Thêm SOHA trên Google
Tập đoàn năng lượng Rosneft (Nga) đã xuất chuyến dầu thô đầu tiên từ dự án Vostok Oil tại miền Đông Siberia bất chấp các lệnh trừng phạt và việc các đối tác phương Tây rút khỏi dự án. Khi đạt công suất tối đa, Vostok Oil được kỳ vọng sản xuất 50-100 triệu tấn dầu thô mỗi năm.
Vostok Oil là dự án khai thác dầu mới lớn nhất của Nga, gồm một cụm mỏ tại vùng Krasnoyarsk. Trong đó một số mỏ đã đi vào sản xuất và phần còn lại là các phát hiện mới.
Rosneft đã khoan tổng cộng 2.000 giếng tại khu vực này, CEO Igor Sechin cho biết. Các mỏ có tổng trữ lượng khoảng 7 tỷ tấn dầu thô hàm lượng lưu huỳnh thấp.
Dự án Vostok Oil được định giá khoảng 157 tỷ USD tính theo tỷ giá rúp vào năm 2019. Khi đó, Rosneft có sự tham gia của các đối tác thương mại hàng hóa phương Tây như Trafigura và Vitol.
Tổng chi phí vận hành các mỏ trong suốt vòng đời khai thác được ước tính khoảng 170 tỷ USD vào năm 2021.
“Thế giới tiêu thụ dầu nhưng chưa sẵn sàng đầu tư vào dầu”, CEO Sechin nói trong một bài phát biểu vào thời điểm đó, đồng thời cảnh báo kế hoạch giảm hoạt động thăm dò và khai thác dầu khí của các tập đoàn dầu khí lớn nhằm giảm phát thải carbon sẽ dẫn đến thiếu hụt nguồn cung.
Với quy mô vốn đầu tư rất lớn, việc thu hút các tập đoàn dầu khí và thương nhân phương Tây tham gia dự án từng được xem là phương án hợp lý để chia sẻ chi phí. Mô hình này hoạt động cho đến năm 2022.
Sau khi Nga phát động chiến dịch quân sự đặc biệt tại Ukraine và phương Tây áp đặt các lệnh trừng phạt, các tập đoàn kinh doanh hàng hóa lớn rút khỏi dự án. TotalEnergies cũng rút khỏi các dự án LNG của Novatek. Tuy nhiên, những dự án này không bị hủy bỏ.
Thay vào đó, Rosneft bán một số tài sản để tập trung nguồn lực cho Vostok Oil và sử dụng công nghệ khoan do Nga phát triển trong dự án quy mô lớn này.
“Các giàn khoan được trang bị kết cấu thủy lực giúp cải thiện độ chính xác khi khoan, cùng hệ thống dẫn động quay do Nga sản xuất, có khả năng khoan các giếng dài tới 6.000 mét”, ông Sechin cho biết trong thông báo về dòng dầu đầu tiên.
Theo kế hoạch ban đầu, Vostok Oil bắt đầu đưa dầu ra thị trường vào năm 2024. Tuy nhiên, trong bối cảnh Rosneft phải hoạt động dưới hàng loạt lệnh trừng phạt, việc dự án chậm khoảng 2 năm không nằm ngoài dự tính.
Kế hoạch sản xuất ban đầu đặt mục tiêu đạt 600.000 thùng/ngày vào năm 2024, tăng lên 1 triệu thùng/ngày trong giai đoạn hai và cuối cùng đạt 2 triệu thùng/ngày khi dự án vận hành ở công suất tối đa.
Nga hướng dầu Vostok Oil sang phương Đông
Về thị trường tiêu thụ, châu Á được xem là điểm đến rõ ràng nhất. Tuy nhiên, lãnh đạo Rosneft cho biết dầu từ nhóm mỏ trên bán đảo Taymyr cũng sẽ được vận chuyển “theo hướng tây”.
Chuyến dầu đầu tiên đã được bơm lên một tàu chở dầu mang cờ Nga tại cảng Sever ở Bắc Cực.
Dự án Vostok Oil nằm trong chiến lược dài hạn của Nga nhằm khai thác các nguồn tài nguyên tại Bắc Cực và phát triển Tuyến đường biển phương Bắc (Northern Sea Route - NSR) thành một hành lang thương mại quan trọng.
Biến đổi khí hậu đang giúp kéo dài thời gian tuyến đường có thể hoạt động, trong khi Nga cũng đầu tư vào các tàu phá băng thế hệ mới để mở rộng khả năng vận chuyển qua vùng biển băng giá.
“Việc triển khai dự án Vostok Oil là một phần trong nỗ lực quy mô lớn nhằm phát triển Siberia, Bắc Cực và vùng Viễn Đông, trong đó có việc hình thành Hành lang Vận tải Xuyên Bắc Cực”, Tổng thống Vladimir Putin nói tại lễ khởi động dự án.
Những tuyên bố này cho thấy Nga đang hướng mạnh sang phương Đông trong định hình các quan hệ thương mại tương lai, đặc biệt trong lĩnh vực năng lượng.
Xu hướng này có thể vẫn xảy ra ngay cả khi không có các lệnh trừng phạt của phương Tây. Trung Quốc và Ấn Độ được xem là hai động lực lớn của nhu cầu dầu khí trong tương lai, trong khi EU và Anh đang thúc đẩy giảm nhu cầu đối với nhiên liệu hóa thạch.
Bắc Cực trở thành mặt trận tài nguyên mới
Đáng chú ý, phương Tây cũng đang hướng sự chú ý tới Bắc Cực để tìm kiếm các nguồn tài nguyên, dù trọng tâm hiện chủ yếu nằm ở khí đốt tự nhiên tại vùng biển Na Uy.
Đã xuất hiện những lời kêu gọi phát triển các nguồn tài nguyên tại Bắc Cực của châu Âu và Mỹ nhằm thu hẹp khoảng cách với Nga, nhưng cho đến nay chưa có nhiều dự án cụ thể được triển khai.
Trong khi đó, EU vẫn phản đối hoạt động khoan khí đốt tại Bắc Cực.
Tổng thống Putin cho rằng Hành lang Vận tải Xuyên Bắc Cực sẽ cho phép Nga triển khai thêm các dự án năng lượng và công nghiệp quy mô lớn tại khu vực, đồng thời xây dựng cơ sở tài nguyên và sản xuất của Bắc Cực.
Ông nói mục tiêu không chỉ là khai thác mà còn chế biến các nguồn tài nguyên ngay tại khu vực.
Việc Vostok Oil bắt đầu xuất chuyến dầu đầu tiên đánh dấu một bước tiến quan trọng trong tham vọng của Moscow nhằm biến nguồn tài nguyên Bắc Cực thành động lực tăng trưởng mới, đồng thời củng cố các tuyến xuất khẩu năng lượng hướng sang châu Á trong bối cảnh quan hệ với phương Tây tiếp tục căng thẳng.
Theo Oilprice
