Tổng thống Mỹ Donald Trump rời đi trên chuyên cơ Marine One sau khi phát biểu tại Trường Cao đẳng Chiến tranh Lục quân Mỹ ở Pennsylvania ngày 15/7. (Ảnh: AP)
Những phương án đang được Mỹ xem xét gồm tăng cường không kích, điều bộ binh chiếm giữ các đảo của Iran gần eo biển Hormuz và ném bom cơ sở kiên cố tại núi Pickaxe - nơi có thể được sử dụng cho hoạt động hạt nhân bí mật.
Tối 14/7, ông Trump chủ trì cuộc họp tại Phòng Tình huống của Nhà Trắng, để bàn bạc về khả năng điều động quân đội Mỹ chiếm đảo Kharg cùng một số khu vực khác dọc eo biển Hormuz, cũng như khả năng không kích tổ hợp đường hầm trong núi Pickaxe – địa điểm liên quan đến chương trình hạt nhân của Iran mà Mỹ đến nay vẫn chưa tấn công.
Cuộc họp cũng bàn phương án mở rộng không kích sang nhiều mục tiêu khác ở Iran, bao gồm các cơ sở năng lượng.
Đây là một trong nhiều cuộc họp của ông Trump với các quan chức cấp cao trong những ngày gần đây, bao gồm Phó Tổng thống JD Vance, Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth, Ngoại trưởng Marco Rubio và Tướng Dan Caine - Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân.
Trong đợt hành động mới nhất, quân đội Mỹ cho biết đã tiến hành 2 đợt không kích Iran trong ngày 15/7, nhắm vào năng lực đe dọa tàu qua lại eo biển Hormuz.
Tại sự kiện cùng ngày, ngay sau khi đợt không kích thứ 2 bắt đầu, ông Trump phát biểu: “Chúng ta sẽ xem liệu có thể đạt được thỏa thuận với họ hay sẽ kết thúc mọi chuyện bằng biện pháp quân sự”.
Quân đội Mỹ cũng đang thực thi lệnh phong tỏa các cảng của Iran, buộc nhiều tàu phải quay đầu trong ngày 15/7.
Trong một vụ việc, quân đội Mỹ cho biết đã bắn tên lửa Hellfire vào ống khói của con tàu treo cờ Curacao đang tiến về đảo Kharg, với cáo buộc phớt lờ cảnh báo phải quay đầu.
Theo WSJ , các quan chức cho biết Tổng thống Trump vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng về bước đi tiếp theo trong cuộc chiến. Trong các phát biểu công khai và trao đổi riêng, ông đều khẳng định vẫn ưu tiên giải quyết mâu thuẫn với Iran thông qua ngoại giao.
Cho đến nay, Tehran quyết không đáp ứng yêu cầu của ông Trump về việc từ bỏ kho dự trữ hạt nhân. Thế bế tắc ngoại giao khiến ông Trump yêu cầu các trợ lý đề xuất thêm phương án leo thang, nhằm buộc Iran phải nhượng bộ hoặc ít nhất cam kết chấm dứt tấn công tàu thương mại tại eo biển Hormuz.
Theo một số quan chức Mỹ, ông Trump vẫn do dự trước khả năng triển khai bộ binh. Ông từng nhiều lần rút lại những tuyên bố cứng rắn nhất, trong đó có việc chiếm đảo Kharg hay đánh vào ngành công nghiệp dầu mỏ của Iran.
Nếu nhà lãnh đạo Mỹ phê duyệt những kế hoạch này, cuộc chiến kéo dài gần 5 tháng qua sẽ bước sang giai đoạn nguy hiểm nhất, kéo Mỹ lún sâu hơn vào cuộc khủng hoảng Trung Đông và có thể khiến giá xăng dầu tăng cao, đồng thời gây khó khăn cho đảng Cộng hoà trong cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11 năm nay.
Trong những ngày gần đây, ông Trump liên tục công khai nhắc đến khả năng mở rộng lựa chọn quân sự. Dù các quan chức nhận định ông đang nghiêng về phương án leo thang, họ cũng tin rằng ông hoàn toàn có thể đổi ý.
Việc công khai thảo luận các phương án quân sự cũng có thể nhằm gây sức ép để buộc Iran quay lại bàn đàm phán.
“Chúng tôi sẽ đánh vào núi Pickaxe”, ông Trump nói trong cuộc phỏng vấn với người dẫn chương trình phát thanh Hugh Hewitt tuần này.
Trước cuộc họp tại Phòng Tình huống ngày 14/7, ông cũng nói với Fox News rằng khả năng chiếm đảo Kharg là “không cao nhưng không bị loại trừ”.
