năng lực chế biến sâu ngay trong nước. Tháng 6/2026, Phó Thủ tướng Lào Saleumxay Kommasith đến kiểm tra Nhà máy Tinh luyện Kim loại quý Lào - Quốc tế tại Viêng Chăn. Nhà máy đặt mục tiêu hoạt động theo tiêu chuẩn của Hiệp hội Thị trường Vàng London (LBMA), qua đó nâng chất lượng sản phẩm và giá trị của nguồn khoáng sản trong nước.
Theo hãng thông tấn quốc gia Lào KPL, Phó Thủ tướng Saleumxay đánh giá dự án là bước đi quan trọng nhằm chuyển Lào từ xuất khẩu khoáng sản thô sang sản xuất các sản phẩm tinh luyện có giá trị cao hơn ngay trong nước. Chính phủ nước này cũng khẳng định ủng hộ quá trình phát triển cơ sở tinh luyện theo tiêu chuẩn quốc tế.
Lào đồng thời tìm kiếm kinh nghiệm từ những thị trường vàng phát triển. LBB đã ký biên bản ghi nhớ với Hiệp hội Thị trường Vàng Nhật Bản hồi tháng 1, hướng tới tăng hợp tác và học hỏi kinh nghiệm vận hành thị trường kim loại quý.
Với nguồn tài nguyên ước tính lên tới hàng trăm tấn, mục tiêu của Lào giờ đây không chỉ là khai thác vàng, mà còn là giữ lại nhiều hơn giá trị của mỗi lượng vàng được lấy lên từ lòng đất.
Theo Lao Bullion Bank, KPL, Reuters