Thêm SOHA trên Google
Mỹ không muốn “phanh AI” lại
Cuối tuần qua, giữa lúc thế giới lo ngại về kịch bản trí tuệ nhân tạo (AI) phát triển không kiểm soát có thể diệt vong nhân loại, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đưa ra quan điểm ngược lại nhằm duy trì thế mạnh của Mỹ và ngăn cản Trung Quốc vươn lên.
Gạt phăng những lời kêu gọi làm chậm tốc độ phát triển từ giới khoa học lẫn dàn lãnh đạo cấp cao của Anthropic, OpenAI hay Google, ông Trump khẳng định điều quan trọng nhất lúc này là duy trì vị thế dẫn đầu của Mỹ trước Trung Quốc trong cuộc đua siêu cường AI đang ngày càng gay gắt.
"Chúng ta đang dẫn trước Trung Quốc về AI... và thẳng thắn mà nói, tôi muốn giữ nguyên vị thế đó, bởi kẻ chiến thắng trong cuộc đua AI sẽ là kẻ giành chiến thắng chung cuộc", ông Trump tuyên bố.
Tổng thống Donald Trump cũng gọi mối lo ngại về trí tuệ nhân tạo là một "trò lừa bịp" trong cuộc gọi với CEO của tập đoàn sản xuất chip hàng đầu thế giới. Cuộc trò chuyện này diễn ra trực tiếp trên sân khấu trước sự reo hò của đông đảo khán giả tại Los Angeles.
"Robot sẽ không thể nào chiếm quyền kiểm soát thế giới được đâu", ông Trump khẳng định với CEO Jensen Huang của Nvidia khi ông Huang đang phát biểu tại một sự kiện do chương trình podcast "All-In" tổ chức.
Cuộc điện đàm này đã cô đọng sự rạn nứt đang xuất hiện tại Thung lũng Silicon trong những ngày qua, xuất phát từ vụ từ chức của một nhà nghiên cứu tại công ty AI Anthropic — người từng đưa ra cảnh báo rằng công nghệ này có thể dẫn đến thảm họa diệt vong cho nhân loại.
Dàn lãnh đạo cấp cao trong ngành đã tập hợp lại vào cuối tuần qua để kêu gọi giảm tốc độ phát triển AI, nhằm tạo thêm thời gian cho các công ty tập trung giải quyết các bài toán về an toàn.
Tuy nhiên, ông Trump đã liên tục bác bỏ những quan ngại này khi cho rằng chúng chỉ đang tạo lợi thế cho Trung Quốc.
Trung Quốc cũng lo lắng về AI nhưng phải bắt kịp Mỹ
Trung Quốc cũng quan ngại kịch bản trí tuệ nhân tạo có thể dẫn đến ngày tận thế. Thế nhưng, chuyện gì cần làm thì phải làm trước: Họ phải bắt kịp nước Mỹ đã.
Trong khi nước Mỹ đang loay hoay trước những cảnh báo rằng AI có thể tiêu diệt nhân loại chỉ trong vài năm tới, một quan chức cấp cao của Trung Quốc đã chia sẻ góc nhìn mới nhất từ Bắc Kinh: AI là "động cơ cốt lõi của một cuộc cách mạng công nghệ mới" và là chiến trường chính trong cuộc cạnh tranh với Mỹ.
Đối với một số kỹ sư tại các phòng thí nghiệm AI hàng đầu Trung Quốc, mối đe dọa về thảm họa diệt vong giống như một "nỗi lo xa xỉ".
Ngay cả khi nhiều mô hình AI của Trung Quốc đang thăng hạng trên các bảng xếp hạng toàn cầu, các nhà nghiên cứu tại chỗ cho biết họ vẫn đang đi sau các phòng thí nghiệm Mỹ từ vài tháng trở lên. Công nghệ này hiện vẫn còn quá non trẻ đến mức nguy cơ mang tính tồn vong đối với họ chỉ là một mối lo mơ hồ ở tương lai xa.
Nói cách khác, những người đang xây dựng và quản lý các mô hình AI hàng đầu của Trung Quốc không cho rằng họ đã chế tạo ra một phiên bản vũ khí hạt nhân của thế kỷ 21 — và họ sẽ không tự làm chậm bước tiến của mình trong khi nước Mỹ vẫn đang tiếp tục hoàn thiện công nghệ của họ.
"Sự phát triển AI đang diễn ra nhanh hơn và chạm đến những ranh giới tiên phong hơn ở Mỹ, do đó nhân sự tại các phòng thí nghiệm Mỹ có thể chứng kiến những nguy cơ nguy hiểm hơn so với đồng nghiệp tại Trung Quốc", Zilan Qian, nhà nghiên cứu tại Phòng thí nghiệm Chính sách Trung Quốc thuộc Đại học Oxford, nhận định.
Điều đó không có nghĩa là giới chức Trung Quốc không nhận thức được mối đe dọa. Bắc Kinh đã ban hành các quy định về AI trong nhiều năm để quản lý việc phát triển và cung cấp dịch vụ công nghệ này.
Trong phiên bản năm 2025 của "Khung Quản trị An toàn AI" được cập nhật hàng năm, cơ quan quản lý không gian mạng hàng đầu của Trung Quốc đã nêu rõ mối đe dọa này.
Đến bản cập nhật năm 2026, cơ quan này cho biết AI đang ngày càng có khả năng thực hiện các nhiệm vụ thay cho con người, tương tác với thế giới thực và thực hiện các hành vi ngụy tạo, dối lừa.
Ngay cả nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình cũng đã đưa ra ý kiến. "Chúng ta phải đảm bảo rằng AI luôn nằm trong tầm kiểm soát của con người", ông phát biểu tại một hội nghị AI quốc gia vào tháng 7.
Ông Tập từng khẳng định AI sẽ quyết định liệu Trung Quốc có thể cạnh tranh trên quy mô toàn cầu hay không, và ông đã tập trung thúc đẩy đất nước xây dựng một hệ sinh thái AI tự chủ, tự cường.
Mặc dù làn sóng lo ngại về AI dâng cao phía bên kia bờ Thái Bình Dương trong tuần qua, Bắc Kinh vẫn bảo vệ chiến lược tăng tốc toàn lực của mình. Trong một bài viết đăng trên truyền thông, Bộ trưởng Bộ An ninh Quốc gia Trung Quốc Trần Nhất Tân nhận định AI mang lại những rủi ro — đặc biệt nếu bị các đối thủ nước ngoài khai thác.
Đầu tuần này, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết những lời kêu gọi làm chậm tốc độ đổi mới AI từ phía Mỹ thực chất là hành vi "gieo rắc sợ hãi" và là một phần trong "kịch bản Chiến tranh Lạnh" nhằm kìm kẹp đối thủ.
Tại các cơ quan chính phủ và phòng thí nghiệm nghiên cứu AI trên khắp Trung Quốc, trọng tâm duy nhất lúc này vẫn là bám đuổi và bắt kịp.
Đầu năm nay, khi Anthropic trình làng hệ thống Mythos với khả năng tự động phát hiện các lỗ hổng an ninh mạng, Bắc Kinh đã phản ứng đầy lo ngại và thúc giục các doanh nghiệp trong nước phải phát triển công nghệ tương đương. Tháng trước, công ty Z.AI tuyên bố họ đã đạt được mục tiêu đó.
