Thương vụ F-35 vẫn chưa xong
Cuối tháng 4 vừa qua, Bộ trưởng Quốc phòng Canada David McGuinty xác nhận lộ trình mua sắm 88 tiêm kích F-35 từ Hoa Kỳ vẫn đang trong quá trình rà soát. Đáng chú ý, quá trình này vốn dĩ phải kết thúc từ tháng 9/2025, nhưng đến nay vẫn chưa có mốc thời gian cụ thể cho quyết định cuối cùng.
Trong bối cảnh dư luận và giới lãnh đạo chính trị Canada đang thúc đẩy xu hướng giảm bớt sự lệ thuộc vào Mỹ trong lĩnh vực quốc phòng, ông McGuinty cũng hé lộ về khả năng xem xét các nguồn cung ngoài Mỹ.
Dù có nhiều đồn đoán về việc Canada đang để mắt tới dòng Gripen E/F của Thụy Điển hay dự án GCAP của liên quân Anh-Nhật, nhưng các phân tích thực tế về nhu cầu của Không quân Hoàng gia Canada (RCAF) lại chỉ ra rằng: KF-21 của Hàn Quốc mới là ứng viên sáng giá nhất.
Bước sang đầu thập kỷ 2030, KF-21 Block 2 dự kiến sẽ là một trong hai dòng tiêm kích thế hệ thứ năm đạt chuẩn NATO duy nhất được sản xuất hàng loạt, tạo ra vị thế cạnh tranh độc tôn với F-35 trên thị trường quốc tế.
Ưu điểm lớn nhất của dòng Gripen E/F là chi phí mua sắm và vận hành cực thấp, giúp duy trì phi đội ở trạng thái sẵn sàng chiến đấu cao. Tuy nhiên, KF-21 dù có kích thước lớn hơn nhưng cũng được thiết kế tối ưu hóa về tính kinh tế và yêu cầu bảo dưỡng.
Ngay từ khâu ý tưởng, KF-21 đã được định hình để hoạt động song hành cùng F-35 trong một "tổ hợp cao-thấp". Dù chi phí vận hành có phần nhỉnh hơn Gripen, KF-21 vẫn rẻ hơn đáng kể so với F-35 trong khi sở hữu năng lực tác chiến vượt trội hoàn toàn so với đối thủ từ Thụy Điển – vốn thường bị chỉ trích là có khả năng chiến đấu hạn chế.
So với dự án GCAP, KF-21 sở hữu lợi thế tuyệt đối về tính thực tiễn. Đây là một thiết kế đã "chín muồi", đã đi vào sản xuất hàng loạt và thực hiện các chuyến bay thử nghiệm từ năm 2022.
Ngược lại, dự án GCAP hiện đang đối mặt với nguy cơ chậm tiến độ – một "căn bệnh" kinh niên của ngành công nghiệp quốc phòng châu Âu, kéo theo hệ lụy về đội vốn.
Các chuyên gia dự báo GCAP có thể sẽ đắt đỏ hơn cả F-35 nhưng lại kém cạnh hơn ở một số phương diện, đặc biệt là hệ thống điện tử hàng không. Việc đặt cược vào GCAP có thể đẩy Canada vào thế khó, buộc phải tiếp tục duy trì những chiếc F-18 đã lỗi thời trong khi chờ đợi một dòng tiêm kích chưa biết khi nào mới hoàn thiện.
KF-21 là lựa chọn sáng giá?
Chương trình KF-21 hứa hẹn mang lại những năng lực tác chiến đa dạng mà RCAF đang tìm kiếm, từ vai trò đánh chặn đến tấn công mặt đất. Máy bay được thiết kế để tích hợp tên lửa không đối không tầm xa Meteor – vốn là "át chủ bài" giúp Gripen E/F thu hút khách hàng.
Bên cạnh đó, KF-21 còn được trang bị biến thể nội địa của tên lửa hành trình Taurus với khả năng xuyên phá cực mạnh. Đáng chú ý, Hàn Quốc đang có lộ trình giảm dần sự phụ thuộc vào linh kiện từ Mỹ, điển hình là kế hoạch phát triển động cơ thay thế cho dòng F414 với sự hỗ trợ từ Rolls Royce.
Dù năng lực tác chiến tổng thể có thể chưa sánh ngang với F-35 ở một số vai trò nhất định, KF-21 Block 2 hứa hẹn sẽ là dòng tiêm kích đạt chuẩn NATO có hiệu quả kinh tế cao nhất thế giới khi chính thức xuất khẩu.
Sau những thành công vang dội của các khí tài lục quân Hàn Quốc tại thị trường NATO, KF-21 hoàn toàn có khả năng tái lập kỳ tích đó trên bầu trời, tự tin đánh bại các đối thủ châu Âu như Rafale hay Eurofighter nhờ lợi thế về giá thành và hiệu suất chiến đấu vượt trội.
