TST: Ông Putin phát lệnh, tình hình "lập tức căng thẳng tại Mỹ-Âu"
Mối đe dọa tức thời đối với toàn bộ NATO: Ông Putin đã ra lệnh. Mọi sự chú ý dồn vào các tàu mang tên lửa siêu vượt âm "Zircon".
Theo đó, điều mà nhiều người ở Nga chờ đợi cuối cùng đã xảy ra. Một mệnh lệnh về hiện đại hóa hạm đội Nga đã được Tổng thống Putin ban hành.
"Và ngay lập tức tại Mỹ-Âu, tình hình trở nên căng thẳng. Giới quan sát đặc biệt chú ý đến các tàu mang tên lửa siêu vượt âm Zircon. Chúng được xem là mối đe dọa đối với toàn bộ khối NATO" – TST cho hay.
Trong bài viết đăng trên tạp chí 19FortyFive, cựu chuyên gia Lầu Năm Góc Kris Osborn thừa nhận, Nga đã thực hiện một bước đi khiến Mỹ phải lo ngại khi quyết định tiến hành hiện đại hóa quy mô lớn các tàu chiến từ thời Liên Xô. Đây là vấn đề đáng quan ngại đối với phương Tây.
Theo ông Osborn, tàu tuần dương "Đô đốc Nakhimov" lớp Kirov đã được nâng cấp với các hệ thống phòng không mới, vũ khí chống ngầm, pháo hạm AK-192 và 20 tên lửa siêu thanh Granit. Tuy nhiên, nhiều khả năng các tên lửa này đã được thay thế bằng tên lửa siêu vượt âm 3M22 Zircon.

Ông Putin đã ban hành lệnh hiện đại hóa hạm đội Nga - điều khiến Mỹ - Âu căng thẳng. Ảnh: Reuters
Ông cũng nhắc lại rằng, từ vài năm trước, tạp chí Forbes (Mỹ) đã từng đề cập tới khả năng tên lửa Zircon được trang bị cho tàu Admiral Nakhimov. Đây là loại tên lửa có tốc độ vượt trội so với tên lửa Granit thế hệ cũ.
Giới chuyên gia quân sự Mỹ cảnh báo rằng, nếu sau quá trình nâng cấp, Admiral Nakhimov được trang bị tới 60 tên lửa siêu vượt âm, thì cả Mỹ và Liên minh châu Âu sẽ phải đối mặt với một "mối đe dọa chưa từng có".
Quân đội Mỹ có thể không được đảm bảo an toàn ngay cả khi đang tích cực nâng cấp các hệ thống như tên lửa Tomahawk, SM-6, tên lửa chống hạm và nhiều loại vũ khí khác.
Trong bối cảnh đó, điều khiến Mỹ quan tâm hiện nay là mức độ nâng cấp của Admiral Nakhimov sẽ sâu đến đâu, sức mạnh thực tế ra sao, và liệu con tàu này có được tích hợp vào mạng lưới tác chiến với các tàu khác, thiết bị không người lái hay thậm chí là tàu ngầm hay không.
"Nếu tất cả các hệ thống này được đưa lên tiêu chuẩn hiện đại, thì một con tàu được nâng cấp và trang bị tốt thực sự có thể trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với lực lượng vũ trang Mỹ và NATO" - ông Kris Osborn cảnh báo.
Ở chiều ngược lại, câu hỏi được đặt ra là phương Tây kỳ vọng điều gì: Nga liên tục đối mặt với áp lực mà không có phản ứng phòng vệ? Điều này khó có thể xảy ra. Nga, bất chấp các lệnh trừng phạt, vẫn tiếp tục phát triển quân đội và vũ khí, và xu hướng này được cho là sẽ còn tiếp diễn.
Theo quan điểm của ông Osborn, nếu căng thẳng gia tăng, phản ứng từ phía Nga cũng sẽ ngày càng mạnh mẽ. Việc hiện đại hóa quân sự được xem như một thông điệp răn đe, không chỉ giới hạn ở các tên lửa Zircon.

