Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều bất định và áp lực nợ công gia tăng, Chính phủ Thái Lan đang triển khai một chiến dịch “thắt lưng buộc bụng” quy mô lớn cho năm tài chính 2027, với mục tiêu duy trì ổn định tài khóa trong khi vẫn đảm bảo tăng trưởng và an sinh xã hội.
Theo kế hoạch, khung ngân sách năm tài chính 2027 của Thái Lan được xác định ở mức khoảng 3,79 nghìn tỷ baht, chỉ tăng khoảng 7,4 tỷ baht, tương đương 0,2% so với năm trước. Với tỷ giá 833 đồng/baht, quy mô ngân sách này tương đương khoảng 3,15 triệu tỷ đồng, trong khi mức tăng thêm chỉ vào khoảng 6.160 tỷ đồng, phản ánh xu hướng siết chặt chi tiêu rất rõ rệt.
Chính phủ lựa chọn ưu tiên kiểm soát tài khóa trong bối cảnh môi trường kinh tế thế giới tiềm ẩn nhiều rủi ro, từ căng thẳng địa chính trị đến biến động giá năng lượng. Việc gần như “đóng băng” quy mô ngân sách cho thấy Bangkok không theo đuổi chính sách kích thích tài khóa mở rộng, mà chuyển sang kỷ luật chi tiêu chặt chẽ.
Một điểm đáng chú ý là Thái Lan áp dụng phương pháp lập ngân sách từ con số không (zero-based budgeting), theo đó mọi khoản chi đều phải được đánh giá lại từ đầu thay vì dựa trên mức phân bổ cũ. Điều này buộc các bộ, ngành rà soát toàn bộ chi tiêu, loại bỏ các dự án kém hiệu quả hoặc không còn phù hợp.
Song song với đó, chính phủ đưa ra hàng loạt biện pháp tiết giảm chi thường xuyên. Các cơ quan nhà nước được yêu cầu hạn chế công tác nước ngoài, cắt giảm các chuyến khảo sát không cần thiết, thu hẹp kế hoạch xây dựng trụ sở mới và ưu tiên phương án thuê thay vì đầu tư. Đồng thời, các đề xuất tăng ngân sách không được vượt quá 20% so với năm trước và chỉ tập trung cho chi đầu tư.
Dù theo đuổi chính sách thắt chặt, Chính phủ Thái Lan vẫn duy trì định hướng phát triển dựa trên năm trụ cột gồm kinh tế, đối ngoại và an ninh, xã hội, môi trường và cải cách hành chính. Trong đó, trọng tâm kinh tế là tái cơ cấu, nâng cao chất lượng tăng trưởng và phân phối thu nhập hợp lý hơn, đồng thời hỗ trợ có chọn lọc các ngành như nông nghiệp, du lịch và thương mại.
Ở góc độ tài khóa, thách thức lớn nhất hiện nay là áp lực nợ công. Nợ công của Thái Lan đã ở mức khoảng 66% GDP, tiến sát trần 70%. Chính phủ Thái Lan đang xem xét phương án vay khẩn cấp lên tới 500 tỷ baht (tương đương khoảng 416.500 tỷ đồng) nhằm ứng phó với các rủi ro kinh tế và môi trường.
Tuy nhiên, kế hoạch vay này đang gây tranh luận. Một số ý kiến cho rằng việc vay thêm là cần thiết để duy trì ổn định kinh tế và hỗ trợ đầu tư, trong khi quan điểm thận trọng cảnh báo nguy cơ gia tăng gánh nặng nợ trong dài hạn và áp lực lên các thế hệ tương lai.
Trong bối cảnh lãi suất toàn cầu còn cao và dòng vốn quốc tế biến động, bài toán tài khóa của Thái Lan trở nên phức tạp hơn, không chỉ ở quy mô nợ mà còn ở niềm tin thị trường và xếp hạng tín nhiệm quốc gia.
Giới quan sát nhận định chính sách tài khóa năm 2027 đang đặt Thái Lan vào một “phép thử” thực sự: phải cân bằng giữa siết chặt chi tiêu và duy trì động lực tăng trưởng. Thành công của chiến lược này phụ thuộc vào hiệu quả thực thi, đặc biệt là khả năng cắt giảm lãng phí, phân bổ nguồn lực hợp lý và giữ vững niềm tin của thị trường cũng như người dân.
