Tổng thống Pháp Emmanuel Macron phát biểu ngày 17/3. (Ảnh: AP)
Phát biểu tại một sự kiện ở Nhà Trắng ngày 16/3, Tổng thống Trump cho biết ông đã nói chuyện với ông Macron, chấm cho nhà lãnh đạo Pháp “8 trên 10 điểm” về lập trường kêu gọi các đồng minh mở lại eo biển Hormuz, và gợi ý ông Macron sẽ tham gia các nỗ lực do Mỹ hậu thuẫn.
“Chúng ta không phải là một bên trong cuộc xung đột và vì vậy Pháp sẽ không bao giờ tham gia các hoạt động nhằm mở hoặc giải phóng eo biển Hormuz trong bối cảnh hiện tại”, ông Macron nói khi bắt đầu cuộc họp nội các để thảo luận về tình hình xung đột ở Trung Đông.
Các quan chức Pháp cho biết, nước này đang thúc đẩy những nỗ lực riêng rẽ nhằm thành lập một liên minh để bảo đảm an ninh cho eo biển Hormuz khi tình hình ổn định và không có vai trò của Mỹ.
“Một khi tình hình đã lắng xuống, chúng tôi sẵn sàng, cùng với các quốc gia khác, đảm nhận trách nhiệm về hệ thống hộ tống”, ông Macron nói.
Các quốc gia châu Âu hầu như bị gạt ra ngoài lề khi cuộc chiến Mỹ - Israel với Iran leo thang, với việc Iran tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào Israel, các căn cứ Mỹ và các quốc gia vùng Vịnh.
Tuy nhiên, khi các tuyến vận tải biển bị ảnh hưởng và giá dầu bị đẩy lên cao, các cường quốc châu Âu đang tìm cách bảo vệ lợi ích của mình.
Các quan chức Pháp cho biết, Paris đã tham vấn các quốc gia châu Âu, châu Á, bao gồm Ấn Độ, và các nước Ả-rập vùng Vịnh trong tuần qua, nhằm xây dựng kế hoạch để các tàu chiến sẽ hộ tống tàu chở dầu và tàu thương mại qua eo biển.
“Đây là một nhiệm vụ phức tạp, liên quan đến các khía cạnh chính trị và kỹ thuật, rõ ràng là với tất cả các bên liên quan trong vận tải hàng hải, bao gồm công ty bảo hiểm và nhân sự vận hành mà chúng tôi phải xây dựng. Công việc này sẽ đòi hỏi các cuộc thảo luận và giảm leo thang với Iran”, ông Macron nói.
Khi được phóng viên hỏi về phát biểu của ông Macron, ông Trump nói: “Ông ấy sẽ sớm rời nhiệm sở thôi. Vì vậy, chúng ta sẽ phải chờ xem. Tôi không biết”.
Cuộc bầu cử tổng thống tiếp theo của Pháp dự kiến sẽ diễn ra vào tháng 4/2027.
Liên minh châu Âu đang có hoạt động bảo vệ hàng hải ở Biển Đỏ, nhưng các ngoại trưởng của khối đã nhất trí không mở rộng hoạt động này sang vùng Vịnh.
Xem lại Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO)
Cũng trong phát biểu với báo chí tại Phòng Bầu dục ngày 17/3, Tổng thống Trump cho rằng Mỹ nên xem xét lại tư cách thành viên của mình trong NATO.
“Tư cách thành viên NATO chắc chắn là điều chúng ta nên suy nghĩ. Chúng tôi giúp họ, nhưng họ không giúp chúng tôi, và tôi nghĩ đó là điều rất tệ đối với NATO”, Tổng thống Trump nói khi chỉ trích các đồng minh từ chối yêu cầu hỗ trợ của ông.
Ông cũng cho rằng Mỹ không có nghĩa vụ phải giúp đỡ Ukraine trong cuộc xung đột với Nga.
Nhà lãnh đạo Mỹ cho rằng các đồng minh NATO ủng hộ mục tiêu của Mỹ là ngăn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân, nhưng lại không muốn tham gia chiến tranh.
“Không ai muốn Iran có vũ khí hạt nhân vì những người này rất điên rồ. Họ hoàn toàn điên rồ... Mọi người đều đồng ý với điều đó, nhưng họ không muốn giúp… Chúng ta, với tư cách Mỹ, phải ghi nhớ điều này, vì chúng tôi thấy điều đó khá sốc”, ông nói.
Tổng thống Trump tự tin dự đoán “sẽ không mất quá lâu” để đảm bảo an ninh cho eo biển Hormuz.
“Tôi không nghĩ sẽ mất quá lâu. Chúng tôi đang tấn công mạnh vào bờ biển. Về cơ bản là khu vực bờ biển và vùng nước. Và sẽ không mất nhiều thời gian”, ông Trump nói.
Ông không đưa ra mốc thời gian cụ thể, và các quan chức Mỹ cũng chưa nêu chi tiết về cách ông dự định đảm bảo an ninh cho eo biển.
Nhà lãnh đạo Mỹ dành lời khen cho các quốc gia Trung Đông: “Các nước Trung Đông, bao gồm cả Israel, phải nói là rất tuyệt vời. Họ đã giúp đỡ chúng tôi rất nhiều”, ông nói.
