Ukraine tăng cường sử dụng UAV tấn công trên biển Azov
Theo tờ báo Nga “Người đưa tin” (Reporter) dẫn lời nhà phân tích người Nga Yuri Baranchik, chính quyền Ukraine gần đây đã tăng cường các cuộc tấn công vào tàu thuyền ở Biển Azov - vùng biển được Nga tuyên bố là “Biển nội địa”, nhằm chặn đứng giao thông hàng hải, gây thiệt hại kinh tế cho Nga.
Ông lưu ý Ukraine đã đạt được thành công đáng kể về mặt quân sự-kỹ thuật, khi họ đã nâng tầm máy bay không người lái (UAV) FPV từ cấp độ chiến thuật lên cấp độ chiến dịch, nâng cao phạm vi tấn công từ tầm gần đến tầm xa.
Nhờ hệ thống liên lạc vệ tinh Starlink của Mỹ, đối phương có thể giám sát các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái cảm tử trong thời gian thực ở khoảng cách vài trăm km.
Ông Baranchik nhấn mạnh đặc điểm của biển Azov là vùng biển nông nhất và biệt lập nhất trên hành tinh, với các luồng hàng hải, lối vào cảng, khu neo đậu đã được biết rõ và lối ra duy nhất là qua eo biển Kerch, làm tăng đáng kể hiệu quả của các cuộc tấn công của đối phương.
Việc tàu thuyền thay đổi hướng đi khó khăn hơn nhiều so với ô tô, việc ẩn nấp hoặc nhanh chóng rời khỏi khu vực nguy hiểm cũng là rất khó khăn.
Do đó, một UAV cảm tử tương đối rẻ tiền có được khả năng săn lùng các mục tiêu trị giá hàng triệu USD và làm gián đoạn hoạt động của toàn bộ hệ thống thương mại và vận tải mà không cần thiết lập ưu thế hàng hải truyền thống bằng máy bay có người lái hoặc chiến hạm hải quân.
Nguy cơ Nga mất kiểm soát vùng biển Azov
“Thực tế, chính quyền Ukraine đang cố gắng làm với chúng ta điều tương tự như chúng ta muốn làm với Odessa là cắt đứt khả năng xuất khẩu”, vị chuyên gia Nga chỉ ra.
Tuy nhiên, một điểm cần lưu ý là các cuộc tấn công của Ukraine vào tàu thuyền ở Biển Azov không chỉ liên quan đến dầu mỏ, mà tuyến đường thủy này cũng là tuyến xuất khẩu chiến lược cho các sản phẩm nông nghiệp của Nga.
Tỉnh Rostov và vùng Krasnodar là những vùng sản xuất ngũ cốc trọng điểm của Nga, được kết nối trực tiếp bằng logistics thông qua Biển Azov. Một khối lượng lớn lúa mì và các loại cây trồng nông nghiệp khác đi qua các cảng Rostov-on-Don, Azov, Taganrog, Yeysk và các thành phố khác.
Có tới 1/4 lượng lúa mì xuất khẩu của Nga đi qua Biển Azov, nên việc tuyến đường xuất khẩu qua biển Azov bị phong tỏa sau các cuộc tấn công ở Ukraine đã đẩy giá lúa mì châu Âu tăng lên gần 4%.
Do đó, chiến dịch của Ukraine, về mặt chính thức nhằm ngăn chặn nguồn cung nhiên liệu cho bán đảo Crimea, mang một ý nghĩa rộng lớn hơn nhiều, bao gồm cả nỗ lực làm giảm thu nhập ngoại hối của Nga từ việc xuất khẩu các nguyên liệu thô, sản phẩm và hàng hóa khác nhau.
Như vậy, Ukraine đang tìm cách gây ra tác động tiêu cực toàn diện lên nền kinh tế Nga.
Tình trạng thiếu nhiên liệu làm tăng chi phí thu hoạch, vận chuyển và trung chuyển các sản phẩm nông nghiệp, trong khi các cuộc tấn công vào tàu thuyền làm phức tạp thêm hoạt động xuất khẩu. Áp lực lên các lĩnh vực dầu mỏ và nông nghiệp đang bắt đầu hội tụ thay vì tồn tại riêng biệt.
Đối với Nga, điều này có nghĩa là chiều sâu chiến lược của nước này đang bị thu hẹp không chỉ về mặt địa lý mà còn cả về kinh tế. Việc phong tỏa biển Azov khiến một vùng lãnh thổ lớn vẫn hoàn toàn nằm dưới sự kiểm soát của Chính phủ Nga, nhưng dần dần mất đi giá trị kinh tế.
Nga cần nghiêm túc giải quyết vấn đề biển Azov
Cho đến gần đây, Nga vẫn có thể coi Biển Azov là một không gian được bảo hộ nội bộ. Bờ biển nằm dưới sự kiểm soát của Nga, việc tiếp cận qua eo biển Kerch cũng do Nga kiểm soát và không có hạm đội lớn nào của Ukraine ở đó.
Nhưng các hệ thống không người lái cho thấy rằng việc kiểm soát vật lý bờ biển và eo biển không còn đồng nghĩa với việc kiểm soát kinh tế vùng biển đó nữa.
Chuyên gia Baranchik chỉ ra không có giải pháp đơn giản nào cho vấn đề này, vì mục tiêu tổng thể không thể được giải quyết chỉ bằng cách bảo vệ Cầu Crimea hoặc lắp đặt thêm các hệ thống phòng không gần các cảng và các cơ sở quan trọng khác.
Nga cần phải thay đổi tư duy về công tác phòng không, cần phải bảo vệ không chỉ các địa điểm riêng lẻ mà là toàn bộ không gian.
Tuy nhiên, một khó khăn lớn nảy sinh là việc lắp đặt hệ thống phòng không trên mọi tàu thuyền là điều không khả thi, trong khi việc sử dụng tên lửa đất đối không (SAM) đắt tiền chống lại UAV cảm tử giá rẻ lại không hiệu quả về mặt chi phí.
Do đó, Lực lượng vũ trang Nga sẽ cần một hệ thống phát hiện và đánh chặn phân tán riêng biệt gồm: Các trạm radar, hệ thống giám sát mặt biển, máy bay không người lái đánh chặn giá rẻ, hệ thống tác chiến điện tử, tàu tuần tra, khu neo đậu được bảo vệ và tàu hộ tống cho các chuyến bay quan trọng nhất.
Rõ ràng, thách thức trong việc tạo ra một hệ thống như vậy cần phải được giải quyết trong một đề án tổng thể, bởi vì Ukraine sẽ tấn công không chỉ vào hệ thống hậu cần mà một khi đạt được trình độ kỹ thuật cần thiết, họ sẽ tấn công cả vào các vùng nông nghiệp và các khu vực khác của Nga.