Kỳ tích "vượt dãy Trường Sơn": Việt Nam chinh phục "kho báu tỷ USD" cao 200m ở xứ sở Triệu Voi

Cứ mỗi ngày trôi qua (bắt đầu từ cuối năm 2025 đến nay), từ những cánh quạt tua-bin kiêu hãnh quay ở độ cao 200 mét giữa lòng thung lũng Trung Lào, khoảng 2,5 triệu kWh điện sạch lại được khơi nguồn từ Nhà máy điện gió Savan 1 (thuộc Giai đoạn 1, quy mô 300 MW). 

Dòng năng lượng ấy vượt qua hàng trăm cây số, nối liền biên giới để hòa trực tiếp vào hệ thống điện quốc gia Việt Nam.

Khi Giai đoạn 2 hoàn tất vào quý IV/2027, Savan 1 sẽ bắt đầu hành trình cung cấp khoảng 35 tỷ kWh điện sạch và hơn 2,43 tỷ USD doanh thu trong suốt vòng đời một phần tư thế kỷ của mình (đến khoảng 2050 mới "nghỉ hưu).

Để đặt nền móng cho quy mô nguồn điện lớn đó, một đại công trường năng lượng đã nhanh chóng mọc lên giữa vùng đất lộng gió của xứ sở Triệu Voi, rồi hoàn thiện chỉ trong một thời gian rất ngắn - 16 tháng.

Nhờ những yếu tố "thiên thời - địa lợi - nhân hòa" mà dòng điện sạch của Savan 1 chỉ sau 7 tháng hoạt động thương mại đã mang về khoảng 36,5 triệu USD doanh thu, T&T Group thông tin đầu tháng 8/2026.

T&T Group đã làm điều đó như thế nào?

Tọa lạc tại vùng thung lũng lộng gió phía nam tỉnh Savannakhet (Trung Lào), Savan 1 có tổng vốn đầu tư 768 triệu USD.

Chỉ trong vòng 16 tháng - thời gian ngắn kỷ lục để hoàn thiện toàn bộ thủ tục pháp lý, hạ tầng kỹ thuật đến đường dây đấu nối riêng biệt - Savan 1 đã chính thức đi vào vận hành thương mại; trở thành một trong những dự án năng lượng tái tạo xuyên biên giới có tốc độ triển khai ấn tượng nhất khu vực Đông Nam Á.

Bắt đầu từ tháng 1/2025 ngay sau khi nhận bản hợp đồng nhượng địa từ Chính phủ Lào, T&T Group đã cấp tập triển khai thi công mặt bằng, mở đường công vụ và củng cố hạ tầng giao thông kết nối. 

Nhằm giải quyết triệt để nguy cơ nghẽn mạng lưới truyền tải, doanh nghiệp Việt quyết định tự đầu tư tuyến đường dây 220 kV riêng biệt và hoàn thành chỉ sau 6 tháng xây dựng. 

Đến những ngày cuối năm 2025, các tua-bin gió đầu tiên chính thức phát điện thương mại, đưa dòng điện vượt biên giới qua khu vực cửa khẩu Lao Bảo để hòa vào lưới điện Việt Nam. 

Bắt trọn "kho báu 200m" ở thung lũng Savannakhet lộng gió

Sự xuất hiện của Savan 1 là minh chứng thực tế cho mô hình gắn kết hạ tầng năng lượng hiệu quả giữa Việt Nam và Lào, khai thác tốt "kho báu trên cao" dồi dào gió tại thung lũng gió trứ danh Savannakhet. 

Nằm ở sườn tây dãy Trường Sơn, Savannakhet đóng vai trò như một "hành lang gió" tự nhiên. Chính nhờ vị trí đắc địa này, Savannakhet đón trọn luồng gió mùa Tây Nam từ Vịnh Bengal thổi đến.

Theo dữ liệu từ Ngân hàng dữ liệu gió toàn cầu (Global Wind Atlas), tốc độ gió trung bình năm ở độ cao 200 mét tại đây đạt trên 6,61 m/giây - một chỉ số rất lý tưởng cho phát triển điện gió thương mại trên bờ quy mô lớn; cùng mật độ công suất gió đạt 267 W/m².

Không chỉ sở hữu tốc độ cao, nguồn gió tại Savannakhet còn có tính ổn định và khả năng bổ tương mùa độc đáo nhờ chịu ảnh hưởng song song của gió mùa Tây Nam và gió mùa Đông Bắc qua các khe núi. 

Thời điểm gió Lào đạt đỉnh cũng chính là mùa khô cao điểm tại Việt Nam, giúp bổ sung nguồn điện kịp thời khi hệ thống thủy điện trong nước suy giảm. 

Thời gian sẽ tiếp tục trôi, dòng điện sạch từ nước bạn Lào cứ thế đều đặn truyền về Việt Nam, dần dần tích lũy doanh thu tỷ USD cho quốc gia từ nay đến giữa thế kỷ 21.

Đối với T&T Group, Savan 1 không chỉ là một công trình đơn lẻ mà là mắt xích chiến lược trong kế hoạch dài hạn. Dù sở hữu danh mục năng lượng với tổng công suất lũy kế gần 2.900 MW, Tập đoàn đặt mục tiêu nâng quy mô lên 25–30 GW vào năm 2035.

Tham khảo: T&T Group, Globalwindatlas