Khuya 4/1/2026, một vụ cháy nhà xảy ra trên địa bàn phường Mỹ Phước Tây (tỉnh Đồng Tháp), khiến hai bé gái không qua khỏi khi bố mẹ đi làm vắng nhà. Dù nguyên nhân chính thức vẫn đang được cơ quan chức năng điều tra, song theo nhận định ban đầu, khả năng cao đám cháy bắt nguồn từ những rủi ro quen thuộc trong sinh hoạt hàng ngày - chập điện.
Hiện trường vụ cháy xảy ra khuya 4/1 tại Đồng Tháp khiến 2 bé gái không qua khỏi (Ảnh Người Lao Động)
Trước đó không lâu, dư luận cũng liên tiếp chứng kiến nhiều vụ hỏa hoạn nghiêm trọng tại TP.HCM, Hà Nội, Đắk Lắk… từ cháy quán ăn kết hợp nhà ở đến cháy nhà dân trong khu dân cư đông đúc. Các vụ việc xảy ra ở những địa phương khác nhau, hoàn cảnh khác nhau, nhưng lại có nhiều điểm chung đáng lo ngại: cháy phát sinh vào ban đêm hoặc rạng sáng, lửa lan nhanh trong không gian kín và nạn nhân không kịp thoát thân.
Điều này cho thấy hỏa hoạn không còn là sự cố cá biệt, mà phản ánh những nguy cơ âm ỉ đang tồn tại trong rất nhiều gia đình.
Nguyên nhân phổ biến hàng đầu: Sự cố điện và thiết bị sinh nhiệt
Tổng hợp từ các báo cáo của lực lượng phòng cháy, chữa cháy trong nước và các chuyên trang an toàn quốc tế cho thấy, sự cố điện vẫn là nguyên nhân phổ biến hàng đầu gây cháy nhà. Hệ thống dây dẫn cũ, đấu nối không đúng kỹ thuật, sử dụng nhiều thiết bị công suất lớn cùng lúc hoặc ổ cắm, phích cắm kém chất lượng đều có thể gây chập điện, phát tia lửa và bùng cháy. Nguy cơ này đặc biệt cao vào ban đêm, khi các thiết bị vẫn hoạt động nhưng con người đã mất cảnh giác.
Chập điện là nguyên nhân phổ biến hàng đầu gây ra những vụ hoả hoạn thương tâm (Ảnh minh hoạ)
Bên cạnh đó, khu vực bếp và các thiết bị sinh nhiệt như bếp gas, bếp điện, nồi chiên, lò sưởi cũng thường xuyên là điểm khởi phát hỏa hoạn. Chỉ cần rò rỉ khí gas, quên tắt bếp hoặc để vật dễ cháy gần nguồn nhiệt, ngọn lửa có thể bùng lên trong thời gian rất ngắn. Theo phân tích của National Fire Protection Association và U.S. Fire Administration, sự cố điện và bếp nấu luôn nằm trong nhóm nguyên nhân đứng đầu các vụ cháy nhà, đồng thời liên quan trực tiếp tới nhiều vụ cháy gây tử vong.
Bài học an toàn sau những vụ cháy liên tiếp
Từ vụ cháy khuya 4/1 tại Đồng Tháp đến hàng loạt vụ hỏa hoạn cuối năm 2025, các chuyên gia đều chung một nhận định: Nguyên nhân gây cháy không mới, nhưng mức độ chủ quan của nhiều gia đình vẫn rất lớn. Không ít ngôi nhà chỉ có một lối thoát, cửa cuốn, “chuồng cọp” hoặc biển quảng cáo che kín mặt tiền, khiến người bên trong gần như không còn đường thoát khi cháy xảy ra.
Ảnh minh hoạ
Lực lượng chức năng khuyến cáo, để giảm thiểu rủi ro, các gia đình cần chủ động kiểm tra và thay thế hệ thống điện đã xuống cấp; không sử dụng thiết bị điện quá tải; tắt bếp và các thiết bị sinh nhiệt trước khi ngủ; hạn chế sạc pin qua đêm; đồng thời đảm bảo ít nhất một lối thoát hiểm thông thoáng, có thể mở nhanh từ bên trong.