“Nếu chúng ta có thể làm suy yếu họ đủ sâu và đủ mạnh, tôi sẽ làm điều đó”, ông nói thêm.
Đợt không kích ngày 15/7 đánh dấu ngày thứ 5 liên tiếp Mỹ tấn công Iran, sau khi thỏa thuận ngừng bắn tạm thời sụp đổ.
Trong cuộc phỏng vấn phát sóng ngày 15/7, Phó Tổng thống JD Vance nói với người dẫn podcast Joe Rogan rằng mục tiêu của các cuộc không kích là buộc Iran quay lại bàn đàm phán.
“Chúng tôi không đơn thuần chỉ ném bom hết lần này đến lần khác. Chúng tôi sẽ sử dụng sức mạnh quân sự như một trong nhiều công cụ để giải quyết vấn đề”, ông Vance nói.
Tổng thống Donald Trump đi cùng Bộ trưởng Lục quân Dan Driscoll, Thượng nghị sĩ Dave McCormick và Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth khi ông đến Trường Cao đẳng Chiến tranh Lục quân Mỹ ở Pennsylvania ngày 15/7. (Ảnh: AP)
Quyết định mạo hiểm nhất
Nếu bật đèn xanh cho chiến dịch tấn công vào núi Pickaxe hoặc đảo Kharg, đây sẽ là quyết định mạo hiểm nhất của ông Trump kể từ khi cuộc chiến nổ ra.
Núi Pickaxe là cơ sở ngầm kiên cố, với hệ thống đường hầm khoét sâu vào lớp đá granite, nằm ở độ sâu khoảng 90-145m dưới đỉnh núi, sâu hơn nhiều so với các cơ sở làm giàu uranium tại Natanz và Fordow mà Mỹ và Israel không kích vào mùa hè năm ngoái. Địa điểm này được cho là vẫn chưa hoàn thiện.
Độ sâu của hệ thống đường hầm tại Pickaxe khiến các loại bom xuyên boongke của Mỹ trở nên vô tác dụng.
Đợt tấn công của Mỹ vào cơ sở Fordow năm 2025 tập trung vào giếng thông gió dẫn thẳng xuống khu vực ngầm. Các hình ảnh vệ tinh công khai hiện chưa xác định được vị trí chính xác của hệ thống thông gió tại Pickaxe.
Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa Pickaxe không có điểm yếu. Quá trình xây dựng tại đây phụ thuộc vào nguồn điện, hoạt động vận chuyển thiết bị và lực lượng thi công.
“Nếu họ có bất kỳ động thái nào” nhằm biến Pickaxe thành một cơ sở hạt nhân hoạt động, “chúng tôi sẽ lập tức hành động bằng mọi biện pháp cần thiết, nhưng hiện họ vẫn chưa làm vậy,” ông Trump nói trên Fox News ngày 14/7.
Ông cũng lưu ý rằng “không ai biết liệu họ có thực sự đang làm gì ở Pickaxe hay không, đó chỉ là một khả năng được nêu ra”. Ông khẳng định bom xuyên boongke của Mỹ “có thể xuyên rất sâu”.
Việc tìm cách chiếm đảo Kharg – trung tâm xuất khẩu dầu mỏ lớn nhất của Iran – sẽ gây thiệt hại nặng nề cho ngành dầu khí của nước này, nhưng cũng đặt lực lượng Mỹ vào tình thế cực kỳ nguy hiểm. Theo các quan chức và chuyên gia Mỹ, lực lượng đổ bộ sẽ trở thành mục tiêu dễ bị tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái Iran.
Tướng Thủy quân Lục chiến Mỹ đã nghỉ hưu Frank McKenzie cho rằng Washington vẫn nên tính phương án này. Ông phát biểu trên chương trình của CBS News ngày 12/7: “Đó là điều chúng ta nên cân nhắc, bởi việc kiểm soát lãnh thổ Iran sẽ là một lợi thế rất lớn trong các cuộc đàm phán với Tehran sau này”.
Ông Trump cũng đang bàn bạc về khả năng kiểm soát các đảo khác dọc eo biển Hormuz, nhằm hỗ trợ bảo đảm an ninh hàng hải và vô hiệu hóa khu vực được quân sự hóa mạnh.
Theo các nhà phân tích, 3 mục tiêu có khả năng cao nhất là các đảo Abu Musa, Tunb Lớn và Tunb nhỏ. Tuy nhiên, giới chuyên gia lo ngại binh lính Mỹ triển khai tại những địa điểm này cũng sẽ đối mặt nguy cơ rất lớn từ các cuộc tấn công của Iran.
Thêm SOHA trên Google
