Một quốc gia “giã biệt” vũ khí Nga, đón nhận F-16 thành tiêm kích chủ lực mới

F-16 được “bật đèn xanh”

Peru vừa nhận được sự chấp thuận để mua 12 tiêm kích F-16C/D Block 70, mở ra khả năng trở thành quốc gia Nam Mỹ thứ tư vận hành dòng máy bay chiến đấu trứ danh của Lockheed Martin.

Nếu thương vụ thành công, đây sẽ là một bước ngoặt, khẳng định sự chuyển hướng của Không quân Peru khỏi các dòng máy bay do Nga sản xuất, vốn chiếm phần lớn phi đội hiện tại. Các khí tài này đang ngày càng khó bảo trì, bảo dưỡng, trong bối cảnh cuộc xung đột của Moscow tại Ukraine đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động xuất khẩu vũ khí của nước này.

Mới đây, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đã phê duyệt một thương vụ bán vũ khí tiềm năng cho Peru, bao gồm 10 tiêm kích F-16C (một chỗ ngồi) và 2 chiếc F-16D (hai chỗ ngồi) thuộc phiên bản Block 70. Đây là một phần của gói hợp đồng có tổng trị giá ước tính 3,42 tỷ USD.

Ở giai đoạn đầu, thỏa thuận còn bao gồm 12 tên lửa không đối không tầm trung tiên tiến AIM-120C-8 (AMRAAM) và 12 tên lửa tầm nhiệt AIM-9X Block II Sidewinder. Theo thông cáo từ Cơ quan Hợp tác An ninh Quốc phòng (DSCA) của chính phủ Hoa Kỳ, các loại vũ khí tấn công khác dự kiến sẽ được bổ sung trong các giai đoạn tiếp theo.

"Thương vụ được đề xuất sẽ tăng cường năng lực của Không quân Peru trong việc kiểm soát không phận, bảo vệ biên giới lãnh thổ, và thực hiện các chiến dịch tấn công chính xác từ trên không xuống mặt đất để hỗ trợ lực lượng bộ binh trong các hoạt động chống ma túy và chống khủng bố," DSCA nhấn mạnh trong thông cáo. "Thương vụ này cũng sẽ củng cố quan hệ đối tác quân sự lâu dài và bền vững giữa Peru và Hoa Kỳ."

Các hạng mục đáng chú ý khác trong gói vũ khí ban đầu bao gồm radar mảng quét điện tử chủ động (AESA) AN/APG-83 do Northrop Grumman sản xuất, hệ thống tìm kiếm và theo dõi hồng ngoại, hệ thống tác chiến điện tử AN/ALQ-254 Viper Shield (hoặc tương đương), và pod chỉ thị mục tiêu AN/AAQ-28 Litening.

Bên cạnh F-16, Peru cũng đang cân nhắc các lựa chọn khác như Rafale F4 của Dassault Aviation (Pháp), Gripen E/F của Saab (Thụy Điển), và cả tiêm kích KF-21 Boramae của Hàn Quốc cũng được xem là một ứng cử viên tiềm năng.

Cần phải nhấn mạnh rằng, các thương vụ bán vũ khí được DSCA phê duyệt vẫn chưa phải là thỏa thuận cuối cùng và các điều khoản có thể thay đổi sau quá trình đàm phán giữa quốc gia mua và các nhà thầu quốc phòng. Tuy nhiên, việc Washington sẵn sàng bán F-16 cho Lima là một tín hiệu quan trọng, đặc biệt khi nước này vốn có truyền thống phụ thuộc vào Nga và châu Âu trong việc trang bị máy bay chiến đấu.

Kế hoạch của Peru

Từ lâu, Peru đã có kế hoạch mua sắm 24 tiêm kích mới để hiện đại hóa phi đội của Không quân. Hiện tại, lực lượng này đang vận hành một dàn máy bay chiến thuật hỗn hợp và ngày càng lão hóa, bao gồm khoảng 8 chiếc MiG-29 Fulcrum, 8 cường kích Su-25 Frogfoot, 11 chiếc Mirage 2000 và 20 máy bay cường kích hạng nhẹ Cessna A-37.

Trong số này, A-37 là dòng máy bay cũ và có năng lực kém nhất. Mirage 2000, dù về lý thuyết là một trong những tiêm kích hiện đại nhất của Peru, nhưng thực chất lại là những chiếc thuộc lô sản xuất đầu tiên từ giữa thập niên 1980. Đối với các khí tài có nguồn gốc từ Nga được mua vào giữa những năm 1990, chúng đã trải qua một số nâng cấp hạn chế nhưng ngày càng khó duy trì khả năng hoạt động.

Cụ thể, các tiêm kích MiG-29 đã được nâng cấp lên chuẩn MiG-29SM-P với một vài cải tiến nhỏ về radar, hệ thống điện tử và được trang bị cần tiếp nhiên liệu cố định trên không. Các cường kích Su-25 cũng đã trải qua chương trình kéo dài tuổi thọ. Dù vậy, số lượng máy bay Nga còn hoạt động được đã sụt giảm nghiêm trọng so với con số 18 chiếc mỗi loại được bàn giao ban đầu.

Với lịch sử sử dụng máy bay chiến đấu của Nga và Pháp, việc F-16 giành chiến thắng trong cuộc cạnh tranh này sẽ là một thành công vang dội cho Lockheed Martin. Tập đoàn quốc phòng Mỹ đang liên tục gặt hái thành công với các hợp đồng xuất khẩu phiên bản F-16 Block 70/72 mới nhất, tạo ra lượng đơn đặt hàng ấn tượng tại nhà máy ở Greenville, Nam Carolina. Bên cạnh đó, gói nâng cấp F-16V cũng tìm thấy một thị trường đầy tiềm năng trên toàn cầu.

Cứ thấy điện thoại nào cấu hình hoành tráng là đắt mấy cũng mua, người Việt đã "bị lừa" suốt bao năm qua?

Từ camera 200 megapixel, sạc siêu nhanh, màn hình 145Hz hay RAM trang bị lên đến 24GB, nhiều người dùng Việt Nam có thể đã "phí tiền" vào những thứ mình không cần đến.

Trong một thời gian dài, Venezuela là quốc gia duy nhất tại Nam Mỹ vận hành F-16. Hơn hai thập kỷ sau, Chile mới trở thành khách hàng thứ hai. Gần đây nhất, vào đầu năm nay, Argentina đã gia nhập câu lạc bộ này sau khi tiếp nhận những chiếc F-16 đã qua sử dụng.

Các nỗ lực hiện đại hóa không quân của Peru thường xuyên bị cản trở bởi ngân sách quốc phòng eo hẹp. Mặt khác, trong những năm gần đây, quan hệ giữa Peru và các nước láng giềng không có những căng thẳng đáng kể.

Trước đây, các ứng cử viên hàng đầu cho vị trí tiêm kích mới của Peru được cho là MiG-35 và Su-30 của Nga, bên cạnh Rafale và Gripen. Thậm chí đã có tin đồn về sự tham gia của J-10 do Trung Quốc sản xuất.

Tuy nhiên, các ứng viên từ Nga dường như đã biến mất khỏi cuộc đua, phản ánh những khó khăn chung của ngành xuất khẩu vũ khí nước này.