"Trung Quốc không còn là đối thủ tiệm cận"
Trung tướng Stephen Sklenka, Phó tư lệnh phụ trách hậu cần và căn cứ của Thủy quân lục chiến Mỹ, vừa đưa ra cảnh báo đáng chú ý khi cho rằng Trung Quốc hiện đã là đối thủ quân sự ngang hàng với Mỹ trên gần như mọi phương diện sức mạnh quốc gia.
Phát biểu tại triển lãm Modern Day Marine 2026 ở Washington, ông Sklenka bác bỏ quan điểm lâu nay coi Bắc Kinh chỉ là "đối thủ tiệm cận". "Đừng nghe những điều vô nghĩa về việc họ chỉ là đối thủ gần ngang hàng. Họ là đối thủ ngang hàng thực sự vì đang cạnh tranh với chúng ta ở gần như mọi thước đo ảnh hưởng quốc gia", vị tướng Mỹ nhấn mạnh.
Theo ông Sklenka, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đang theo đuổi mục tiêu tái định hình trật tự quốc tế và thay thế vai trò lãnh đạo toàn cầu của Mỹ.
Vị tướng này từng giữ vai trò chiến lược gia tại Bộ chỉ huy Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương của Mỹ và cho biết ông có nhiều cơ hội nghiên cứu tư duy chiến lược của Bắc Kinh trong thời gian dài.
Theo đánh giá của ông Sklenka, nếu xung đột Mỹ - Trung xảy ra, mức độ phức tạp và quy mô sẽ vượt xa những gì Washington đang đối mặt tại Trung Đông.
Ông dẫn ví dụ từ chiến dịch "Epic Fury", nơi Iran dù không sở hữu sức mạnh tương đương Mỹ vẫn gây thiệt hại đáng kể bằng UAV và tên lửa nhằm vào các căn cứ Mỹ cùng đồng minh trong khu vực.
Theo vị tướng Mỹ, chỉ một cường quốc tầm trung như Iran cũng đủ cho thấy các căn cứ quân sự hiện đại không còn là "vùng an toàn hậu phương" như trước đây.
"Hãy tưởng tượng những gì sẽ xảy ra khi đối thủ là nền kinh tế số hai thế giới với nền công nghiệp quân sự khổng lồ", ông cảnh báo. Ông Sklenka cho rằng Trung Quốc hiện vượt Mỹ ở nhiều lĩnh vực sản xuất chiến lược, từ đóng tàu, thép, khoáng sản hiếm cho tới vệ tinh và đạn dược.
Theo các số liệu ông dẫn lại, năng lực đóng tàu của Trung Quốc được cho là lớn gấp khoảng 230 lần Mỹ. Bắc Kinh đồng thời tăng nhanh tốc độ chế tạo tàu ngầm hạt nhân cũng như mở rộng kho tên lửa đạn đạo và hành trình.
Một trong những điểm khiến giới quân sự Mỹ đặc biệt lo ngại là cách Trung Quốc kết hợp công nghệ mới vào học thuyết tác chiến.
Theo ông Sklenka, Bắc Kinh đang phát triển mạnh chiến tranh "thông minh hóa", sử dụng trí tuệ nhân tạo, bầy đàn UAV cùng các hình thức tác chiến phi truyền thống nhằm giành ưu thế trên nhiều lĩnh vực cùng lúc.
Vị tướng Mỹ cho rằng quân đội nước này chưa từng phải đối mặt một đối thủ có khả năng cạnh tranh đồng thời ở mọi mặt trận như hiện nay - từ trên bộ, trên biển, trên không cho tới không gian mạng và không gian vũ trụ.
Ông cũng cảnh báo những đòn tấn công đầu tiên trong một cuộc xung đột tương lai có thể không phải tên lửa hay máy bay ném bom, mà là các cuộc tấn công mạng, chiến dịch gây nhiễu thông tin hoặc UAV xuất phát ngay gần các căn cứ quân sự Mỹ.
Nhắc lại các sự kiện gần đây như chiến dịch UAV của Ukraine nhằm vào căn cứ Nga hay hoạt động bí mật của Israel tại Iran, ông Sklenka cho rằng nguy cơ bị tập kích bằng UAV cự ly gần đang trở thành thách thức nghiêm trọng với quân đội Mỹ.
Mỹ muốn biến căn cứ thành "pháo đài chiến đấu"
Từ những đánh giá trên, ông Sklenka kêu gọi Washington khẩn trương tăng cường khả năng phòng thủ căn cứ quân sự cả trong và ngoài nước.
Theo ông, Mỹ cần đầu tư mạnh cho hệ thống chống UAV, hạ tầng điện và thông tin liên lạc có khả năng hoạt động khi bị tấn công mạng, cùng các công trình kiên cố chống tập kích.
"Chúng ta không chỉ chiến đấu từ các căn cứ nữa, mà trong nhiều trường hợp sẽ phải chiến đấu để giữ lấy các căn cứ đó", vị tướng Mỹ nhấn mạnh. Quan điểm này đi ngược với cách tiếp cận trước đây của một số lãnh đạo quân sự Mỹ, vốn chưa thực sự ưu tiên việc gia cố vật lý các căn cứ ở Thái Bình Dương.
Tuy nhiên, trước tốc độ hiện đại hóa quân đội Trung Quốc cùng bài học từ các cuộc xung đột gần đây, nhiều ý kiến trong giới quân sự Mỹ cho rằng Washington đang buộc phải thay đổi tư duy về phòng thủ căn cứ và chuẩn bị cho kịch bản cạnh tranh quân sự quy mô lớn trong tương lai.
