Nâng giá thiết bị y tế ở nước ngoài, đưa vào Việt Nam: Bộ Y tế nói gì?

Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà thông tin về quản lý thiết bị y tế tại họp báo. Video: Trọng Quân - Diễm Linh

Thiết bị y tế chủng loại rất lớn, rất đa dạng

Trưa 3/10, tại họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 9, liên quan tới vụ án Công ty Việt Mỹ, vấn đề nâng giá thiết bị y tế và thuốc trước khi nhập khẩu về Việt Nam, báo chí đặt vấn đề, Bộ Y tế có nắm được trong công tác quản lý, cơ chế kiểm soát như thế nào.

Sau vụ việc này Bộ Y tế có biện pháp gì để đảm bảo các chi phí thuốc, trang thiết bị y tế đầu vào, đặc biệt hàng nhập khẩu được kê khai đúng, đủ nhằm giảm gánh nặng chi phí cho người bệnh?

Trả lời câu hỏi, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà cho biết, thông qua cơ quan chức năng và cơ quan báo chí phản ánh về việc giá thuốc, thiết bị y tế trước khi về nước đã bị nâng giá ở nước ngoài, Bộ Y tế đã phối hợp các cơ quan chức năng cung cấp thông tin liên quan.

Về cơ chế kiểm soát giá thuốc, thiết bị y tế, ông cho hay, trách nhiệm quản lý giá thuốc và thiết bị y tế nhập khẩu theo từng khâu: từ giá nhập khẩu, giá kê khai, đấu thầu, mua sắm và cuối cùng sử dụng, thanh toán trong cơ sở y tế.

Nghị định quản lý lĩnh vực này đã phân loại mức độ rủi ro thành 4 loại: A,B,C,D. Với loại A,B doanh nghiệp tự công bố; loại C,D Bộ Y tế cấp số lưu hành.

"Thiết bị y tế chủng loại rất lớn, rất đa dạng, từ máy móc, trang thiết bị hiện đại đến những thiết bị nhỏ như bông, gạc...", ông Hà nói.

Đại diện Bộ Y tế cho hay, hiện nay, quản lý thiết bị y tế theo pháp luật hiện hành không thực hiện theo cơ chế Nhà nước định giá toàn bộ mà quản lý theo pháp luật về giá, đấu thầu, hải quan, thuế và các luật chuyên ngành khác...

"Việc kiểm tra, xác định trị giá thể hiện theo pháp luật về hải quan. Trường hợp có hành vi tạo lập giao dịch, khâu trung gian ở nước ngoài, nâng giá trước khi hàng hoá nhập khẩu vào Việt Nam... thì việc phát hiện, xác minh, xử lý cần phải được xem xét theo pháp luật về thuế, hải quan, kế toán và các quy định có liên quan", Thứ trưởng cho hay.

Quản lý theo vòng đời sản phẩm

Vẫn theo ông Hà, giá thuốc được quản lý và giám sát theo cả vòng đời của thuốc: từ sản xuất, nhập khẩu đến phân phối, mua sắm, sử dụng tại các cơ sở y tế. Ngay từ đầu vào, nơi sản xuất, nhập khẩu phải công bố giá bán buôn dự kiến đối với thuốc kê đơn; các cơ sở bán buôn không được bán cao hơn mức giá đã công bố.

Bộ Y tế rà soát mức giá này so với giá thuốc tương tự trên thị trường, bằng giá trúng thầu của chính thuốc đó. "Cơ chế đàm phán giá và mua sắm tập trung cấp quốc gia vừa qua đã tiết kiệm khoảng 6.000 tỷ cho ngân sách", ông Hà thông tin.

Thứ trưởng cho biết, dự kiến tại Kỳ họp thứ 2 Quốc hội khoá XVI, Bộ sẽ tham mưu Chính phủ sửa đổi luật, trong đó có các điều liên quan quản lý thiết bị y tế và dược, đặc biệt là Điều 113 Luật Khám, chữa bệnh.

Về các giải pháp căn cơ đối với thiết bị y tế, theo ông sẽ quản lý theo vòng đời sản phẩm từ phân loại, nghiên cứu, sản xuất, thử nghiệm, lưu hành, kinh doanh, phân phối, quảng cáo...

Bên cạnh đó, cơ quan này cũng hoàn thiện cơ sở dữ liệu về quản lý thiết bị y tế, chuẩn hoá từ số lưu hành đến phân phối các dữ liệu khi vào Việt Nam.

Giải pháp quan trọng khác là việc kê khai, cập nhật giá, công khai cơ sở phân phối, kinh doanh; nghiên cứu cơ chế mua sắm tập trung, đàm phán giá với những thiết bị y tế đắt, nhiều đơn vị quan tâm.

Đối với thuốc, Thứ trưởng Bộ Y tế khẳng định sẽ tăng cường mua sắm tập trung cấp quốc gia, đặc biệt những thuốc dùng nhiều như kháng sinh sẽ tăng cường đàm phán giá, tiết kiệm chi ngân sách nhà nước.

"Mục tiêu cuối cùng là đưa thuốc chất lượng nhưng giá cả hợp lý; không để đứt gãy chuỗi cung ứng, đảm bảo thuốc thiết yếu cho nhân dân", Thứ trưởng Vũ Mạnh Hà nhấn mạnh.