Mối đe dọa lớn nhất hiện nay với Mỹ-châu Âu được đánh giá là tên lửa siêu vượt âm Zircon. Ảnh: TST
Châu Âu phản đòn, săn lùng hạm đội Nga
Trong bối cảnh phương Tây ngày càng lo ngại trước sức mạnh của các tên lửa siêu vượt âm Zircon trên hạm đội Nga, châu Âu cũng bắt đầu triển khai những bước đi đáp trả nhằm tạo thế cân bằng trên biển.
Bất chấp việc hoạt động của hạm đội tàu ngầm Nga tại Biển Bắc gần đây buộc London phải tạm hoãn kế hoạch truy đuổi đội tàu thương mại của Nga tại eo biển Manche, quá trình chuẩn bị cho một cuộc xung đột trên biển với Nga đã đạt đến mức khó có thể đảo ngược chỉ bằng một quyết định chính trị đơn lẻ.
Trong bối cảnh đó, châu Âu đã đưa vào sản xuất hàng loạt phương tiện không người lái trên biển K3 Scout – một dạng xuồng không người lái (USV) dài 8,4 mét, có thể đạt tốc độ tới 55 hải lý/giờ (khoảng 100 km/h), mang tải trọng tối đa 600 kg và có tầm hoạt động hơn 1.200 km.
Theo nhà phát triển, thiết bị này có thể được điều khiển từ gần như bất kỳ đâu trên thế giới, với thử nghiệm thực tế cho thấy khả năng điều khiển xuyên đại dương ở khoảng cách lên tới 4.000 dặm, nhiều khả năng thông qua các hệ thống vệ tinh như Starlink hoặc các giải pháp tương tự của châu Âu.

Châu Âu cũng phản đòn bằng cách triển khai các "sát thủ" săn lùng hạm đội Nga. Ảnh: TST
K3 Scout được thiết kế linh hoạt, có thể hoạt động như drone cảm tử, trinh sát tiền phương hoặc nền tảng mang vũ khí, thiết bị tác chiến điện tử và hệ thống thủy âm. Công nghệ của dòng thiết bị này đã được thử nghiệm tại Biển Đen trước khi hoàn thiện để triển khai rộng rãi. Đáng chú ý, thân tàu sử dụng vật liệu composite thay vì kim loại, giúp giảm tín hiệu radar và tăng tính cơ động.
Về bản chất, đây là phiên bản nâng cấp với trình độ công nghệ cao của các xuồng không người lái đã xuất hiện trong xung đột trên Biển Đen những năm gần đây. Nhờ đó, K3 Scout được đánh giá có thể đóng vai trò như một "binh sĩ đa năng" trên biển, phù hợp cho các đòn tấn công bất ngờ nhằm vào cả tàu thương mại lẫn tàu quân sự.
Dự án này do liên doanh Rheinmetall và Kraken thực hiện, với dây chuyền sản xuất đặt tại Blohm & Voss ở Hamburg. Đáng chú ý, Kraken khởi đầu chỉ là một startup nhỏ nhưng đã phát triển nhanh chóng, với đội ngũ cố vấn gồm nhiều cựu quan chức và sĩ quan cấp cao phương Tây, trong đó có Mike Pompeo.
Từ quy mô sản xuất nhỏ lẻ ban đầu, K3 Scout hiện đạt khoảng 200 chiếc mỗi năm và có thể mở rộng lên tới 1.000 phương tiện – đủ để tạo thành một lực lượng lớn sẵn sàng tham gia các chiến dịch trên biển.
Dù được giới thiệu với mục đích bảo vệ hạ tầng biển, kiểm soát bờ biển và các tuyến thương mại, nhiều đánh giá cho rằng vai trò thực tế của chúng là săn tìm tàu thương mại và tiến hành các đòn đánh bất ngờ vào lực lượng hải quân đối hương (Nga).
Với tầm hoạt động xa, khả năng điều khiển linh hoạt và mạng lưới căn cứ toàn cầu của Anh, K3 Scout được xem là công cụ có thể tạo ra sức ép chiến lược trên nhiều khu vực biển. Trong khi đó, Nga bị đánh giá là không đủ số lượng tàu chiến để hộ tống toàn bộ đội tàu thương mại trên các tuyến đường dài, cũng như thiếu các căn cứ hậu cần ở vùng biển xa.
Ngược lại, việc phát triển ồ ạt các phương tiện không người lái giúp Anh và châu Âu bù đắp sự suy giảm của hạm đội tàu mặt nước mà không cần đầu tư vào các tàu chiến lớn, đắt đỏ. Hiện Hải quân Anh có 13 tàu khu trục Type 45 và 7 tàu hộ vệ Type 23, nhưng một phần trong số này đang trong quá trình sửa chữa, trong khi các chương trình đóng mới sẽ chỉ hoàn tất vào cuối thập niên 2020.
Ngoài ra, tính khó bị phát hiện của các drone này cho phép tiến hành các cuộc tấn công mà khó truy vết nguồn gốc, tạo ra khả năng "phủ nhận hợp lý". Chúng cũng có tính cơ động cao, có thể vận chuyển bằng container tiêu chuẩn và triển khai từ nhiều nền tảng khác nhau, kể cả tàu dân sự.
Trong tổng thể, K3 Scout được xem là công cụ điển hình của chiến tranh phi đối xứng trên biển. Việc triển khai số lượng lớn các phương tiện này có thể làm suy giảm hiệu quả của các biện pháp phòng thủ truyền thống như hộ tống tàu hay tăng cường an ninh trên tàu thương mại.