Mục tiêu chính của Mỹ

Tìm kiếm chìa khóa đến eo biển Hormuz

Báo Izvestia dẫn nguồn từ tờ Wall Street Journal, sau cuộc gặp với các cố vấn, Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày càng nghiêng về hướng leo thang hành động quân sự chống lại Iran.

Hiện chính quyền Mỹ đang cân nhắc việc tăng cường ném bom lãnh thổ Iran và tấn công các cơ sở năng lượng của nước này. Việc điều quân bộ binh chiếm giữ các đảo ở eo biển Hormuz cũng đang được xem xét như một lựa chọn.

Các cố vấn quân sự đề xuất chiếm giữ cảng dầu chính, đảo Kharg, cũng như các đảo Abu Musa, Greater Tunb và Lesser Tunb.

Những hòn đảo này có ý nghĩa quan trọng đối với Mỹ vì hai lý do: Kiểm soát nguồn cung dầu toàn cầu để gây sức ép lên Iran và vị trí chiến lược của chúng ở cửa vịnh Ba Tư.

Có tới 90% lượng dầu xuất khẩu của Iran đi qua Kharg, biến nơi đây thành nguồn thu quan trọng của đất nước, chiếm tới 40% ngân sách quốc gia.

Abu Musa, Greater Tunb và Lesser Tunb được coi là "chìa khóa của eo biển Hormuz", cho phép kiểm soát mọi hoạt động vận chuyển hàng hải trong eo biển và triển khai các hệ thống radar, phòng không và tên lửa.

Hơn nữa, việc ném bom khu phức hợp đường hầm Pickax Mountain bằng bom hạng nặng có khả năng thả xuống hầm ngầm nhằm ngăn chặn việc xây dựng một cơ sở hạt nhân hoạt động tại đó cũng đang được thảo luận.

Các cuộc không kích mở rộng nhằm vào các cơ sở năng lượng của Iran cũng đang được xem xét để đáp trả sự đổ vỡ của các thỏa thuận hòa bình gần đây và các cuộc tấn công liên tục vào các tàu buôn.

Tiền đang bị lãng phí

Mới đây, Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance đã bác bỏ ý tưởng về một chiến dịch trên bộ nhằm thay đổi Chính phủ Iran. Ông nói rằng điều đó có nghĩa là Mỹ "phải làm thay công việc đó cho người dân Iran".

Nếu không, Mỹ sẽ phải đối mặt với giai đoạn nguy hiểm nhất của cuộc xung đột và ngày càng sa lầy sâu hơn vào Trung Đông. Điều này sẽ dẫn đến giá xăng tăng cao và khiến cử tri quay lưng lại với Đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử quốc hội tháng 11.

Ngày 8/7, Mỹ và Iran nối lại các cuộc tấn công lẫn nhau, và Tổng thống Trump nói với Quốc hội rằng cuộc chiến vẫn tiếp diễn nhưng đồng thời nhấn mạnh hai nước vẫn đang đàm phán.

Hiện Mỹ đang tìm cách buộc Iran phải nhượng bộ các yêu cầu của mình, vì chi phí chiến tranh của Lầu Năm Góc có thể vượt quá 100 tỷ USD.

Rơi vào ngõ cụt

Trong khi đó, ông Trump không hài lòng với cách xử lý Chiến dịch quân sự ở Iran của Lầu Năm Góc. Theo nguồn tin của CBS News, Tổng thống Mỹ có những lo ngại về Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth.

Mặc dù nhà lãnh đạo Mỹ công khai ca ngợi người đứng đầu Lầu Năm Góc về nhiều chiến dịch khác nhau, nhưng đằng sau hậu trường, ông lại chỉ trích cách tiến hành Chiến dịch này.

Tổng thống tin rằng vì ông Hegseth, Mỹ đã bỏ lỡ cơ hội tránh một cuộc xung đột kéo dài bằng cách bác bỏ kế hoạch hạn chế chương trình hạt nhân của Iran.

Bất chấp khuyến nghị của các Tham mưu trưởng, Bộ trưởng Quốc phòng vẫn khăng khăng leo thang đối đầu với Iran. Kết quả là cuộc chiến trở nên khó khăn và kéo dài hơn so với kế hoạch ban đầu.

