Nga nhận tin dữ từ tình báo Thuỵ Điển

Thomas Nilsson, người đứng đầu Cơ quan Tình báo và An ninh Quân sự Thụy Điển, nhận định nguồn thu bổ sung từ dầu mỏ chỉ mang tính ngắn hạn và chưa đủ để giải quyết các điểm yếu cơ bản của nền kinh tế Nga.

Theo ông, để bù đắp thâm hụt ngân sách, giá dầu Urals, loại dầu xuất khẩu chủ lực của Nga, phải duy trì trên 100 USD/thùng trong ít nhất 1 năm, thậm chí lâu hơn để xử lý những mất cân đối sâu hơn.

Đánh giá này được đưa ra trong bối cảnh giá dầu từng tăng mạnh do xung đột tại Trung Đông, giúp Nga có thể thu thêm tới 150 triệu USD mỗi ngày từ xuất khẩu năng lượng. Tuy nhiên, theo Nilsson, nếu lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran được duy trì và giá dầu hạ nhiệt, Moscow sẽ gặp khó hơn trong việc tài trợ cho chiến dịch quân sự tại Ukraine.

Ông chỉ ra: “Đây không phải mô hình tăng trưởng bền vững khi nền kinh tế dựa vào sản xuất cho chiến tranh rồi lại bị phá hủy trên chiến trường.”

Các khó khăn hiện không chỉ nằm ở khu vực dân sự mà đã lan sang cả lĩnh vực quốc phòng, vốn là động lực tăng trưởng chính của Nga trong những năm gần đây. Dù Moscow đang chuyển thêm nguồn lực sang các lĩnh vực như máy bay không người lái và vũ khí tầm xa, phần lớn tổ hợp công nghiệp quốc phòng Nga vẫn bị cho là thua lỗ, phụ thuộc tín dụng từ ngân hàng nhà nước. Theo tình báo Thụy Điển, Moscow có thể đang điều chỉnh dữ liệu kinh tế.

Ngay cả số liệu chính thức từ Nga cũng phát tín hiệu đáng lo. Tổng thống Vladimir Putin gần đây thừa nhận GDP Nga giảm 1,8% trong 2 tháng đầu năm, trong khi sản xuất công nghiệp và xây dựng cũng suy giảm.

Thống đốc Ngân hàng Trung ương Nga Elvira Nabiullina cũng cảnh báo điều kiện bên ngoài ngày càng xấu đi đối với cả xuất khẩu lẫn nhập khẩu.

Tuy nhiên, theo đánh giá của Stockholm, thực trạng có thể còn tệ hơn. Thụy Điển cho rằng lạm phát thực tế có thể gần mức 15%, cao hơn nhiều so với mức chính thức 5,86%. Cơ quan này cũng đồng tình với tình báo Đức rằng Nga có thể đang đánh giá thấp thâm hụt ngân sách khoảng 30 tỷ USD.

Nilsson cho hay, một số chỉ báo tài chính còn cho thấy nguy cơ xảy ra khủng hoảng ngân hàng trong tương lai.

Dù vậy, giới phân tích quốc tế chưa hoàn toàn đồng thuận với nhận định bi quan này. Một số dự báo vẫn cho rằng lạm phát Nga có thể giảm về khoảng 5% vào cuối năm. Nhưng phía Thụy Điển cho rằng các số liệu bề mặt không phản ánh đầy đủ những rạn nứt bên dưới.

Trong bối cảnh đó, Stockholm đang kêu gọi châu Âu đẩy nhanh gói trừng phạt mới và tăng hỗ trợ cho Ukraine để tận dụng điểm yếu kinh tế của Nga.

Ngoại trưởng Thụy Điển Maria Malmer Stenergard cho rằng châu Âu “vẫn chưa làm tất cả những gì có thể” để gây áp lực lên nền kinh tế Nga, đặc biệt khi một số nước EU chưa sẵn sàng thay đổi mô hình phụ thuộc năng lượng.

Dù kinh tế gặp khó, tình báo Thụy Điển cho rằng mục tiêu chiến lược của Moscow chưa thay đổi. Theo Nilsson, Nga vẫn coi các cuộc đàm phán hòa bình do Mỹ dẫn dắt chủ yếu là “sân khấu chính trị”, trong khi mục tiêu quân sự có thể còn vượt xa vùng Donbas, bao gồm cả khả năng hướng tới Odesa và thậm chí Kyiv.

Dẫu vậy, ông nhấn mạnh áp lực kinh tế vẫn là điểm yếu có thể hạn chế khả năng Moscow theo đuổi các mục tiêu đó.

Theo FT