Bộ trưởng Philippines: Chúng ta tụt hậu so với Việt Nam, tất cả bắt đầu từ một lựa chọn

Câu chuyện phát triển của Việt Nam

Philippines và Việt Nam là hai quốc gia láng giềng gần đây cùng nhau vươn lên nhóm các nước có thu nhập trung bình cao, theo Ngân hàng Thế giới (WB).

Tuy nhiên, mỗi nước lại có câu chuyện tăng trưởng khác nhau, trong đó Việt Nam vượt trội hơn Philippines.

"Khi Việt Nam mở cửa nền kinh tế cho các nhà đầu tư nước ngoài, họ đã nói rõ với thế giới rằng động lực tăng trưởng chính của họ sẽ là xuất khẩu và đầu tư nước ngoài", Bộ trưởng Bộ Kinh tế, Kế hoạch và Phát triển Philippines Arsenio Balisacan phát biểu trên tờ ABS-CBN.

Ông cho biết Philippines đã không đi theo con đường đó mà thay vào đó bắt đầu xuất khẩu lao động và phụ thuộc vào tiêu dùng nội địa để tăng trưởng.

Ông nói thêm rằng Việt Nam đã chọn cách củng cố các ngành công nghiệp, mở cửa nền kinh tế và cải thiện lĩnh vực xuất khẩu.

"Chúng ta đã bỏ bê việc phát triển lĩnh vực xuất khẩu, năng lực cạnh tranh của mình. Chúng ta đã không đầu tư vào năng lực cạnh tranh, năng suất, và chúng ta đã bị hạn chế rất nhiều, các nhà đầu tư nước ngoài bị hạn chế khi muốn đầu tư vào đất nước", ông nói.

Bộ Kinh tế, Kế hoạch và Phát triển Philippines (DEPDev) thừa nhận rằng Philippines đã có tốc độ tăng trưởng chậm trong những thập kỷ qua. Bộ trưởng Arsenio Balisacan cho biết nhiều nước láng giềng ASEAN đã vượt trội hơn Philippines, trong đó có Việt Nam.

Thu nhập bình quân đầu người của Việt Nam năm 2025 đạt 4.970 USD, trong khi của Philippines là 4.850 USD. Một năm trước đó, vào năm 2024, chênh lệch thu nhập giữa hai nước chỉ là 20 USD, nhưng một năm sau, con số này đã tăng lên 120 USD.

So sánh Philippines với các nước láng giềng ASEAN khác, thu nhập bình quân tại Singapore là 81.760 USD, Malaysia là 12.380 USD, Thái Lan là 7.690 USD và Indonesia là 5.120 USD. Singapore là một quốc gia có thu nhập cao, trong khi các nước còn lại đều thuộc nhóm thu nhập trung bình cao trong những năm gần đây.

Việt Nam đạt thành tích trong chưa đầy 20 năm

Phó Giáo sư JC Punongbayan thuộc Trường Kinh tế UP cũng cho biết tốc độ tăng trưởng của Việt Nam rất nhanh và ổn định. Ông nói rằng Việt Nam đã gia nhập nhóm thu nhập trung bình thấp vào khoảng năm 2008-2009 và chỉ trong chưa đầy 20 năm đã trở thành quốc gia có thu nhập trung bình cao.

Trong khi đó, Philippines đã là quốc gia có thu nhập trung bình thấp từ năm 1987 và mất gần 40 năm để vươn lên nhóm thu nhập trung bình cao.

"Việt Nam cũng vậy, nền kinh tế của họ phát triển rất mạnh. Xuất khẩu của họ rất mạnh, đặc biệt là ngành sản xuất", ông Punongbayan nói.

Singapore vẫn là điểm đến hàng đầu khu vực về đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) với 150,90 tỷ USD, tăng 11% so với năm 2024, trong khi Indonesia giữ vững vị trí thứ hai với 21,44 tỷ USD, mặc dù giảm 13% so với năm trước.

Việt Nam đứng thứ ba với 20,35 tỷ USD, tiếp theo là Thái Lan và Malaysia với lần lượt 19,10 tỷ USD và 15,39 tỷ USD.

Mặc dù có một số cơ hội đầy hứa hẹn, Philippines vẫn tiếp tục thua kém các nước láng giềng, theo các nhà phân tích.

"Nhiều nền kinh tế ASEAN có quy mô lớn hơn hoặc khả năng hội nhập mạnh mẽ hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu", ông Asuncion cho biết.

"Indonesia được hưởng lợi từ thị trường nội địa rộng lớn và nguồn tài nguyên khoáng sản chiến lược, trong khi Việt Nam đã thành công trong việc định vị mình là một trung tâm sản xuất trong bối cảnh đa dạng hóa chuỗi cung ứng".

Mặc dù Philippines có thế mạnh về dịch vụ và tăng trưởng dựa trên tiêu dùng, "nước này vẫn ít hội nhập vào hệ sinh thái sản xuất và xuất khẩu khu vực hơn so với một số nước cùng nhóm", ông nói thêm.

Ông Balisacan cho biết Philippines đã và đang "bắt kịp" trong những năm gần đây. Một số cải cách đã được thực hiện để tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các nhà đầu tư nước ngoài đầu tư vào Philippines. Ông cho biết hiện nay cũng đang có sự nhấn mạnh vào sản xuất, chất bán dẫn và các ngành công nghiệp chất lượng cao khác.

Ông cũng cho biết các ngành công nghiệp khác cũng cần được tăng cường như du lịch, nông nghiệp.

"Chúng tôi nhận ra rằng để tiếp tục tăng trưởng và tiếp tục làm cho nền kinh tế của chúng ta kiên cường, chúng ta cần có các động lực tăng trưởng khác để bổ sung cho tiêu dùng", ông nói.