Đô đốc Hải quân Mỹ Brad Cooper cũng đánh giá quá cao khả năng của quân đội Mỹ trong việc đối đầu với Iran.

Gần 5 tháng đã trôi qua kể từ khi cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran bắt đầu, nhưng xung đột vẫn đang leo thang. Truyền thông Mỹ tin ông Trump đã rơi vào bế tắc và thiếu một kế hoạch hành động khả thi.

Ông đã đề nghị Iran một "thỏa thuận hào phóng", hứa hẹn hàng trăm tỷ USD đầu tư để đổi lấy việc mở cửa eo biển Hormuz và từ bỏ tham vọng hạt nhân. Tuy nhiên, Iran không hài lòng; họ muốn kiểm soát hoàn toàn eo biển này.

Giới chuyên gia lưu ý một lựa chọn dành cho ông Trump là tiếp tục các cuộc tấn công hạn chế vào các cơ sở và thiết bị quân sự của Iran.

Vấn đề là hơn 300 cuộc tấn công như vậy trong 7 đêm đã không làm thay đổi hành vi của Iran. Không có lý do gì để tin rằng đêm thứ 8 hoặc đêm thứ 80 sẽ tạo ra sự khác biệt.

Phương án thứ hai, được đề xuất bởi tờ The Economist là leo thang xung đột.

"Tuy nhiên, điều này tiềm ẩn nhiều rủi ro và không đảm bảo sẽ dẫn đến việc quay trở lại các hành động trước đây. Việc ném bom các cơ sở hạ tầng trọng yếu ở Iran sẽ gây ra các cuộc tấn công trả đũa nhằm vào các quốc gia vùng Vịnh.

Việc triển khai quân đội trên bộ gần như chắc chắn là không thể chấp nhận được đối với Mỹ", bài báo cho biết.

Lựa chọn thứ 3 của ông Trump là nhờ đến sự giúp đỡ của các đồng minh:

"Nhưng sẽ không có sự hỗ trợ đáng kể nào. Nhiệm vụ đa phương để bảo đảm an ninh eo biển chỉ tồn tại trên giấy tờ. Tổng thống Trump có thể thấy mình trở về điểm xuất phát ba tháng trước: Cả biện pháp khuyến khích lẫn trừng phạt đều không thể thuyết phục Iran mở lại eo biển", The Economist viết.

Không có gì sẽ hiệu quả

Alexander Ermakov, một nhà nghiên cứu trẻ tại Trung tâm An ninh Quốc tế thuộc Viện Kinh tế Thế giới và Quan hệ Quốc tế (IMEMO), nhận định Mỹ và Iran đã quay trở lại trạng thái trước khi đạt được thỏa thuận.

"Ông Trump từ lâu đã cố gắng đe dọa Iran bằng cách chiếm giữ các hòn đảo, bao gồm cả các cơ sở hạ tầng dầu mỏ", ông Ermakov nói.

"Nhưng điều đó cũng tiềm ẩn rủi ro cho ông ấy, vì rõ ràng nó mang theo nguy cơ tổn thất đáng kể và công chúng Mỹ, vốn đã hoài nghi, có thể sẽ không đánh giá cao những gì đang xảy ra.

Và một lần nữa, nó sẽ không xoay chuyển được cục diện chiến tranh, vì nó sẽ không làm suy yếu khả năng tiếp tục phong tỏa và kháng cự của Iran", chuyên gia này nhấn mạnh.

Nhà phân tích không hoàn toàn loại trừ khả năng Mỹ tiến hành các cuộc không kích vào các hòn đảo, nhưng không cố gắng chiếm giữ một chỗ đứng vững chắc ở đó, để tránh bị mắc kẹt dưới hỏa lực tên lửa và máy bay không người lái.

"Vì vậy, tôi cho rằng kết quả khả dĩ nhất là việc tiếp tục các cuộc không kích và gây áp lực kinh tế thông qua phong tỏa. Các cuộc không kích cũng có thể được mở rộng để nhắm vào các mục tiêu kinh tế dân sự", nguồn tin kết luận.