Tàu ngầm tiên tiến nhất của Nga có gì đặc biệt?

1/4 thế kỷ

Theo RIA, Hải quân Nga hiện có ba tàu ngầm thuộc Dự án 667 trong tình trạng sẵn sàng chiến đấu: B-585 Sankt-Peterburg, B-586 Kronshtadt và B-587 Velikiye Luki. 3 tàu nữa là Vologda, Yaroslavl và Maloyaroslavets đang trong các giai đoạn đóng mới khác nhau.

Tất cả các tàu này đều được biên chế cho Hạm đội phương Bắc và Hạm đội Baltic. Loạt tàu này là sự phát triển tiếp theo của các tàu ngầm Dự án 636 Varshavyanka và Dự án 877 Paltus.

Việc chế tạo tàu ngầm phi hạt nhân thế hệ mới bắt đầu ở Liên Xô vào năm 1987. Dự án được hình thành như thế hệ tàu ngầm diesel-điện tiếp theo: Nhỏ gọn hơn, yên tĩnh hơn và tiên tiến hơn về công nghệ.

Chiếc tàu ngầm đầu tiên được hạ thủy vào ngày 28/10/2004. Đến năm 2010, nó được bàn giao cho Hải quân để tiến hành các hoạt động thử nghiệm. Ở giai đoạn này, các vấn đề với hệ thống động cơ điện và một số hệ thống khác đã được phát hiện.

Quá trình chế tạo tàu ngầm Lada gặp nhiều khó khăn. Mãi đến năm 2014, Cục Thiết kế Trung ương Rubin mới tuyên bố rằng mọi khó khăn đã được khắc phục.

Trong các cuộc thử nghiệm tiếp theo, tàu ngầm Sankt Petersburg đã thử nghiệm hệ thống thủy âm, khả năng điều khiển và các hệ thống khác ở Biển Baltic và Hạm đội phương Bắc.

Tư lệnh Hải quân đã phê duyệt báo cáo đưa vào biên chế cuối cùng năm 2020. Tháng 9/2021, tàu ngầm này chính thức đi vào hoạt động trong Hạm đội phương Bắc, gần 1/4 thế kỷ sau lễ đặt ky tàu.

Phóng ngư lôi

Nhiệm vụ chính của tàu ngầm Lada là tiêu diệt tàu ngầm, tàu nổi và các phương tiện vận tải khác của đối phương; bảo vệ các căn cứ hải quân, bờ biển và hệ thống liên lạc; tiến hành trinh sát; và rải thủy lôi.

Tàu ngầm này dài 66,8m, có trọng lượng rẽ nước khi lặn là 2.650 tấn, tốc độ khi lặn là 21 hải lý/h, độ sâu lặn tối đa 300m và khả năng hoạt động liên tục 45 ngày. Thủy thủ đoàn gồm 36 người.

Vũ khí trang bị bao gồm ngư lôi USET-80K và tên lửa hành trình Kalibr, được phóng trực tiếp từ ống phóng ngư lôi.

Tên lửa được đặt trong một thùng phóng kín phù hợp với cỡ nòng 533mm. Sau khi phóng, tên lửa di chuyển dưới nước trong một thời gian ngắn. Nó phải tách khỏi tàu ngầm, ổn định và sau đó bay theo quỹ đạo đã định trước lên mặt nước.

Tên lửa Kalibr có khả năng phá hủy mục tiêu ở tầm bắn hơn 1.000km. Do đó, tàu ngầm Lada có thể thực hiện các nhiệm vụ tác chiến và chiến lược cho Hải quân.

Dành cho vùng nước nông

Nhưng điểm mạnh lớn nhất của Lada chính là khả năng tàng hình. Những chiếc tàu thuộc dự án này được trang bị cơ chế giảm rung, cách âm, lớp phủ chống sóng siêu âm đặc biệt bên ngoài và các đường nét thân tàu giúp giảm thiểu dấu hiệu âm thanh và thủy âm.

Một thành phần quan trọng là động cơ đẩy nam châm vĩnh cửu hoạt động ở mọi tốc độ. Nó hoạt động cực kỳ yên tĩnh, khiến việc phát hiện chúng ở tốc độ thấp gần như là không thể.

Do đó, tàu ngầm Lada được thiết kế chủ yếu để hoạt động ở các khu vực ven biển: Điều kiện thủy văn phức tạp, tiếng ồn từ tàu thuyền, địa hình đáy biển không bằng phẳng và tầm hoạt động hạn chế khiến khả năng tàng hình trở thành yếu tố then chốt.

Một chiếc tàu ngầm nhỏ, lặng lẽ nằm im tại vị trí hoặc di chuyển với tốc độ thấp có cơ hội tốt để phát hiện kẻ thù trước và tấn công. Và trong một cuộc đấu tay đôi dưới nước, điều này thường dẫn đến chiến thắng.

Điểm yếu duy nhất là cần phải nổi lên mặt nước để sạc lại pin.

Tàu ngầm Dự án 677 ban đầu được hình dung là những con tàu có hệ thống động cơ đẩy độc lập với không khí (AIP), cho phép tàu ngầm thông thường có thể lặn dưới nước trong thời gian dài hơn nhiều mà không cần sử dụng ống thở để vận hành động cơ diesel.

Điều này vô cùng quý giá, vì ống thở làm tăng nguy cơ bị phát hiện bởi radar, hồng ngoại và các phương tiện quang học từ đối phương.